අරුණි ශපීරෝ‍ වෙතින්

ස්වීඩන් මිථ්‍යාව

Posted in Uncategorized by arunishapiro on සැප්තැම්බර් 14, 2014

absolute vodka

අද ස්වීඩනයේ මහා මැතිවරණයයි. 2006 දී අගමැති වූ Fredrik Reinfeldt, ස්වීඩන් ඉතිහාසයේ දීර්ඝතම කාලයක් බලයේ සිටි දක්ෂිණාංශයට බර රටේ නායකයා ගෙදර යන දවසයි. ඔහුගේ ආණ්ඩුව ආදායම් බදු සහ සමාගම් බදු අඩු කළහ. ධනසම්පත් සඳහා වූ බදු අහෝසි කළහ. සුබසාධන ඇබිත්තක් අඩු කළහ. ශ්‍රමික නීති ලිහිල් කළහ. ඇබ්සොලුට් වොඩ්කා වැනි ආණ්ඩුවට පවරා ගත් කොම්පැණි පුද්ගලීකරණය කළහ.

සෙසු යුරෝපය ණය අර්බූදයකින් බැට කද්දී ස්වීඩනයේ වැසියන්ට 12.6% ක GDP වර්ධනයක් ද, 20% ක් දක්වා ඉහළ ගිය දළ ව්‍යයීකාරක ආදායම් වර්ධනයක් ද, ලැබිණ. ස්විඩන් ජනතාව ඔහුව ගෙදර යවන්නට සූදානම් අද රටේ දුප්පතුන් වැඩි වී ඇති නිසා නොවේ. වෙහෙසෙන ටික දෙනෙකු ධනවත් වෙනවාට අකමැති, හැමෝම දුප්පත් වෙනවාට වඩා කැමති සමාජවාදී චින්තනය නිසයි.

ස්වීඩන් මිථ්‍යාව නම් එය අතිශය සාර්ථක ආර්ථිකයකින් යුතු සුබ සාධන රාජ්‍යයක් යැයි ලොව බහුතරයක් විශ්වාස කිරීමයි.

19 වැනි සියවසේ දෙවැනි භාගය වෙන තෙක් ස්වීඩනය දුප්පත් බැවින් සිටි රටකි. සෙසු ලෝකයේ හටගත් කාර්මික විප්ලවයේ වාසි ස්වීඩනයට ඇදී එන්නේ ඔවුන් 1860 ගණන් වල දී නිදහස් වෙළඳපොලට ඉඩදෙන ලෙසට රටේ නීති ප්‍රතිසංස්කරණය පටන් ගත් පසුවයි.

ඒ කාලය තුල දී කුඩා ජනගහණයකින් වූ ස්වීඩනයේ නවෝත්පාදන රැසක් බිහිවිය. ඇල්ෆ්‍රඩ් නොබෙල් ඩයිනමයිට් ද, ස්වෙන් වින්ග්කුවිස්ට් ස්ව-පෙළගැසෙන ගුලා බෙයාරිම ද, ගස්ටාෆ් ඩාලෙන් රෑට පමණක් එළිය වැටෙන ක්‍රමයක් ලැබෙන සන්-වෑල්ව් එකක් ද, බල්සාර් වොන් ප්ලේටන් ගෑස් වලින් දුවන සීතකරණයක් ද, සොයා ගත්තේය.

ඒ හැරෙන්නට වොල්වෝ වැනි වාහන කොම්පැණි, එරික්සන් වැනි විදුලි සංදේශ කොම්පැණි යනාදී නවෝත්පාදනයේ නොයුතු ව්‍යවසායක උත්සාහ රාශියක් බිහිවිය. ව්‍යතිරේක කිහිපයක් හැරෙන්නට ස්වීඩනයේ විසල් කොම්පැණි සියල්ලම පාහේ 19 වැනි සියවස අවසන දී හා 20 වැනි සියවස මුල දී ආරම්භ වූ ඒවාය. ඒ කාලය ශක්තිමත් ආර්ථික වර්ධනයක් සිදු වූ යුගය පමණක් නොව පසු කාලීන ආර්ථික වර්ධනයට පදනමක් වැටුණු යුගය ද විය.

ස්වීඩනය අත්විඳි තවත් වාසියක් වූයේ ලෝක යුද්ධ දෙකෙන්ම, සහ වෙනත් යුද්ධ වලින් ද අයින් වී සිටින්නට ඔවුන්ට හැකියාව ලැබීමයි. රුසියන්-ස්වීඩන් යුද්ධ වලින්, ස්වීඩන් පාලනයේ වූ ෆින්ලන්තය රැසියන් අධිරාජ්‍යය තුල ස්වයංපාලක ආදිපාද දනව්වක් ලෙස වෙන් වූ පසු, 1809 සිට ස්වීඩනය යුද්ධ කරන්නට ගියේ නැත.

ඉතින්, නිදහස් වෙළඳපොල ප්‍රතිපත්ති, රටවැසියන්ගේ උනන්දුව, සාර්ථක ලෙසින් යුද්ධ වලින් අයින් වී සිටීම යනාදිය නිසා 1870 සිට 1950 දක්වා ලෝකයේ ඉහළම ඒක පුද්ගල ආදායම් වර්ධනය වූ රට බවට ස්වීඩනය පත්වෙයි.

එහෙත් මහා ආර්ථික අවපාතය හමුවේ 1932 දී ස්වීඩනයේ සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්ෂයට දේශපාලන බලය ලැබිණ. ඔවුන් ආර්ථිකය පුරා ආණ්ඩුවේ බලය පතුරුවන්නට පටන් ගත්හ.

1932 වෙන තෙක් ආණ්ඩුවේ වැය දළ ජාතික නිෂ්පාදිතයෙන් 10% කට අඩුවෙන් තිබිණ. එහෙත්, ඉතාලියේ ෆැසිස්ට්වාදීන්ගෙන් ලබාගත් වහරක් වූ ‘ජනතාවගේ නිවහනක්’ බවට ස්වීඩනය හරවනු සඳහා Per Albin Hansson ගේ නායකත්වයෙන් සැලසුම් ක්‍රියාත්මක විය. 1950 වෙද්දී GDP න් 20% ක් ආණ්ඩුවේ වැය වූ අතර GDP න් 21% ක් පමණ ආදායම් බදු වලින් උපයා ගැනිණ. එහෙත් ඊ ළඟ වසර 30 දී GDP න් 1% ක් බැගින් සෑම වසරක දී ම ඉහළ ගිය බදු වලින් සුබසාධන රාජ්‍යයක් හැදීම සිද්ධ විය. 1975 වෙද්දී GDP න් 50% ක් ද, 1994 වෙද්දී GDP න් 68% ක් ද ආණ්ඩුව වැය කළහ.

1970 දී Olof Palme සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්ෂයේ වාමාංශික පිලේ අගමැති ලෙසට ව්‍යපාර විරෝධී රෙගුලාසි ගෙනැවිත් පඩිපත් බදු ඉහළ දැමීය. වෘත්තීය සමිති ඉහළ වේතන ඉල්ලා සිටියහ. ගෝලීය වෙළඳපොලේ ස්වීඩනයේ ව්‍යාපාර වලට තරඟ කළ නොහැකි තත්වයක් උදාවිණ. Palme කළේ ස්විඩිශ් ක්‍රෝනා අවප්‍රමාණය කිරීමයි. පාරිභෝගික මිල උද්ධමනයක් ඇති වී තව කිහිප වතාවක් විටින් විට ක්‍රෝනාව අවප්‍රමාණ කෙරිණ.

1913 දී 21 ක් ආරම්භ වූවත් 1970 න් පසු ආරම්භ කරන ලද ව්‍යවසායකත්ව දෙකක් පමණි එහි ඉහළ කොම්පැණි 100 අතරේ දකින්නට ලැබෙන්නේ.

ලොව සෙසු සමාජවාදී ප්‍රතිපත්ති ගෙන ගිය රටවල ද ආර්ථිකයන් බංකොළොත් වී යද්දී, බදු දැඩි සේ ඉහළ යද්දී, වැඩි වැඩියෙන් රෙගුලාසි පැනවෙද්දී, 1976 දී වසර 44 ක් පුරා නොනැවතී සිද්ධ වූ සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍ර පක්ෂයේ පාලනයෙන් පසුව දක්ෂිණාංශයට බර වූ පක්ෂ ත්‍රිත්වයකින් යුතු සන්ධානයකට පාලන බලය හිමිවිය.

1980 දී තමන්ගේ මුදල් ආයෝජනයෙන් ව්‍යාපාරයක් කරන්නෙකුට ලාබ ඉපැයීමේ දී මුදල් අහිමි වෙන රෙගුලාසි පැවතිණ. දක්ෂිණාංශයට බර වූ සන්ධානයේ එකිනෙකා අතර අවුල් වියවුල් ගහණ වූයෙන් නිදහස් වෙළඳපොලක් සඳහා ඉහත කී රෙගුලාසි සඳහා රැඩිකල් ප්‍රතිසංස්කරණ ගෙනෙන්නට ඔවුන් අසමත් වූහ.

සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පක්ෂය යළිත් 1982 දී බලය අල්ලා ගත්හ.

නැවතත් කේන්සියන් ප්‍රතිපත්ති දියත් කෙරිණ. ඔවුන් 16% කින් ක්‍රෝනා හි අගය අවප්‍රමාණයට පත් කළහ. බැංකු ණය ප්‍රසාරණය කිරීම නිසා පාරිභෝගික මිල ගණන් උද්ධමනය වී ගියේය. නිවාස බුබ්බුලයක් ද හට ගති.

ඒ අස්සේ අගමැති Palme ව 1986 දී සිනමා ශාලාවේ සිට පයින් ගෙදර යමින් සිටිය දී මහපාරේ දී ඝාතනය විය. එය සිදු කරන ලද්දේ කවුදැයි හඳුනා නොගැනිණ. අනතුරුව බලයට පත් වූ Ingvar Carisson ස්වීඩනය අනෙකුත් රටවල් වලට පසුපසින් වර්ධනය වෙන ආකාරය දැක නිදහස් වෙළඳපොල වෙනුවෙන් ප්‍රතිසංස්කරණ රාශියක් ගෙන ආවේය. ඒවා අතර මුදල් පාලන කිරීම් 1989 දී නැවතිණ. බදු වලින් සුළු සහනයක් ලැබිණ.

සදාම් හුසේන් කුවෙට් ආක්‍රමණය කළ හෙයින් තෙල් මිල ඉහළ යන ලදි. ඇමෙරිකාව, එක්සත් රාජධානිය සහ ෆින්ලන්තය සමඟ ගෙනගිය වෙළඳ ගණුදෙනු ද පහළ වැටිණ. 1990 අග වෙද්දී ස්වීඩනය නැවතත් ආර්ථික අවපාතයකට ඇද වැටිණ. බැංකු බේරාගන්නට දුන් ආණ්ඩුවේ පොරොන්දුව නිසා බැංකු කඩා වැටීමක් මඟහරවා ගන්නට හැකිවිය. 1993 වෙද්දී ඔවුන්ගේ GDP ය 1990 ට වඩා 5% කින් පහළ ගිහින් තිබුණි. විරැකියාව 10% කින් වැඩි වී තිබිණ. GDP න් 10% කට වඩා අයවැය පරතරයක් ඉහළ යමින් තිබිණ. ලෝක ආදායම් සැසඳීමේ දී ස්වීඩනය 15 වැනි සහ 20 වැනි තැන් වලට ගිහින් තිබිණ.

එහෙත් Ingvar Carlsson සහ 1991 සිට 1994 දක්වා සිටි Carl Bildt යන අගමැති දෙදෙනා අතින් නිදහස් වෙළඳපොල වෙනුවෙන් තව තවත් ප්‍රතිසංස්කරණ සිද්ධ වූ නිසා ස්වීඩන් ආර්ථිකයේ වර්ධනය සෙමෙන් පටන් ගැනිණ. බදු අඩු කෙරිණ. මුදල් පාලනය නැවතිණ. බැංකු ණය රෙගුලාසිකරණයෙන් ආණ්ඩුව අයින් විය. ආණ්ඩු පාලනයේ තිබි සිල්ලර වෙළඳ, විදුලි සංදේශ සහ ගුවන්ගමන් යන ක්ෂේත්‍රයන් හි කොම්පැණි පුද්ගලීකරණය කෙරිණ.

ඉතින්, ස්වීඩනයේ ආර්ථිකය වැටෙන්නේ සමාජවාදී ප්‍රතිපත්ති වලට වැඩියෙන් නැඹුරු වෙද්දී. ස්වීඩනයේ ආර්ථිකය නැඟිටින්නේ නිදහස් වෙළඳපොල ප්‍රතිපත්ති වලට යාන්තමෙන් හෝ ඉඩ දෙන්නට පටන් ගනිද්දී.

ස්වීඩනය යනු ඉහළ බදු සහ විසල් සහනාධාර ඇති සාර්ථක රාජ්‍යයක් නොවේ. නිදහස් වෙළඳපොලට ඉඩ දෙනවිට සාර්ථකත්වය කරා ගමන් කරන, එයට බාධා ගෙනෙන විට අසාර්ථකත්වය කරා ගමන් කරන එය අනෙක් ඕනෑම රටක් වැනිය.

ධනවාදය සහ සමාජවාදය අතරමැද ක්‍රමය නොහොත් සාර්ථක ක්‍රමය තමයි ස්වීඩන් මොඩල් එක කියමින් නැති දෙයක් අතිශයින් පැසසුම් කරන අය ස්වීඩනයේ ද වැඩියෙන් ඉන්න නිසා අද මැතිවරණයෙන් යළිත් සමාජවාදයට බර ආණ්ඩුවක් බලයට පත්වෙනු ඇතැයි එහි ජනමත විමසුම් පෙන්වයි.

පුද්ගලික අංශයේ නැති මොනොපොලියකින් ජනතාව බිය කරමින් (ඇබ්සොලුට් වොඩ්කා කදිම උදාහරණයකි) ආණ්ඩුවට මොනොපොලි බාර දෙන්නට වාමාංශිකයන් කැමැත්තෙන් චන්දය දෙන්නේ මන්ද?!!!!

සටහන මේ ලිපි අනුසාරයෙන්:
The surprising ingredients of Swedish success-free markets and social cohesion -Nima Sanandaji
Booming Sweden’s Freemarket Solution -Anders Aslund
How laissez-faire made Sweden rich -Johan Norberg
The Sweden Myth -Stefan Karlsson
The Scandinavian-Welfare Myth Revisited -Markus Bergström
How the Welfare State Corrupted Sweden -Per Bylund

ස්කොට්ලන්තය වෙන් වී යාවි ද?

Posted in Uncategorized by arunishapiro on සැප්තැම්බර් 12, 2014

සැප්තැම්බර් 18 වැනිදා “ස්කොට්ලන්තය ස්වාධීන රටක් විය යුතු ද?” විමසන ජනමත විචාරණය පැවැත්වේ. එහි දී වයස 16 ට වැඩි සියල්ලන්ටම වාගේ, මිලියන 4 ක් පමණ පිරිසකට, ඔව් හෝ නැහැ කියා චන්දය දිය හැකියි.

ස්වාධීන වෙනවා ද නැත්නම් එංගලන්තය සමඟ එකතු වී සිටිනවා ද යන්න ස්කොට්ලන්ත වැසියන්ට නොහොත් ස්කොටිශ් අයට තීරණය කරන්නට අවස්ථාව උදාවෙන්නේ මෑතක දී ය. ඔවුන්ගේ ඉතිහාසයේ වැඩි කාලයක් ගෙවී ගියේ ඔවුන්ව කෙසේ හඳුන්වනවා ද යන තීරණය රදළ ප්‍රභූන් සහ පාලකයන් විසින් තනි තනියම ගැනීමේ උත්සාහ වලිනි.

මෙල් ගිබ්සන් අධ්‍යක්ෂණය කළ සහ රඟපෑ බ්‍රේව්හාට් චිත්‍රපටියෙන් ස්කොට්ලන්තයේ පළමු නිදහස් සටනේ වීරයා දැනගන්නට සිනමා ලෝලීන්ට ඉඩක් ලැබිණ. ඒ වීරයා විලියම් වොලස්! ඒ චිත්‍රපටිය ඵෛතිහාසික කරුණු බොහොමයක් ප්‍රබන්ධයේ රසවත් බව සඳහා වෙනස්කර ගත්තකි.

ස්කොට්ලන්ත වැසියන්ගේ රදළ හාම්පුතුන් බහුතරය තමන් ගැන පමණක් සිතූ අවස්ථාවාදීන් වූ බව ඉතිහාසය දක්වයි. ඔවුන් එංගලන්තයේ පළමුවැනි එඩ්වර්ඩ් සමඟ එකතු වී ඉංග්‍රීසින්ට තම දේශය පාවා දුන්නේ ඔවුනට දේශපාලන බලය සහ වාසි ලබාගැනීම සඳහා ය. වොලස්ව පාවා දුන්නේ සාමාන්‍ය වැසියන් නොව ඉහළ තනතුරු වල සිටි ස්කොටිශ් බලධාරීන් විසිනි.

17 වැනි සියවස අවසානය වෙද්දී අනෙකුත් යුරෝපීය රටවලට සාපේක්ෂ්ව ස්කොට්ලන්තයේ කෘෂිකර්මය ඉතාමත් නොදියුණු තත්වයක පැවතිණ. 1637 සිට 1690 දක්වා කාලයේ සිවිල් යුද්ධ සහ කැරලි කෝලාහල වලින් මිය ගිය සංඛ්‍යාවත්, රටෙන් සංක්‍රමණය වී ගිය සංඛ්‍යාවත් ඉහළ නැඟ තිබුණි. සාගත පැතිර යාමත් අස්වනු නරක් වීමත් නිසා ජනගහණයෙන් අටෙන් එකක් පමණ මිය ගියහ.

පැනමා සමුද්‍ර සන්ධියේ ස්කොටිශ් උපනිවේෂයක් හදන අසාර්ථක සැලසුම Darien Scheme නිසා ජාතියේ ප්‍රාග්ධනය මුළුමනින්ම වාගේ ඔවුනට අහිමි විය.

එවැනි ඉතිහාසයකින් පසු ස්කොට්ලන්තය සරුසාර ආර්ථිකයකට වෙනස් වූ හැටි අතිශයින්ම විස්මය ජනකය.

එංගලන්තය හා එකතු වෙන්නට ස්කොට්ලන්තයට සිද්ධ වෙන්නේ අර කැලිඩෝනියා උපනිවේශය හදන සැලසුම අසාර්ථක වී රදළ ප්‍රභූන් සතු වත්කම් අහිමි වීමත් සහ එහි ආර්ථිකය බංකොළොත් වීමත් නිසයි. ජනතා මතයක් නොවිමසා ප්‍රභූන් අතර සාකච්ඡා වලින් පසුව දේශපාලන ගුණ්ඩු සහ අල්ලස් ගහණ වාතාවරණයක් මැද ස්කොට්ලන්තය එංගලන්තයට එකතු විය.

එංගලන්තය ඔවුන්ව එකතු කර ගන්නේ ස්කොට් වැසියන්ගේ දුප්පත් ආර්ථිකය දැක දැනිච්ච දුකක් නිසා නොවේ. ඈන් රැජිනගේ මරණයෙන් පසු ඔටුන්න ස්ටුවර්ට් නිවසෙන් හැනොවර් නිවසට යන ඉංග්‍රීසි පාර්ලිමේන්තුවේ තීරණයට ස්කොටිශ් ජනතාව එකඟ නොවේ යන බිය නිසායි.

1714 දී ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුවට ස්කොට්ලන්තය පාලනය කරන්නට උවමනාවක් නොතිබිණ. ඔවුනට අවශ්‍ය වූයේ හැනෝවර් රජ පරම්පරාවට ඔටුන්න මාරු කර, එංගලන්තයෙන් පිටමං කළ ස්ටුවර්ට් රජ පරම්පරාවට තව දුරටත් ස්කොට්ලන්තයේම රැඳී සිටිය හැකි ආරක්ෂාව සලසා දීම පමණකි.

රටවල් දෙක එකතු වූයේ ස්කොට්ලන්ත පාර්ලිමේන්තුව අහෝසියෙන්. ඉතින් ස්කොට්ලන්ත පාර්ලිමේන්තුවේ හෙවත් එඩින්බර්ග් හි දේශපාලන බලතල අල්ලා ගැනීමේ බලාපොරොත්තු අවසන් විය. බලලෝභීන්ට අවශ්‍ය වූයේ දැන් බ්‍රිතාන්‍ය පාර්ලිමේන්තුව හෙවත් වෙස්ට්මිනිස්ටර් යන්නයි. ඉතින් ඒ සඳහා ස්කොට්ලන්ත නියෝජිතයන් තෝරා ගැනීම ඉතා දූෂිත ලෙස සිද්ධ වන්නට පටන් ගති.

18 වැනි සියවස වෙද්දී ස්කොට්ලන්තයට උදා වී තිබුනේ හරියට බ්‍රිතාන්‍ය යටත්විජිත ඇමෙරිකාවේ දකින්නට ලැබුණු තත්වය හා සමාන තත්වයකි. ප්‍රභූන් වෙස්මිනිස්ටර් ගිහින් කුලල් කා ගනිද්දී, අවංක හා කාර්යක්ෂම නීති පද්ධතියක් දේශීය වශයෙන් පටන් ගෙන තිබුණි. ස්කොට්ලන්ත පල්ලියත් සමඟ එක්වුනු, එහි දේශීය කටයුතු කෙසේ සිද්ධ වෙනවාදැයි සොයා බැලීම ඒ වෙද්දී එංගලන්තය විසින් අමතක කර දමන ලද්දකි.

බලතණ්හාධිකයන්ගේ රූකඩ ලෙසින් දේශපාලනයෙන් සහ ආණ්ඩුව මාර්ගයෙන් තම ජීවිත සරුසාර කරගන්නට වෙහෙසෙනවාට වඩා තම තමන්ගේ කුසලතා සහ අභිප්‍රායන් දියුණු කරගන්නට ජවය යොදන වෙන මාර්ග සොයන්නට ජනතාව ඕපපාතිකව පටන් ගෙන තිබුණි.

ජනගහණය වැඩි විය. අර්තපල් වැනි නව භෝග වගා පටන් ගැනිණ. සමාජයේ දියුණුව සඳහා සටන්කාමී පාලක පංතියක් අවශ්‍ය නොවේ යන දැක්ම මුල් වරට ස්කොට්ලන්ත වැසියන් හඳුනාගත්හ.

එහෙත්, ස්කොට්ලන්තයේ සීඝ්‍ර දියුණුව වැඩිකල් නොපැවතිණ. වෙස්මිනිස්ටර් ගිය මහජන නියෝජිතයන් ගෙනා එක්සත් රාජධානියේ සමාජවාදී චින්තනය ස්කොට්ලන්තයට රිංගා ගති.

බ්‍රිතාන්‍ය පාර්ලිමේන්තුවට වර්තමානයේ දී ස්කොට්ලන්තයෙන් එන නියෝජිතයන් බහුතරය සමාජවාදීන් වෙති. ඒ නිසා ස්කොට්ලන්ත නියෝජිතයන් අයින් වුවහොත් බ්‍රිතාන්‍ය කම්කරු පක්ෂයට නැවත චන්දයක් දිනත හැකියාවක් ලැබේවිදැයි පවා කුහුලක් පැතිර යයි.

බ්‍රිතාන්‍යයේ පමණක් නොව යුරෝපීය යුනියනයේ ද වඩාත්ම සමාජවාදී කොටස ස්කොට්ලන්තයයි. එහි රාජ්‍ය අංශය අනෙකුත් OECD රටවල් සියල්ලටම වැඩියෙන් රටේ දළ ජාතික නිෂ්පාදිතයෙන් වැඩි කොටස වැය කරයි.

2013 වෙද්දී යුරෝපීය යුනියනයේ සාමාජික රටක් හැටියට ස්කොට්ලන්ත ගොවියන් පොදු කෘෂිකර්ම ප්‍රතිපත්තියකින් සහනාධාර ගෙවීම් ලෙස යුරෝ මිලියන 583 ක් ලබති. එක්සත් රාජධානියෙන් අයින් වුවහොත් ඔවුන්ට කෘෂිකර්මය සඳහා සහනාධාර තවත් වැඩියෙන් ලැබේ යැයි ස්වාධීන ස්කොට්ලන්තයක් වෙන්නට සිතන අයගේ මතයයි. අනෙක් පැත්ත කියන්නේ එසේ සැලකිය යුතු සහනාධාර ලැබෙන්නේ බ්‍රිතාන්‍ය දැවැන්තයෙක් නිසා යුරෝපීය යුනියනය තුල කේවල් කිරීමේ හැකියාව ද වැඩියෙන් ඇති බැවින් කියාය.

ඒ එක උදාහරණයකි. මෙම ජනමත විමසුමේ ප්‍රධාන තැනක් ගන්නේ ඔවුන්ගේ සහනාධාර වලට බලපාන ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති වෙති. ස්කොට් වැසියන් මෑත කාලයේ දී වැඩි වැඩියෙන් තෝරා පත් කරගන්නේ වැඩි වැඩියෙන් සහනාධාර බෙදන මහජන නියෝජිතයන් මිසෙක තමන්ගේ කුසලතා සහ අභිප්‍රායන් හඹා යන්නට නිදහස් ඉඩක් පාදන මහජන නියෝජිතයන් නොවේ.

ඔවුන්ගේ මෑත කාලීන හැදියාව සමාජවාදී වුවත්, ස්කොට්ලන්තය එක්සත් රාජධානියෙන් වෙන් වී යන්නේ ද, ස්කොට් වැසියන්ගේ ජීවිත දැනට වඩා සරුසාර වෙනු ඇත.

ඒ හේතු දෙකක් නිසාය.

පළමුවැන්න, විසල් රටකට වඩා කුඩා රටකට වැඩි වශයෙන් එහි වැසියන්ගේ හඬට සවන් දෙන්නට සිදුවීම නිසයි. රටක් කුඩා වෙද්දී පාලකයන් ගෙනෙන ප්‍රතිපත්ති වල අඩුපාඩු ගැන දැනගැනීමට වැඩි හැකියාවක් ලැබේ. ඉතාමත් විනාශකාරී අදහස් ඉක්මණින් යළි වෙනස් කර ගැනීමට හැකිවේ.

දෙවැන්න, කුඩා රටවල් වලට උමතු අදහස් හරියාවිදැයි බලන්නට නාස්ති කළ හැකි ධන සම්පත් නැත. පස් අවුරුදු සැලසුම් වල ගුණ අගුණ වැඩිකල් නොයා අත්විඳින්නට ලැබේ.

ස්වාධීන වෙන්නට කැමති යැයි කියන වැඩි චන්දයක් ලැබුන හොත් ඒ සඳහා පවත්වන සාකච්ඡා වලින් අනතුරුව එය ස්වාධීන රටක් වේ යැයි එක්සත් රාජධානියේ ආණ්ඩුව ප්‍රකාශ කර ඇත. ස්වාධීන වෙන්නට වැඩි චන්දයක් නැත්නම් එය තව දුරටත් එක්සත් රාජධානියේ කොටසක් හැටියට පවතිනු ඇත.

දවසින් දවස නිදහස් වෙන්නට කැමති අය වැඩි වෙන බවක් පෙන්වන්නේ ඒ ගැන තමන්ගේ මුදල් පරදුවට තබා ඔට්ටු අල්ලන අය වෙතිනි.

Great Scott! යන වහර විස්මය, පුදුමය හෝ සිත් කැළඹීම ප්‍රකාශ කරන්නකි. ජනමත විමසුමේ දී ස්කොට් වැසියන් ගන්නා තීරණය දැක අපට ග්‍රේට් ස්කොට් කියන්නට හැකිවේ ද?!!!!

චන්ද පොළක වැඩට ගියෙමි -නැවතත්

Posted in Uncategorized by arunishapiro on සැප්තැම්බර් 10, 2014

ඊයේ ඩෙලවෙයාර් ප්‍රාන්තයේ මුල් මැතිවරණය (primary) පැවැති දිනයයි. එහි දී චන්දය ප්‍රකාශයට හැකියාවක් ලැබෙන්නේ රිපබ්ලිකන් සහ ඩෙමොක්‍රැටික් පක්ෂ දෙකෙන් චන්දය ප්‍රකාශය කරන අයට පමණි. ස්වාධීන අපේක්ෂයන් අතර පක්ෂයක් නියෝජනය කළ යුතු එක් අයෙක් තෝරාගැනීමක් නැති නිසාත්, ලිබටේරියන් පක්ෂය ඉදිරිපත් කරන්නේ ඒ ඒ ඒ නියෝජිත ආසනයට එක් අයෙක් බැගින් නිසාත්, ඔවුන් මේ මුල් මැතිවරණයට සහභාගී නොවෙති.

මම 2008 දී ටෙනසි ප්‍රාන්තයේ චන්ද පොළක වැඩට ගියෙමි. ප්‍රාන්ත අතර නීති රෙගුලාසි වෙනස් නිසා චන්දයට කළින් ඒ සඳහා ඩෙලවෙයාර් හි පැවැත්වූ පංතියකට ගිහින් වෙනස්කම් ගැන ඉගෙන ගත යුතු විය.

ඩෙලවෙයාර් හි චන්ද දායකයෙක් හැටියට රෙජිස්ටර් වෙද්දී තමන් කුමන දේශපාලන පක්ෂයේ දැයි නැත්නම් ස්වාධීන දැයි කියා සිටිය යුතුයි. මැතිවරණයට පෙර යම් කාල සීමාවක් තුල දී පක්ෂය මාරු කළ හැකියි. සාමාජික ගාස්තු ගෙවීමක් නැත.

විකිපීඩියාව දක්වන පරිදි, ටෙනසි ඇතුළු ප්‍රාන්ත 22 ක් අනුගමනය කරන පිළිවෙත අනුව මුල් මැතිවරණයක දී පවා චන්දය දෙන්නට කැමති පක්ෂයක් තෝරා ගැනීම එම දිනයේ චන්ද පොළට ගිය විට දී සිද්ධ කරන්නකි.

චන්දය දෙන්නට රෙජිස්ටර් වූ චන්ද දායකයන් රිපබ්ලිකන් ලෙසින් වැඩියෙන් තමන්ව හඳුන්වාගෙන ඇත්තේ වයෝමින් ප්‍රාන්තයේ පමණි.

මෙරිලන්ඩ්, කෙන්ටකි, වෙස්ට් වර්ජිනියා, පෙන්සිල්වේනියා සහ ලුයිසියානා හි වැඩි වශයෙන් චන්ද දායකයන් රෙජිස්ටර් වී ඇත්තේ තමන්ව ඩෙමොක්‍රැටික් පක්ෂයේ අය හැටියට හඳුන්වා ගනිමිනි.

ඩෙලවෙයාර් හි චන්දය දමන්නට පැමිණෙන අය තමන්ගේ ඡායාරූපයක් ඇති හැඳුනුම්පතක් පෙන්වන්නට අවශ්‍ය නැත. චන්දය දමන්නට මෙතැනට යන්න යැයි චන්ද කාර්යාලයෙන් එවූ ලියමන, තමන්ගේ චෙක්පොත, විදුලි හා ජල පහසුකම් ගෙවූ බිල්පතක්, නම සහ ලිපිනය ඇති ව්‍යාපාරයේ ලෙටර් හෙඩ් එකක් වුවත් ඒ සඳහා ප්‍රමාණවත්.

ඊයේ අපේ චන්ද දිස්ත්‍රික්කයේ චන්දය ප්‍රකාශ කරන්නට රෙජිස්ටර් වූ දෙදාහක් පමණ පිරිසක් අතරෙන් පැමිණි තුන්සිය පනහකට අධික වූ පිරිස අතර බහුතරය පුංචි කාලේ සිටම එකිනෙකා දැන හඳුනන අයයි.

මැතිවරණ කටයුතු වල යෙදුනු අපි සියල්ලන්ම ස්වේච්ඡාවෙන් එතැන එදින පමණක් වැඩ කරන්නට ආ අය මිසෙක ඩෙලවෙයාර් ප්‍රාන්තයේ හෝ අපේ දිස්ත්‍රික්කයේ හෝ රටේ ෆෙඩරල් ආණ්ඩුවේ සේවකයන් නොවූහ.

මැතිවරණයට බලපාන සේ කිසිත් පුද්ගලික මුදලක්, වාසියක් ලබා නොගත්තා යැයි උදේ හයට වැඩ පටන් ගනිද්දී අපි වාචිකව පොරොන්දු වීමු. චන්ද දමන යන්ත්‍ර වල අගුල් විවෘත කිරීම පටන් ඒවා වසා නැවත රාත්‍රී අටට අගුල් දමන තෙක් අනුගමනය කළ යුතු පිළිවෙත් සියල්ල නියම කර තිබූ අන්දමින් අකුරක් නෑර අපි අට දෙනාම එක සේ අනුගමනය කළෙමු.

විශේෂයෙන්ම, අප අට දෙනා අතර කිසිම දේශපාලන කතාබහක් සිද්ධ නොවීය. විහිළු තහළු සහ පළාතේ කයි කතන්දර නොමඳව අසන්නට ලැබිණ. ලංකාව තියෙන්නේ කොහේදැයි පවා අසා නොතිබි දෙතුන් දෙනාත් දවස අවසානය වෙද්දී ලංකාව ගැන බොහෝ තොරතුරු දැනගත් අය වූහ. :)

ප්‍රාන්තයේ කොංග්‍රස් සභිකයා සහ වසමේ පොලිසීයේ ලොක්කා (Sheriff) ද පැමිණියේ තමන් කුමන පක්ෂයක් හෝ කුමන චන්ද අපේක්ෂකයෙක්ව ප්‍රමෝට් කරනවා යැයි කියත නොහැකි ලෙසකටයි. ඔවුන් ද කිසිත් දේශපාලන කතාබහකින් තොරව තම චන්දය දී, සුව දුක් විමසා, මේ චන්ද වැඩ කරන්නට අපේ කාලය දුන්නාට ස්තූති කර පිටව ගියහ. මෙහෙ පොලිසීයේ ලොක්කා තෝරා පත්වෙන්නේ ද ජනතාවගේ චන්ද වලිනි.

අපේ දිස්ත්‍රික්කයේ චන්ද ප්‍රකාශ කළ අය අතර ළාබාලම චන්ද දායකයා මගේ දියණිය වීමෙන් මගේ සිත කනස්සල්ලට පත් විය. එහෙත් ඇයට චන්ද අපේක්ෂක නාම ලේඛනය දෙන බොත්තම අනිත් පැත්තේ සිට ඔබන්නට ලැබෙද්දී නම් මගේ සිත සතුටෙන් උතුරා ගියේය. තිස් වියැති අය තුන් හතර දෙනෙක් පමණක් සිටි අතර චන්දය ප්‍රකාශ කළ බහුතරය වයස 50-90 අතර අයයි.

එසේම අපේ දිස්ත්‍රික්කයේ ඊයේ චන්දය දුන් අය අතර ආසියානු කලාපීය පුරවැසියෙකුට සිටියේ මා පමණි. කවදාවත් චීනෙට ගිහින් නැති පළාතේ චීනා එන තුරු අපි හැමෝම බලා සිටිය ද දවස පුරාම වරින් වර වැස්ස පාත් වූ නිසා වෙන්නැති ඔහු පැමිණියේ නැත.

දුරකතනය පාවිච්චි කිරීම හදිසි අවශ්‍යතා සඳහා පමණක් තබාගෙන අවම වශයෙන් සිදු කළ යුතු යැයි අපට කියා තිබිණ. චන්ද වැඩ කටයුතු කළ අප කිසිවෙක් පුද්ගලික කතාබහෙන් තම සෙල් ෆෝන් වල එල්ලී සිටියේ නැත.

චන්දය දුන්නා යැයි පෙන්වත හැකි රිසිට් පතක් ටෙනසි ප්‍රාන්තයේ දී අපි බෙදා දුන්නෙමි. මෙහෙ දී එවැනි කිසිවක් නොවීය. ඇඟිල්ලක් පාට කිරීමක් සිද්ධ නොවේ. චන්දෙ දුන්නා යැයි සඳහන් වෙන එකම තැන චන්ද ලැයිස්තුවේ නම අසලින් ගහන අත්සන් පාර පමණි.

චන්දය පැවැත්වුනේ අපේ වසමේ ගිනි නිවන හමුදා ස්ථානයේය. චන්ද කටයුතු කරන කාලය තුල දී ඡායාරූප ගැනීම තහනම් විය. උදේ හයේ සිට රාත්‍රී අට දක්වා ගිනි නිවන හමුදාවේ රථය පිටත් වී ගියේ එකම එක වතාවකි. ඒ වයසක අයෙකුව ගෙදර සිට රෝහල වෙත රැගෙන යෑමටයි. ඇඟට හරි නැති බවක් දැනෙනවා නම් ඉස්පිරිතාලෙට යන්නැයි තමන්ගේ දොස්තර කියූ නිසා එයා සූට්කේස් එකක් ද පැක් කරගෙන ගිනි නිවන හමුදාව අමතන ලද්දේය. ඉතින් ඔවුන් ඔහුව ඉස්පිරිතාලයට ගෙනිහින් හැරලූ බව නලා හඬ ගැන ඇසූ අපට දැනුම් දුන්හ!!!!

ඩෙලවෙයාර් ප්‍රාන්තයේ අප වාසය කරන සසෙක්ස් කවුන්ටියේ බහුතරය අපව ආණ්ඩු කරන්නට යැයි අනුන් නීති රීති ගෙනෙනවාට වැඩිය කැමැති අය නොවෙති. එහෙත් කවුරැන් හෝ චන්ද බහුතරයක් ලබා නීති රීති ගෙනෙන්නේ ද, ඒවා මට පමණක්, මේ මේ අවස්ථාවේ දී පමණක්, කියා විශේෂ වාසි බලාපොරොත්තු වෙන අය ද නොවෙති.

චන්දය ප්‍රකාශ කරන්නට ආ මේ වයසක ඇත්තන් මිය ගිය පසු පළාතේ හැදියාව කුමන ආකාරයකින් වෙනස් වී යාවිදැයි කිව නොහැකියි. අප අට දෙනා නොවැම්බර් 4 වැනිදා මහ මැතිවරණයේ දී යළි හමුවෙමු යැයි කියමින් සමුගත්තෙමු.

කෝපීනය හඳුනාගත නොහැකි බ්‍රිතාන්‍ය තරුණියන්

Posted in Uncategorized by arunishapiro on සැප්තැම්බර් 8, 2014

කාන්තා ප්‍රජනන පද්ධතියේ රූප සටහනක් දිහා බලා කෝපීනය (වැජයිනා) ඇත්තේ කොතැනදැයි කියන්නට බ්‍රිතාන්‍යයේ ඒ සොයා බැලීමට සහභාගී වූ වයස 26 -35 අතර කාන්තාවන්ගෙන් හරි අඩක් නොදැන සිටි බව ඩේලි මේල් ප්‍රවෘත්තියකින් කියැවීමි.

පිළිකා සඳහා අරමුදල් එකතු කරන ‘ඒවාගේ ආයාචනය’ නොහොත් ‘ද ඊව් ඇපීල්‘ යන සංවිධානය විසින් මේ සොයා බැලීම කරන ලදැයි ඉහත සබැඳිය අමුණන ඒ ප්‍රවෘත්තියේ කියැවේ.

ඔව්හු ප්‍රශ්නාවලියට ලක් කරගත් වයස 26-35 අතර කාන්තාවන් නියෝජනය කළේ කුමන රටකින් සංක්‍රමණය වූ, කුමන ආගමික ඇදහීමකින් යුතු, කුමන සමාජ තරාතිරමක, යනාදිය ඒ සොයා බැලීමේ සඳහන් වී ඇත්දැයි ප්‍රවෘත්තිය කියන්නේ නැත. ඔවුන්ගේ වෙබ් අඩවියෙන් ද ඒ ගැන තොරතුරු සොයාගන්නට නොහැකි විය.

කෝපීනය ඇත්තේ කොතනදැයි කියා කාන්තා ප්‍රජනන පද්ධතියක රූප සටහනක් පෙන්වා කෙනෙක් මගෙන් ඇහැව්වා නම් මාත් නොදැන සිටිනු ඇත. මන්ද, ඊට කියන වැජයිනා යන ඉංග්‍රීසි වචනය දැන සිටියත් එය හඳුන්වන සිංහල වචනය හැටියට මෙය ලියන තෙක් මම දැන සිටියේ යෝනිය යන වචනය පමණයි.

බ්‍රිතාන්‍ය ජාතිකයන් අතර එය හඳුන්වන්නට ආචාරශීලී භාවිතයේ යොදා නොගැනෙන සහ ලැජ්ජාව නිසා භාවිතා කරන වෙනත් නම් රාශියකි.

එංගලන්තයේ සහ වේල්ස් හි මිලියන 3.7 ක පිරිසකගේ ප්‍රධාන භාෂාව ඉංග්‍රීසි නොවේ. එයින් 785,000 ක සංඛ්‍යාවක් එය යාන්තමෙන් දන්නා සහ කොහෙත්ම නොදන්නා අයයි. ඉතින් ඉංග්‍රීසි භාෂාව නොදන්නා සංක්‍රමණිකයන් මේ විමසුමේ සිටියා දැයි දැනගන්නට හැකියාවක් නැත.

නාරිවේදයේ පිළිකා රෝග පහ ගැන වඩා හොඳින් හඳුනාගැනීමටත් ඒ සඳහා දියුණු ප්‍රතිකාර සඳහාත් අරමුදල් එකතු කිරීම මෙය පවත්වන ලද සංවිධානයේ අරමුණකි. ඉතින් හිතාමතාම පර්යේෂණයට යොදා ගත්තේ මෙම වචනය නොදන්නවා යැයි පෙන්වීම සඳහා ඉලක්ක වු කණ්ඩයාමක් දැයි ද සොයාගන්නට ක්‍රමයක් ද නැත.

හරි අඩක් නොදැන සිටියා කියද්දී, සොයා බැලීමට සහභාගී වූ කාන්තාවන් මුළු සංඛ්‍යාව කොපමණක්දැයි සොයා ගන්නට ක්‍රමයක් ද නැත.

ඒ ප්‍රශ්න පැත්තකට දමා, මේ විමසුම බ්‍රිතාන්‍ය සමාජය මනාව නියෝජනය වෙන සේ සකස් කරන ලද්දක් යැයි අපි සලකා බලමු.

ජාතික සෞඛ්‍ය සේවයක් සපයන බ්‍රිතාන්‍යයේ 26% ක් වෛද්‍යවරු විදේශික සංක්‍රමණිකයන් වෙති. ඉතින් වැජයිනා යනුවෙන් හැඳින්වෙන්න ඇත්තේ කොතැනකදැයි නොදන්නා අය බ්‍රිතාන්‍ය කාන්තාවන් අතර මෙසේ හරි අඩක් සිටිය දී සෞඛ්‍ය සේවය සපයන්නට විදේශීය වෛද්‍යවරු ගෙන්වන්නට වීම පුදුමයක්දැයි කෙනෙක් එවිට අහන්නට පුළුවනි!!!!

බ්‍රිතාන්‍යයේ වයස 3-18 දක්වා දරුවන් අතර 93% පිරිසක් නොමිලේ අධ්‍යාපන ලබාගන්නේ රජයේ අරමුදල් වලින් යැපෙන අධ්‍යාපන ආයතන වලිනි. ආණ්ඩුවක් නොමිලේ දැනුම බෙදා දෙන්න දන්නවා යැයි කියන අය මේ ගැන එවිට බ්‍රිතාන්‍යයට බැරි වුනාට ලංකාවේ අපට පුළුවන් යැයි කියාවි ද?!!!

පිරිසිදු වතුර, හිඟය සහ වෙළඳපොල මිල ගණන්

Posted in Uncategorized by arunishapiro on සැප්තැම්බර් 7, 2014

Rich-Uncle-Pennybags

“වෙළඳපොලට දුන්නොත් ඔක්කොම ඉවරයි,” යන්න ආර්ථිකයක් වැඩ කරන හැටි නොදන්නා අයගේ (එනම් ලොව බහුතරයකගේ) අදහසයි.

වෙළඳපොල යන්න භාණ්ඩයක් හෝ සේවාවක් මිල දී ගන්නා සහ මිල දී නොගන්නා සෑම අයෙකු වෙතින්ම හැදෙන්නකි. අයෙක් වෙළඳපොලට එරෙහි වෙද්දී කරන්නේ කැමති භාණ්ඩයක් ගැනීම සහ නොගෙන සිටීම තමන් විසින් තීරණය කිරීමට ලැබෙන හැකියාවට එරෙහි වීමයි.

හිඟය (scarcity =ස්කෙයාසිටී) යනු එදිනෙදා ජීවිතයේ සියල්ලන්ම මුහුණ දෙන වැදගත් අංගයකි. භාණ්ඩ සහ සේවා හිඟයට මෙන්ම කාලය (time) හිඟයට ද මිනිසා මුහුණ දෙයි.

දුප්පතා පාන් ගන්නට පෝලිමේ යද්දී පෝසත් අය අයිෆෝන් 6 ගන්නට පෝලිමක සිටිති. මෙය දකින සමාජවාදියා ඉක්මන් වෙනුයේ අයිෆෝන් 6 සහ පාන් අතර එකක් සුඛෝපභෝගී යැයි ද අනෙක අවශ්‍යතාවයක් යැයි ද කියමින් සංසන්දනයක් කරන්නට. ඒ පෙනෙන දෙයයි.

එහෙත් අයෙකු සුඛෝපභෝගී යැයි සලකන්නා වූවක් තවකෙකුගේ හෝ තව කිහිප දෙනෙකුගේ ආදායම් මාර්ගය උපයන අවශ්‍යතාවයක් විය හැකියාව ගැන සලකා බැලීමට මේ අය අමතක කරති. ඒ නොපෙනෙන දෙයයි.

“සෑම නිෂ්පාදන භාණ්ඩයක්ම මිල දී ගන්නට ඇති සැපයුම සීමාසහිතයි. මහජනතාවගේ ඉල්ලුම අනුව එහි හිඟ බවක් නැත්නම්, එය ආර්ථික භාණ්ඩයක් යැයි සැලකිල්ලට ගැනෙන්නේ නැත. එයට කිසිවෙක් මිලක් ගෙවන්නේ ද නැත.” -ලුඩ්විග් වොන් මීසස්

තමන් සතු මුල්‍ය සම්පත් සීමිත නිසාත්, ඒවා යම් ප්‍රමාණයක් පමණක් තමන් සතු නිසාත්, මිනිස්සු රස්සාවල් කරන්නට වෙහෙසෙති. බහුතර ජනතාවක් රස්සාවක් කරන්නේ රස්සාවක් කරන ආශාවට නොවේ. තමන් කැමති පරිභෝජන භාණ්ඩ එකිනෙකාගෙන් මිල දී ගන්නට හැකියාව ලැබෙන්නා වූ තමන් සතු මුල්‍ය සම්පත් වැඩි කරගන්නට හැකියාව ලැබෙන නිසා පමණයි රස්සාවක නියැළෙන්නේ. එහෙම අවශ්‍යතාවයක් නැති අය නියැළෙන්නේ රස්සාවක නොව විනෝදාංශයකි.

නිවාස, ඇඳුම් පැළඳුම්, සංචාරක ගමන්, පාසැල් පොත්පත් යනාදී සීමිත පරිභෝජන භාණ්ඩ සඳහා පාරිභෝගික ඉල්ලුමක් ඇත. හිඟය නිසා මිනිසුන් තම තමන් සඳහා තීරණ ගැනීමේ දී අරපිරිමැස්මක් කරති.

එහෙත්, වතුර හිඟය ඉදිරියේ ඒ අභියෝගයට රටක ජනතාවක් මුහුණ දෙන ආකාරය දැඩි සේ අසාමාන්‍ය වූවකි.

වතුර බහුලව ඇති ගංගා ඇල දොල පිහිටි රටක පවා පිරිසිදු වතුර හිඟ තැන් සහ අවස්ථා පවතී. එහෙත් ඒ සෑම අවස්ථාවක දීම සහ සෑම තැනක දී ම පිරිසිදු සහ පානය කළ හැකි බෝතල් කළ වතුර නොමඳව මිල දී ගන්නට වෙළඳපොලේ ඇති බව බහුතරයක් නොදකිති.

අපිරිසිදු වතුර පවතින තැනක ද, අවශ්‍ය තරමට පිරිසිදු වතුර නොමැති තැනක ද, ඇති තරම් බෝතල් කළ වතුර දකින්නට ලැබෙන්නේ ආණ්ඩුවක මැදිහත්වීමක් නොවෙද්දීය.

“නිදහස් වෙළඳපොලක් ගැන කියන්නට ඇති පළමුවැන්න නම්, කොතරම් බරපතළ අඩු සැපයුමක් ඉදිරියේ පවා කිසිම අවස්ථාවක බඩු අඩු තත්වයක් (shortage) නැතිකමයි. වෙළඳපොලට මිල තීරණය කරන්න ඉඩ දෙනවිට මිල දී ගන්නට කැමැත්තාට සැපයුම් නැති අවස්ථාවක් ඇති කරන කොන්දේසියක් අත්විඳින්නට ලැබෙන්නේ නැත.

“නිදහස් වෙළඳපොලක දී, (එනම් ආණ්ඩුවෙන් මිල පාලනය නොකරන, මිල පාලනයට මැදිහත්වීම් කරන, සහනාධාර බෙදන, රජය ආයෝජන නොකරන), ඉල්ලුම තෘප්තිමත් කරන්නට හැකි ප්‍රමාණයට සැපයුමක් හැම විටම දකින්නට ලැබේ.

දොඩම් වගාවට රෝගයක් බෝවී ඵලදාව අඩු වූයේ නම්, එවිට දොඩම් සැපයුම පහළ යයි. එවිට දොඩම් අඩු තත්වය වැඩියෙන් වෙළඳපොලේ පැතිර ඇතැයි කියයි. හිඟ දොඩම් කැමැත්තෙන්ම මිල දී ගන්නට ඉදිරිපත්වෙන අය නිසා දොඩම් මිල ඉහළ යෑම සිද්ධ වෙයි.

දොඩම් හිඟය වැඩි වෙද්දී මේ මිලට විකුණන්න හෝ මිල දී ගන්න යැයි බලහත්කාරකමක් කිසිවෙකුට නොවී දොඩම් මිල ඉහළ යන්නේ කැමැත්තෙන් කරන ඉල්ලුම අනුව පමණකි. එවැනි සලාක ක්‍රමයක් කිසිවෙකුට බලහත්කාරකමක් නොවී ස්වභාවයෙන්ම සිද්ධ වීම වෙළඳපොලේ සැබෑ ස්වභාවයයි.

අනෙක් අතට දොඩම් වගාව සරු වූ විට සැපයුම වැඩි වී හිඟය අඩු වී දොඩම් මිල පහළ බසියි.

අයෙක් ගණන් වැඩි වුනත් දොඩම් ගෙඩියක් කන්න ආසයි කියා ඉහළ ගිය මිලට දොඩමක් මිල දී ගනු ඇත. තවකෙක් දැන් දොඩම් මිල වැඩියි කියා කැමැත්තෙන්ම දොඩම් මිල දී නොගෙන සිටියි.

ඒ ඒ පාරිභෝගිකයා තනි තනියම එවැනි තීරණයක් ගන්නවා ද නැද්ද යන්න නොතකන්නේ මැදිහත්වීම් කැමති අයයි. හැමෝටම අඩු මිලට විකුණන දොඩම් සැපයුමක් වෙළඳපොලේ තිබිය යුතු යැයි ඔවුන් සිතති. එවැනි තත්වයක් ගෙනෙන්නට අනේක විධ අසාර්ථක උත්සාහයන්ට සහාය පළ කරති. අනතුරුව ඒ මැදිහත්වීම් නිසාම තවත් ඉහළ යන සියළු බඩු මිල දැක හූල්ලති.

අනෙක් අතට දොඩම් ඵලදාව සරු වූ විට දොඩම් වැඩිවෙලා විකුණත හැකි මිල අඩුවෙලා යැයි ගොවියන් හූල්ලති. ආණ්ඩුවේ මැදිහත්වීමෙන් තමන්ට සාධාරණ අලෙවි මුදලක් ලැබිය යුතු යැයි ගොවියන් අපේක්ෂා කරති.

ඵලදාව අඩු වුවත් සරු වුවත් ලාබ අලාබ අත්විඳින්නට තමන් සූදානම් වී සිටිය යුතු ආකාරයක් ගැන වෙළඳපොල වැඩ කරන්නේ කෙසේදැයි අවබෝධයක් නැති ගොවියන් කිසිදාක ඉගෙන නොගනිති.

ඒත් දොඩම් වගේ ද ජලය යැයි අයෙක් අසනු ඇත.

දොඩම් නම් නොකා ඉන්න පුළුවන් ඒත් ජලය නැතිව ජීවත් වෙන්නේ කොහොමදැයි අයෙක් විමසනු ඇත.

මොනොපොලි නම් ක්‍රීඩාව සෙල්ලම් කර ඇති ඕනෑම අයෙක් දන්නා කාරණයක් නම් ඉක්මණින් ගොස් ඉඩම් අල්ලා ගෙන, නිවාස වැඩියෙන් තනාගෙන, වතුර සහ විදුලි බලය අල්ලාගෙන ඉන්න අයට ඒ කොටුවට වැටෙන හැම අයෙක් වෙතින්ම මොනොපොලි මුදල් අය කරගත හැකියාවයි.

මොනොපොලියක්/ඒකාධිකාරයක් ගැන කියද්දී බහුතරයට මතක් වෙන්නේ මොනොපොලි ක්‍රීඩාවේ ඉන්නා ධනවත් සතමල්ලේ අන්කල්වයි. මොනොපොලියට අකමැති යැයි කියන අය තමන් ආණ්ඩුවට කැමැත්තෙන්ම මොනොපොලිය පවරන බව දකින්නට නොහැකියි.

වෙළඳපොල කරන නියාමය නොදත් බහුතරය හිතන්නේ ජලය පුද්ගලික ආයෝජකයෙකු යටතේ පැවතුන හොත් ඒකාධිකාරය ඔහු සතු වූවක් කියායි. ඒ නිසා බහුතරය කැමැත්තෙන්ම ජලයේ ඒකාධිකාරය රජයට බාර දෙති. පුද්ගලික ආයෝජකයාව මෙල්ල කරන නිදහස් වෙළඳපොල හෙවත් ගණුදෙනු කරන පාරිභෝගිකයන් සියල්ලන්ම දකින්නට එවැන්නාට හැකියාවක් නැත.

වෙළඳපොලක් කටයුතු කරන ආකාරය අනුකරණය කරන්නට කොතරම් විශිෂ්ඨ ලකුණු ලබා විභාග සමත් වූවත් කිසිම රජයක කිසිම බලධාරියෙක්ට හෝ ලොව කිසිම පාලකයන්ට දැනුමක් හැකියාවක් නැත. ඒ ලෝකයේ ගණුදෙනු කරන පාරිභෝගිකයන් සියල්ලන්ම මිල දී ගන්නේ සහ මිල දී නොගෙන සිටින්නේ කුමන හේතුවක් නිසාදැයි කළින් දැන ගන්නට දන්නා සමතෙක් ලොව නැති බැවිනි.

ඊ ළඟට, අයෙක් මිල දී ගනීවි යැයි අනුමානයෙන් තමන්ගේ මුදල් අවදානමට තබා එයින් ලාබයක් හෝ පාඩුවක් අත්විඳින්නට සූදානම් පුද්ගලික ආයෝජකයා මෙන් නොව බලයට පත් වූ ආණ්ඩුවක අරමුණ බලයේ සිටීමයි. දේශපාලන වාසි බෙදා දෙන්නේ නැත්නම් ආණ්ඩුවකට පාලන බලයේ සිටිය නොහැකියි.

ඉතින් දොඩම් ගස් වලට හැදෙන රෝගයක් සේ ම, නියඟයක් හමුවේ වුවත් ආණ්ඩුවක් මැදිහත්වීම් කරද්දී පාරිභෝගිකයා නොහොත් මේ කියවන හැම අයෙක්ම තීරණයක් ගන්නේ කෙසේදැයි කළින් අනුමාන කරන්නට නොදන්නාකම සහ නොහැකියාව නිසා සිද්ධ වෙන්නේ ද ගැටළු නිරාකරණයට වඩා ගැටළු තවත් බරපතල කිරීමකි.

ඒකාධිකරයක් ඇති ආණ්ඩු විසින් වතුර සඳහා හිතුමතයේ මිල ගණන් තීරණය කරන නිසා පාරිභෝගිකයන්ට ලැබෙන්නේ විකෘති වූ මිල ගණන්. එය මිචිගන් වුවත්, කැලිෆෝර්නියාවේ වුවත් ලංකාවේ වුවත් එසේම සිද්ධ වේ.

අඩු ඵලදාවක් නිසා දොඩම් මිල ඉහළ යනවා සේ නියඟයක් ඇති පෙදෙස්වල වතුර මිල ඉහළ යා යුතුයි.

ධාන්‍ය ඇටයේ සිට පොහොර, වතුර, කෘමිනාෂක, ගබඩා කිරීම, ප්‍රවාහනය, විකුණන මිල යනාදී සියල්ලටම නීති රෙගුලාසි පනවන ආණ්ඩුවක් රජසමයේ සිට ලාංකිකයාට දායාද වූවකි.

ජලසම්පාදන හා ජලාපවහන අමාත්‍යාංශයක් තිබීම යනු දේශපාලන වාසි බෙදීමේ බල අවියකි. ජලය වඩාත්ම කාර්යක්ෂම සහ සංරක්ෂිත ලෙසින් පරිහරණයට පාරිභෝගිකයෙක්ව උනන්දු කරවන්නට ඇති බාධකයකි.

ගංගා, ඇල දොළ, ජලාශ වල වතුර බෙදාහරින බලය දිය යුත්තේ වැඩියෙන්ම ඉහළ මිලකට ඒවා මිල දී ගන්නට හැකි ව්‍යවසායකයන්ට යැයි කිව්වොත් එය පිළිගන්නට තියා එහි සත්‍යයතාවය වටහා ගන්නට හැකියාව ඇති අයත් අඩුයි.

ප්‍රාග්ධනයට අවශ්‍ය පරිදි වැඩ කරනවා යැයි ද, ලාබය එකම අරමුණ ලෙස සලකන ආත්මාර්ථකාමී අමානුෂික හැදියාවක් ඇතැයි කියා ද, ආර්ථිකයක් වැඩ කරන හැටි නොදන්නා බහුතරය විසින් එවිට කියනු ඇත.

එහෙත් ඔවුන් ඉල්ලන මැදිහත්වීමේ ක්‍රමය යනු ජනතාවගේ බදු මුදල් වලින් අවදානම් ආයෝජන ගන්නා ඒ මැදිහත්වීම් කරන අයට බලයේ සිටින වාසිය සහ තම මල්ල පුරවාගන්නට වාසිය ලැබෙන ජනතාවට අලාබ පමණක් විඳගන්නට පවරන ආත්මාර්ථාකාමී අමානුෂික ක්‍රමය බව වටහා ගැනීමට බොහෝ දෙනෙකුට නොහැකියි.

ඕනෑම අයෙක් තමන්ගේ මුදල් ආයෝජනය කරන්නේ නම් සහ තමන් විසින් ලාබ හා අලාබ විඳගන්නේ නම්, එවිට ඔහු වෙළඳපොලට ඉදිරිපත් කරන භාණ්ඩයේ නියාමනය පාරිභෝගිකයන් සියල්ලන්ම නොහොත් වෙළඳපොල සතු වූවකි. ජලයේ නියාමන බලය අල්ලා ගන්නට කිසිම අයෙකුට හෝ කිසිම පිරිසකට දිය යුතු නැත.

අයිස් බකට් චැලෙන්ජ් සහ වතුර අහිමි අය

Posted in Uncategorized by arunishapiro on සැප්තැම්බර් 3, 2014

අයිස් බකට් චැලෙන්ජ් එන්නට පෙර සමාජ සේවා අරමුදල් සඳහා පරිත්‍යාග එකතු කරනු වස් අනේක විධ උපායක්‍රම ලොව තිබිණ.

අයිස් බකට් චැලෙන්ජ් එකේ විශේෂත්වය එය අන්තර්ජාලයෙන් ජනප්‍රිය වූවක් වීමයි. එසේම රස්සාවට අරමුදල් එකතු නොකරන පිරිසක් වෙතින් දියත් වූ කෙටි කාලය තුල දී අතිශය සාර්ථක වූ මෙහෙයුමක් වීමයි. 2014 ජූලි 29 සිට අගෝස්තු 29 දා දින ඇතුලත පමණක් ඇමෙරිකන් ඩොලර් මිලියන 100 කට වඩා ආධාර එකතු කරන්නට සමත් වූවකි. රැල්ලේ සැර දැන් බහින එයට මිලියන තුනක පමණ පිරිසක් සහභාගී වී තිබේ.

පරාර්ථකාමී අදහස් කාගෙත් පැසසුමට ලක්වෙයි. එහෙත් පරාර්ථකාමී වූ අදහසක් සාර්ථක වෑයමක් බවට හැරෙන්නේ කෙසේද?

එය පහසුවෙන් වටහා ගැනීමට හැකිවිය යුතුයි. අවසන් අරමුණ සාක්ෂාත් වෙන පරිදි ක්‍රියාවට නැඟීමට හැකිවිය යුතුයි. එසේම ඒ ක්‍රියාව හැකි තරම් සරල ලෙසකින් ඉදිරිපත් විය යුතුයි.

ඕනෑම ඇමෙරිකන් ගෙදරක අඩුම වැයකින් ඕනෑම වේලාවක දී සොයාගත හැකි වූව අයිස් කැටයි. ජූලි අගෝස්තු මාස දෙකේ මෙය අතිශයෙන් ජනප්‍රිය වූයේ ඒවා ගිම්හානයේ උණුසුම් කාලය වූ හෙයිනි. සීතල හේමන්තයේ දී සමාජසේවා වෙනුවෙන් අරමුදල් එකතු කරන්නට (ජනවාරි 1 දා) පෝලර් බෙයාර් පිහිනුම් සඳහා ඉදිරිපත් වෙන ඇමෙරිකන් අයට ගිම්හානයේ අයිස් වතුර නෑම ලොකු අභියෝගයක් නොවේ.

මෙම අභියෝගය බාරගෙන අන්තර්ජාලයෙන් අයිස් වතුර නාන පින්තූර බෙදා ගන්නා අය ඩොලර් දහයක් පරිත්‍යාග කරන ලද්දවුන් වෙති. එය නොකරන්නා ඩොලර් සියයක් පරිත්‍යාග කර ඒ බව දන්වයි.

කරන දෙයත්, කියන දෙයත්, අරමුදල් යවන ප්‍රමාණයත්, අරමුදල් යවන්නේ කාට කියාත් සියල්ල පැහැදිලිව මේ අභියෝගයේ දී ඉදිරිපත් වූ නිසා සහභාගී වෙන්නාට තිබුනේ එය කරනවා ද නැද්ද යන්න තීරණය පමණකි. ඊට ලැබෙන කාලය පැය 24 ක් වීමෙන් තීරණය කල් දැමීමට ද නොහැකියි.

සහභාගී වූ සියල්ලන් හරියටම රීති අනුගමනය නොකළත් අරමුදල් සීඝ්‍රයෙන් එකතු වීමෙන් පෙනෙන්නේ එහි සාර්ථකත්වයයි.

කැමැත්තෙන් යමක නියැළෙන පිරිසක් ජනප්‍රිය වෙද්දී කුමක් හෝ කොණක් අල්ලාගෙන ඒ ගැන අඩුපාඩුවක් පෙන්වන්නට උත්සාහ කරන අය ලොව සිටිති.

අයෙක් අයිස් බකට් එකක් හළාගත් නිසා තවකෙකුට බොන්න වතුර නැතිවෙනවා යැයි විශ්වාස කරන්නේ අයෙක් ධනවත් වූ නිසා තවකෙක් දුප්පත් වෙනවා යැයි විශ්වාස කරන හැදියාවෙන්.

මැද පෙරදිග රටවල්, අප්‍රිකානු රටවල්, ඉන්දියාව, චීනය සහ මෙක්සිකෝව යනාදී රටවලට පංච මහා විල් වලින් වතුර විකුණන පිළිවෙතක් වර්තමානයේ පවතී.

ඇමෙරිකාවේ අයිස් වතුර නා අරමුදල් යවන අය නිසා පිපාසය නිවාගත නොහැකි දරුවන් අප්‍රිකාවේ සිටිනවා යැයි සිතන අය අප්‍රිකාවේ දරුවන්ට පානීය ජලය හිඟ ඇයි කියා කිසිදා විචාරාත්මක ඇසකින් කල්පනා කර ඇත් දැයි සැකයි.

අප්‍රිකානු රටවල ආඥාදායක පාලකයන් ලොව කොපමණ ඉහළ මට්ටමක ඉන්නා ධනකුවේරයන් දැයි මොවුන් විමසන්නේ නැත. අප්‍රිකා රටවල ධනවත්ම පිරිස දුප්පතුන්ට සාධාරණ ලෙස බෙදන්නට දන්නවා කියන ඒ රටවල පාලකයන් වෙති.

ඉහත අමුණන ෆෝර්බ්ස් සබැඳිය අනුව වසර 32 ක් පාලන බලයේ සිටි ගිනි හි ජනාධිපති Teodorin Obiang ට 2006 දී ඩොලර් මිලියන 600 ක් වත්කම තිබිණ. ඔහුගේ වැඩිමහල් පුතා අයිතිය කියන්නේ ඩොලර් මිලියන 10 ක් වටිනා වාහන එකතුවට, කැලිෆෝර්නියාවේ ධනවතුන් වාසය කරන මාලිබූ හි ඩොලර් මිලියන 30 ක නිවසට, ඩොලර් මිලියන 38.5 ක ගල්ෆ්ස්ට්‍රීම් ජෙට් එකට, ඩොලර් මිලියන 2 ක් වටිනා මයිකල් ජැක්සන් සිහිවටන වලට. ඒ ෆෝර්බ්ස් විසින් සොයාගත් කොටසයි.

නයිජීරියාවේ හිටපු මිලිටරි පාලකයා වූ Sani Abacha ඩොලර් වලින් කෝටිපතියෙක් වූවෙකි. ස්වභාවික සම්පත් ගහණ කොන්ගෝ හි වසර 30 ක කාලයක් පාලන බලයේ සිටි Mobutu Sese ද ඩොලර් කෝටිපතියෙකි. වසර 28 ක් පාලන බලයේ සිටි කෙන්යාවේ Daniel Arap Moi එහි ධනවත්ම මිනිසා වූවා පමණක් නොව ඔස්ට්‍රේලියාවේ හෙක්ටෙයාර් දස දහසක ගොවිපොළකට ද අයිතිය කියන්නට සමත් වූවෙකි. ඔහු විශ්‍රාම යන්නේ දැන් ඉන්න ජනාධිපතිගේ උපදේශකයෙක් ලෙසින්!!!!

අප්‍රිකාවේ දරුවන් පානීය ජලය නොමැතිව දුක් විඳිද්දී ඇමෙරිකාවේ අය අයිස් බකට් නානවා යැයි පින්තූර බෙදා ගන්නා අය ඉතින් මේවා පෙන්නා දුන්නත් අප්‍රිකාවේ ධනකුවේර ආඥාදායක පාලකයන් ඉන්න බව නොදැක්කා සේ සිටිති.

නියඟය නිසාම නොව ඊට කළින් ගෙන ගිය අහිතකර ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති වල ද ප්‍රතිඵලයක් හැටියට ඉතියෝපියාවේ මිලියන ගණනක් සාගතයෙන් බැට කෑ සමය මතකයේ ඇත්තේ කී දෙනාට ද?

ඉතියෝපියන් සාගතය ගැන හැදූ බීබීසී වාර්තාවක් දුටුවේ බොබ් ගෙල්ඩොෆ් නම් බ්‍රිතාන්‍ය පන්ක් රොක් ගායකයෙකි. ඔහුට එවක දී මුදල් වත්කමක් හෝ කිසි ජනප්‍රියත්වයක් නොතිබිණ. එහෙත් සාගතයෙන් පෙළෙනවුන් සඳහා අරමුදල් එකතු කරනු පිණිස “මේ නත්තල් කාලය කියා ඔවුන් දන්නවා ද?” යනුවෙන් සාගතය ගැන දැනුවත් කරන ඔහු ලියූ සිංදුවක් ගයන්නට බ්‍රිතාන්‍ය සහ අයිරිශ් රොක් ගායකයන් සමූහයක් එකතු කරන මූලිකත්වය හේ ගත්තේය.

බටහිර යුරෝපීය රටවලත්, ඇමෙරිකාව, කැනඩාව, නවසීලන්තය සහ ඔස්ට්‍රේලියාව යන රටවලත් ජනප්‍රියත්වයේ පළමු තැන දිනාගන්නට ඒ සිංදුව සමත් විය. ඒ රටවල ජනතාව ඉතියෝපියාවට අරමුදල් සහ සහනාධාර යවන මෙහෙයුම් පුද්ගලිකව දියත් කළහ.

එහි සාර්ථකත්වයෙන් නොනැවතී බොබ් ගෙල්ඩොෆ් තවත් මාස හතකට පමණ පසු ඒඩ්ස් රෝගයට ප්‍රතිකාර සෙවීම වෙනුවෙන් අරමුදල් එකතු කිරීම සඳහා සජීවී සංදර්ශනයක මූලිකත්වය ගත්තේය. බිලියන 1.5 ක ජනතාවක්, රටවල් සියයකින් වඩා ප්‍රමාණයකින්, පැය 16 ක් තුල පැවැත්වූ සංදර්ශනයේ ඇබිත්තක් හෝ නරඹන්නට එකතු වූ අතර අරමුදලට ඩොලර් මිලියන 245 ක් එකතු කරන්නට හැකිවිය.

අප්‍රිකාවේ පාලකයන් තවමත් දුප්පතුන්ට සාධාරණ ලෙසකින් බෙදන්නට දන්නවා කියමින් තම පසුම්බි පුරවමින් සිටිති.

අයිස් බකට් නාන්න පටන් ගත් ඇමෙරිකාවේ, උප ජනාධිපතිවරණයට තරඟ කළ රිචඩ් නික්සන් ආදායම හෙළි කරන්න යැයි සෙසු තරඟකරුවන්ට අභියෝග කළත් තම ආදායම් බදු වාර්තාව හෙළි නොකළ අයෙකි. රහස් ඔත්තු සොයන ඔහුගේ ක්‍රියා කලාපය රටවැසියන් අතර විවේචනයට භාජනය වෙද්දී, බලයට පත් වී සිටිය දී ඔහු සිය ආදායම් බදු වාර්තා හෙළි කළේය.

1970 ගණන් වල දී කැමැත්තෙන්ම තම වත්කම හෙළි කිරීම ඇමෙරිකන් ජනාධිපතිලා අතින් ක්‍රමයෙන් ආරම්භ විය. 1978 ආණ්ඩුවේ සදාචාර පනත සම්මතයෙන් පසුව ජනාධිපතිවරණයට පෙනී සිටින අයට තම ආදායම් තොරතුරු හෙළි කරන්නට සිද්ධ විය.
ඇමෙරිකන් ජනාධිපතිලාගේ ආදායම් තොරතුරු දැන් අන්තර්ජාලයෙන් ලොව ඕනෑම අයෙකුට බලාගත හැකියි.

ඇමෙරිකාවේ අය අයිස් නාද්දී අප්‍රිකාවේ දරුවන්ට වතුර නැතැයි කියන මේ පින්තූර බෙදා ගන්නා අය අප්‍රිකානු රටවල පාලකයන්ගේ ආදායම් තොරතුරු ලොවට හෙළි කරන්න යැයි ඉල්ලා සිටිනවා ද?!!!!

තම රටට කුමකින් හෝ එල්ලවන අනතුරක් ඇතැයි කියමින් පාලන බලය අල්ලා ගන්නේ ආඥාදායක පාලකයන් වෙති. ඒ අල්ලා ගත් බලතල වැඩි කරගන්න යැයි ඉල්ලා සිටින්නේ ද ඔවුන්ම වෙති. එසේම, රටේ ස්වභාවික සම්පත් විකුණා එයින් ලැබෙන ධන සම්පත් තම මල්ලට දා ගන්නේ ද ඔවුන්මයි. ඔවුන් දුප්පත් කරන්නේ ඔවුන්ගේ රටවැසියන් බව දකින්නට නොහැකි නිසා මේ පින්තූර බෙදාගන්නා අය තව දුරටත් ඉල්ලා සිටින්නේ යහපත් ලෙසින් රට පාලනය කරන්න දන්නා බලතල වැඩි නායකත්වයකි.

අයිස් බකට් නාන්නට කැමති නම් පුද්ගලයා වාසය කරනුයේ අප්‍රිකාවේ වුවත්, නැත්නම් පුත්තලමේ වුවත් එයට කැමති සියල්ලන්ටම හැකියාවක් සත්‍යයෙන් ලැබෙන්නේ කෙසේදැයි කියා විමර්ශනය කර බලන්නට මේ අයට කිසිත් උවමනාවක් නැත.

ලංකාවේ පිරිසක් පටන් ගෙන තියෙන අමු මිරිස් චැලෙන්ජ් එක ගැනත් හොයලා බලන්න. යම් පිරිසක් සහනාධාර වලින් පෝෂණය වෙනවා නම් එය තවත් සහනාධාර යැවීමෙන් පවත්වා ගෙන යා හැකි නැත. ඊ ළඟට, “අපේ මිනිසුන්ගේ කඳුළු පිසදමන්නට අපේම උන් හැර ඒ රොප්පෙන් එන්නේ නැත..” යන්න ද මුසාවකි. මේ බලන්න, ඒරොප්පෙ මිනිස්සු 2017-2013 කාලයේ දී යුරෝ මිලියන 112 ක් ලංකාවට වෙන්කර ඇති සැටි!!!! ලංකාවේ නායකයන්ට අයහපත් පාලන බලය පවරා දුන්නේ ලංකා වැසියන් නොවේද? ඊට ඒරොප්පෙ වාසය කරන මිනිසුන් පළි ද?!!!!

සංවාදය, සවන් දීම සහ සලකා බැලීම

Posted in Uncategorized by arunishapiro on සැප්තැම්බර් 1, 2014

1024px-Galileos_Dialogue_Title_Page

සංවාදය (dialogue) යනු දෙදෙනෙක් හෝ ඊට වැඩි සංඛ්‍යාවක් අතර ලිවීමෙන් හෝ කතාබහෙන් සිදුවන අදහස් හුවමාරුවකින් යම් නිගමනයක් කරා එළඹෙන්නට ගන්නා උත්සාහයයි.

අල්ලාප සල්ලාපය (chitchat) යනු හිතවත් ලෙසකින් වැදගත් නොවූ දේවල් ගැන කතාබහ සිද්ධ වීමයි. අයෙක් සිය මතයක් කියද්දී අනෙකා එයට ආචාරශීලීව එකඟවීම හෝ නොවීම අල්ලාප සල්ලාපයේ දී දකින්නට ලැබේ. මෙහි දී සංවාදයට සහභාගී වෙන සියල්ලන්ගේම අරමුණ හිතවත්කම පවත්වා ගැනීමයි. උත්සව සහ සම්මන්ත්‍රණ වල දී හමුවන අමුත්තන් අතර බහුතර වශයෙන් හුවමාරු වෙන්නේ කිසිවෙකුගේ හිත් නොරිදවන අරමුණින් යුතු අල්ලාප සල්ලාපයයි.

සම්පප්‍රලාපය යනු කිසිත් වැදගැම්මකට නැති කතාබහෙන් කාලය නාස්තියයි. අදහස් හුවමාරුවක අරමුණක් නැත. නිගමනයක් කරා එළඹෙන්නට උවමනාවක් නැත. එසේම හිතවත්කම පවත්වා ගැනීමේ අවශ්‍යතාවයක් ද නැත. එදා ගමේ බෝක්කුව අසල රැස්වූ දන්නා හඳුනන පිරිමි සහ වත්තෙ වැට දෙපැත්තෙන් එකතු වූ අසල්වැසි ගැහැණු අතර සිදු වූ සම්පප්‍රලාපය අද අන්තර්ජාලයෙන් නොදන්නා නොහඳුනන අය අතර සිද්ධ වෙන හැටි දකින්නට පුළුවනි.

සංවාදය, අල්ලාප සල්ලාපය සහ සම්පප්‍රලාපය යන කතාබහ සියල්ලෙන්ම සිද්ධ වෙන්නේ තමන් ගැන යමක් හෙළි කිරීමයි. එසේම ලිවීමෙන්, ඇඳීමෙන්, වාදනයෙන්, ගායනයෙන්, රංගනයෙන් හා ක්‍රීඩා කෞශල්‍යයෙන් ද තමන් සතු වූවක් අනුන්ට පෙන්වීමක් සිද්ධ වේ. ඒ සඳහන් කළ අනෙක් ආකාර වලින් සේ ම කතාබහේ යෙදන විට ද පුද්ගලයාගේ සිරුරේ නිපැදවෙන තෘප්තිය දනවන හෝර්මෝන නිෂ්පාදනය වැඩිවේ. ඒ නිසා රංගනයට කැමැත්තා වැඩි වැඩියෙන් රංගනයට අවස්ථාව සොයා ගන්නා සේ කතාබහට කැමැත්තා ද වැඩි වැඩියෙන් එහි යෙදෙන්නට අවස්ථාව පාදා ගනියි.

පුරාතන ග්‍රීසියේ සොක්‍රටීස් වීදි කොණක දී මහමග යන අයෙක් අල්ලා ගෙන සංවාදයේ යෙදුනේය. අද අන්තර්ජාලයෙන් ඉතා දුර බැහැර වාසය කරන නොදන්නා අය සමඟ ක්ෂණික සංවාදයන්හි යෙදෙන්නට අවස්ථාව පෑදී ඇත. සංවාදයකින් තම දැනුම වර්ධනයක් කරගන්නවා වෙනුවට තවමත් අල්ලාප සල්ලාපයෙන් සහ සම්පප්‍රලාපයෙන් කාලය ගෙවන්නට බහුතරය කැමත්ත දක්වන්නේ එයින් ලැබෙන මිනිස් සිරුරේ මේ තෘප්තිය දනවන හෝර්මෝන නිෂ්පාදනය නිසා විය හැකියි.

අල්ලාප සල්ලාපයෙන් සහ සම්පප්‍රලාපයෙන් සිතක් සතුටින් පිරී ගියාට එයින් යම් කාර්යයක් ඉටු කරගත දැනුමක් එකතු නොවේ. ගණුදෙනු කරන්නට සහ ලාබ උපයන්නට නම් අයෙකුට සංවාදයක් අවශ්‍යයයි. කාර්යයන් ඉටු කරගත හැකි දැනුම හීන වී යද්දී, ගණුදෙනු නොකරන අය සහ ලාබ උපයන්නේ නැති අය වැඩිවෙද්දී, ඒ සමාජය භෞතික හා අධ්‍යාත්මික යන දෙකෙන්ම දුප්පත් වේ.

ගැටුමකින් ප්‍රශ්න විසඳනවාට වඩා දෙපාර්ශවය අතර සංවාදයකින් ප්‍රශ්නයක් විසඳාගත හැකිනම් ජීවිත, දේපල සහ ස්වභාවික සම්පත් හානිය අවම කරගන්නට හැකිබව මිනිස් බුද්ධියට වටහාගත හැකි වූවකි. නමුත් සංවාද ආරම්භ කරන්නට පෙර සංවාද කරන්නේ කෙසේදැයි දැනුමක් මිනිසා ලබා සිටිය යුතුයි.

තමන් දකින විදියට අනිත් අය ද දකිනවා යැයි ද, තමන්ට දැනෙන විදියට අනිත් අයට දැනෙනවා යැයි ද සහ තමන් හිතන විදියට අනුන් හිතනවා යැයි ද සිතීම සංවාදයේ දී නොකළ යුත්තකි.

අයෙක් කියූ දැයක් වටහා ගෙන ඇතැයි සිතුන ද, එය වටහා ගෙන ඇත්තේ ඔබට උවමනා ආකාරයට ද නැත්නම් එයා කියූ ආකාරයට දැයි සොයා බැලිය යුත්තකි. එසේම අයෙක් කියූ දැයක් මතකයේ තිබෙනවා යැයි කියද්දී, මතක එයා කියූ දැය ද නැත්නම් ඒ ගැන තමන් හදාගත් මතය ද යන්න විමසා බැලිය යුතුයි.

ආවේග, උද්වේග, බිය, සැක හා ලැජ්ජාව යනාදිය හඳුනාගැනීමට නොහැකියාව නිසා සංවාදයක දී තමන්ගේ අදහස් අනුන්ට ද අනුන්ගේ අදහස් තමන්ට ද පැහැදිලිව හඳුනාගැනීමට නොහැකි වේ.

දැනුම ලබාගැනීම සඳහා සංවාදයක යෙදෙන්නා තමන් විසින් සංවාදය තුල මහත් කාලයක් වැය කිරීම අවම කරන්නෙකි. දැනගන්නට අහන ප්‍රශ්නයක විලාසයෙන් අයෙක් සංවාදයට අදාල නොවූ තම දැනුම ගෙන හැර පාන අවස්ථා එමට දැක ඇත්තෙමි. ස්තූති කතාවක දී පවා ස්තූති කිරීම අඩුවෙන් ද, තම දැනුම පෙන්වන්නට ගන්නා කාලය වැඩියෙන් ද වැය කරන අය ඇත.

1993 දී මියගිය ඒබ්‍රහම් කප්ලාන් විසින් duologue නම් යැයි වචනයෙන් හඳුන්වා දුන්නේ අනෙකාට සවන් නොදෙමින් සංවාදයේ යෙදෙනවා යැයි කීමටයි. එය ස්වගතයකට (monologue) වඩා වැඩියෙන් සිද්ධ වූවත් සංවාදයක් (dialog) නොවන්නකි. කාමරයක් පිරෙන්නට රැස් වී සිටින සියල්ලන් එකිනෙකා අතර කරන duologue වැඩි කළාම ඔබට සම්මන්ත්‍රණයක් ලැබෙනවා යැයි කප්ලාන් ඒ හැදියාව හෑල්ලු කරමින් කීවේය.

කප්ලාන්ගේ අදහස ගැන විමසා බලන්නට මෑතක දී ඇමෙරිකන් විශ්ව විද්‍යාල දෙකක් එකතු වී පර්යේෂණයක් පැවැත්වූහ. එහි දී චැට් භාවිතයෙන් සිසුන් දෙදෙනෙක් කාටූනයක පාට හඳුනාගැනීම ගැන තත්පර 30 ක සංවාදයක නියැළෙති. ඔවුන් නොදැනුවත්වම තවත් සිසුන් දෙදෙනෙක් බැගින් ද තවත් කාටූනයක පාට හඳුනාගැනීම ගැන සංවාදයන් හි නියැළෙති. පර්යේෂකයන් ඔවුන්ට නොදැනෙන්නට මිනිත්තු 15 කින් ඔවුනොවුන්ව මාරු කළහ. තමන් මෙතෙක් සංවාදයේ යෙදුන අය දැන් වෙනස් වී ඇතැයි නොදැක ඔවුන් සංවාදය දිගටම පවත්වාගෙන ගියහ.

තමන්ගේ අදහස් කියන්නට ගියා මිසෙක අනෙකාට සවන් දීම ගැන ඔවුන් අවධානයක් දැක්වූයේ නැතිබව එයින් ඔප්පු විය. මාතෘකාව ගැන සංගත (coherent) බවක් සංවාදයක දී තිබිය යුතු බව ද ඔවුන් දැක්කේ නැත.

අද තම මතය කියන්නට කැමති අය වැඩි වී අනුන් කියන්නට සවන් දෙන අය අඩු වී ගිහින් ද?

අයෙක් අදහස් කරන්නේ එසේ මෙසේ යැයි කළින් අභ්‍යූපගමනය කරන්නට යෑමෙන් දැනුමක් වර්ධනය නොවේ. එහි දී ප්‍රශ්න සහ උත්තර දෙකම වැරදියට වටහා ගෙන වැරදි නිගමන වලට තමන් එළඹීමක් සිද්ධ වේ.

දාර්ශනික චින්තනය ප්‍රිය කරන මා කැමති සංවාදයටයි. මෙතැන මෙන්ම වෙනත් තැන්වල දී ද මා හා සංවාදයට ආ අය වෙතින් මා ලබාගත් දැනුම මහත් සම්භාරයකි. අල්ලාප සල්ලාපය අඩුවෙන් ද, සම්පප්‍රලාපයෙන් හැකි ඉක්මණින් ඉවත් වී යාම ද හැම විටම කරන්නෙමි.

එකිනෙකා අභිබවා යමින් තම මතය පමණක්ම කියමින් දිගින් දිගට ගෙන යන duologue දිනපතා වැඩිවෙන අන්තර්ජාල සමූහ තුලින් දකින්නට ලැබේ. ඉතින් වැඩි කලක් නොයා ඩුඔලොග් (duologue) යන්නට සිංහල වචනයක් කවුරු හෝ නිර්මාණය කරාවි යැයි සිතමි!!!!

විලියම් ශේක්ස්පියර් සහ වෙනිසියේ වෙළෙන්ඳා

Posted in Uncategorized by arunishapiro on අගෝස්තු 20, 2014

ශේක්ස්පියර් උපන්නේ 1564 අප්‍රේල් 26 වැනිදා. වයස 52 දී මිය යද්දී ඔහු ඉංග්‍රීසි භාෂාවට දහස් ගණනක අලුත් වචන දායද කර තිබුණි. එපමණක් නොව ඔහු මිය ගිහින් වසර 400 කට පමණ පසු අද අපි දිනපතා පාහේ භාවිතා කරන පද වහර මහත් සංඛ්‍යාවක් ඔහුගේ නිර්මාණ වෙති.

1623 දී First Folio නමින් හැඳින්වෙන ශේක්ස්පියර් නාට්‍ය 36 කින් යුත් එකතුව ප්‍රකාශනය විය. ගද්‍ය හා නාට්‍ය රචකයෙක් වූ බෙන් ජොන්සන් එහි පෙර වදනේ මෙසේ ලියයි: “ඔහු යුගයකට සීමා නොවේ, සියළු කාලයන්ට ගැලපෙන්නෙකි.” ශේක්ස්පියර් මියගොස් වසර 400 ක් ගෙවී ගිය පසුවත් ඒ සඳහන සත්‍යයක් වේ යැයි බෙන් ජොන්සන් එය ලියද්දී සිතුවාදැයි සැකයි.

ශේක්ස්පියර්ගේ නාට්‍ය රසවිඳින්නට එලිසබෙතන් යුගයේ රජවාසල ගැන යාන්තමින් හෝ දැනුමක් අවශ්‍යයයි. ඉතා වියවුල් සමාජ වාතාවරණයක දී පළමුවැනි එලිසබෙත්ට ඔටුන්න හිමිවිය. ඇයගේ පියා වූ විවාහයන් හයක් තිබි අටවැනි හෙන්රි එලිසබෙත්ගේ මව වූ ඈන් බෝලින් හා විවාහ වන්නට රෝමානු කතෝලික පල්ලියෙන් ඉවත් වූයේය. අටවැනි හෙන්රිගේ පුතා සහ යුව රජු හයවැනි එඩ්වර්ඩ් ප්‍රොතෙස්තන්ත්‍ර ආගමේ දැඩි භක්තියෙක්ව සිට තරුණ වයසේ දී මිය ගියේය. හයවැනි එඩ්වර්ඩ්ගේ අඩ සොයුරිය වූ මේරි ඉතා කුරිරැ ලෙසින් කතෝලික ආගම යළි ස්ථාපිතයට වෙහෙස වූ කාලයයි.

ඔටුනු පැළඳි පළමුවැනි එලිසබෙත් ප්‍රොතෙස්තන්ත්‍ර වූවාය. ඇයට ආගමික සාමයක් රටපුරා ඇති කරන්නටත් තමා පාලනය බලයට සුදුසු යැයි හනිකට ජනතාවට ඔප්පු කරන්නටත් අවශ්‍ය විය. ඒ සඳහා ඇය තෝරාගත්තේ නාට්‍ය මාධ්‍යයයි. ඇයගේ ඔටුනු පැළඳීම සිද්ධ වූයේ ද වෙස්මිනිස්ටර් ඇබි හි “තියෙටර්” යන උසට හැදූ වේදිකාවක. 1591 දක්වා ලන්ඩනයේ සහ රජවාසලේ රැඟුම් දැක්වීමේ මොනොපොලිය තිබුනේ ‘රැජිනගේ පිරිමි’ නම් එලිසබෙත්ගේ නාට්‍ය කණ්ඩායමට. ශේක්ස්පියර් මුලින්ම නාට්‍ය ලියන්නේ මේ අයට රඟපාන්නට.

එහි ජනප්‍රියත්වයෙන් ග්ලෝබ් තියටර් වැනි නාට්‍ය ශාලා ලන්ඩනයේ බිහිවිය. අර්ධ මණ්ඩල රංගපීඨයන්ට 1500 ක පමණ ප්‍රේක්ෂක පිරිසක් එකතු වූහ. රදළ වංශවතුන් පැන්ස 5 ක් ගෙවා ඔවුන් සඳහා වූ සුවපහසු අසුන් ඇති විශේෂ කාමර වල ද, මහජනතාව පැන්සයක් ඇතුල්වන තැන පෙට්ටියකට දමා (‘බොක්ස් ඔෆිස්’ වහර එන්නේ එයින්) වේදිකාව අසල වළක සිටගෙන නාට්‍ය නැරඹූහ.

ශේක්ස්පියර්ගේ දක්ෂතාවය වූයේ ලතින් ප්‍රංශ වැනි භාෂාවන් දත් රදළ වංශවතුන්ට සේම සාමාන්‍ය වැසියාට ද රසවිඳිය හැකි සේ නාට්‍ය ලිවීමයි. අකමැති තැනක දී කුණු තක්කාලියක් හෝ කුණු බිත්තරයක් වේදිකාවට දමා ගැසීමට ද නාට්‍ය රසය දත් ඒ ජනතාව පසුබට නොවූහ.

1603 දී පළමුවැනි එලිසබෙත්ගේ අභාවයත් සමඟ ස්කොට්ලන්තයේ රජ වශයෙන් එවිට ඔටුනු පැළඳ සිටි ජේම්ස්ගේ අනුග්‍රාහය යටතේ ශේක්ස්පියර් නාට්‍ය ලියූ කොම්පැණිය ‘රජ්ජුරුවන්ගේ පිරිමි’ යැයි නම් විය.

එවක ද, ඔටුනු පැළඳි අයට පුරවැසියා ජීවත් වෙනවා ද නැත්නම් මරණයට පත් කරනවා ද යන්න තීරණය කිරීමේ අයිතිය තිබිණ. :) බලයේ ඉන්නා අයගේ පැත්ත ගැනීමෙන් දිවි බේරා ගන්නට හැකියාව ඇති බව දත් අය එදත් එසේම කටයුතු කළහ.

කතෝලික ආගම යළි ස්ථාපිතයට උත්සාහ ගත් පූජකයන්ව 1549 දී ප්‍රතිසංස්කරණවාදීන් විසින් පල්ලිවල මුදුනේ එල්ලා මැරූහ. ඔවුන්ගේ අනුගාමිකයන්ගේ හිස් ගසා දැමූහ. පවතින පාලනයට විරුද්ධව කතාබහට කිසිවෙක් ඉදිරිපත් නොවෙද්දී ශේක්ස්පියර් සිය නාට්‍ය තුලින් රෝමයේ කතෝලික පල්ලියට රහසිගත පණිවුඩ සැපයූවා යැයි එක මතයකි.

ආගමික වියවුල් ගහණ සමාජයීය පසුබිමක නාට්‍ය ලියූ විලියම් ඒවායේ පොදු සමාජයට හැඟවුන පණිවිඩ අඩංගු කරමින් ආගමික සාමය උදෙසා විප්ලවීය වෙනසක් ගෙන එන්නට උත්සාහ කළා යන්න තවත් මතයකි.

ශේක්ස්පියර්ගෙ සුඛාන්ත නාට්‍ය වල නීතිය ප්‍රධාන තැනක් ගනියි.

වෙනිසියේ වෙළෙන්ඳා (The Merchant of Venice) හි ඇන්ටෝනියෝ නම් වෙළෙන්ඳා ‘සතුටින්’ ගිවිසුමක් (“merry” bond) ගසන්නේ ශයිලොක් සමඟයි. ෂයිලොක් නම යුදෙව් නමක් නොවේ. එය යුදෙව් වැනි නමකි!!! ශේක්ස්පියර් විසින් නාට්‍යයේ දී ශයිලොක්ව ගිනි පොලියට ණය සපයන යුදෙව්වක් හැටියට හඳුන්වයි.

ගිනි පොලිය නිශ්චිතව පැහැදිලි නොවුන ද එවක සමාජයේ ගිනි පොලියට ණය දීම නීතියෙන් තහනම් විය.

දැඩි ආගමික නීති පැවති නිසා ඒ සමාජයේ ණය දුන්නේ වැඩි වශයෙන් යුදෙව්වන්.

මෙය ආහාර පිණිස මස් නොමරන එහෙත් මස් ආහාර පිණිස ගැනීමේ වරදක් නොදැකීම සහ මාළු ගිලී මැරේ යැයි කියා බේරාගන්නට යෑම හා සමානයි.

ගිනි පොලි දෙන අය සමාජයේ ඉන්නේ ගිනි පොලියට ණය අරගන්න අය සිටින බැවිනි. තමන් කිසිම විටෙක මස් නොකන්නේ ද තමා වෙනුවෙන් සතෙක් මරණ අයෙක් ද ලොව නැත.

ශේක්ස්පියර්ගෙ නාට්‍යයේ ශයිලොක් යුදෙව්වා ක්‍රිස්තියානි විරෝධියෙක් වීම එවක සමාජයේ පුදුම සහගත නොවූවකි. එසේම ඇන්ටෝනියෝ ක්‍රිස්තියානි ආගමිකයෙක් ලෙසින් යුදෙව් විරෝධී වීම ද සාමාන්‍යයකි. එවක ලොව බහුතරය සෙමයිට් විරෝධීන් (anti-Semite) වූහ. සාමාන්‍යයක් ගැන ලිවීම ශේක්ස්පියර්ගේ අරමුණ විය නොහැකි නිසා මෙම නාට්‍යයේ දී අසාමාන්‍ය යනු කුමක්දැයි විමසන්නට සිද්ධ වේ.

මෙහි දී ඇන්ටෝනියෝ සහ ශයිලොක් ප්‍රධාන චරිත සේ සලකන අය නාට්‍යයේ බසානියෝ කොතරම් වැදගත් තැනක් ගන්නවා ද යන්න නොවිමසති. අත දිගහැර වියදම් කරන්නට සමත් බසානියෝ යනු ඇන්ටෝනියෝගේ ‘අඹ යාළුවා’ වන අතර ලස්සනම ධනවත්ම කෙල්ල වූ පෝර්ෂියා ලබාගන්නට ද සමත් වෙන්නායි. නැති යස ඉසුරු ඇති සේ දිවි ගෙවන බසානියෝ අතැති මුදල් පමණක් නොව ගන්නා ණය ද ලෝස් නැතිව වියදම් කරන්නෙකි.

ණයෙන් ගැලවෙන්නට තවත් ණය ගන්නා අයෙකි!!!!

ධනවතෙක් සේ හැසිරෙමින් ‘අඹ යාළුවා’ වූ ඇන්ටෝනියෝගේ ‘මස් රාත්තල’ අවදානමට ලක් කරන්නේ ඔහුයි!!!

පෝර්ෂියා ගැන බසානියෝ කතා කරද්දී ඇයගේ ගුණාංග හැටියට කියන්නේ ‘පැහැපත්’ බව, ධනවත් බවේ ‘අගය’ සහ ‘වටිනාකම’ යනාදියයි. එහෙත් බසානියෝ පෝර්ෂියාට අවංකව ආදරය කරන බව පෙන්වීමෙන් ශේක්ස්පියර් අපිව බසානියෝ ගැන නරකක් නොහිතන තැනකට ඇද දමයි.

බසානියෝ සිය මිතුරු ඇන්ටෝනියෝව ගෙන යන්නේ යුදෙව්වාගේ ගිවිසුම පරිදි ඇඟෙන් මස් රාත්තල අහිමියට නොවේ. අවසානයේ සිද්ධ වෙන්නේ ඇන්ටෝනියෝට සිය ආත්මය අහිමියයි.

ඇන්ටෝනියෝව මරන්නට අදිටන් කරන ශයිලොක්, මැරීම සහ මුදල් ආපසු ලබා ගැනීම අතර දෙකින් එකක් තෝරාගැනීමේ ගැටළුවක හිරවෙයි. එහෙත් නාට්‍යයේ දී බසානියෝට ඇන්ටෝනියෝගේ මස් රාත්තල ඇපයට තැබීම ගැන වැඩි සිත් තැවුලක් ඇතිවීම දකින්නට නැත. ශයිලොක් විසින් මුදල් හෝ පළිගැනීම අතරෙන් එකක් තෝරාගන්නට වෙහෙසෙද්දී බසානියෝ කල්පනා කරන්නේ තම සතුට සහ තම ආදරය දිනාගැනීම ගැන පමණි. බසානියෝ චරිතය සරල වූවකි.

ශයිලොක් චරිතය ද සරල වූවකි. නීතියෙන් අවසර දෙනවා නම් ද්වේෂ කරන හතුරාව මරා දැමීමේ වරදක් ඔහු නොදකියි. “වරදක් නොකරන මම විනිශ්චයක් ගැන බිය වන්නේ ඇයි,” යැයි ඔහු අසද්දී එය තනිකරම නීතිය ගැන වූ පැනයකි. මරණින් මතු දෙවියන් වෙතින් ලැබෙන විනිශ්චයක් ගැන නොවූවකි.

නීතිය හමුවේ ගැටළුව නිරාකරණයට පෝර්ෂියා නීතිඥයෙක් සේ වෙස්වළා ගනියි. ඇය තම මනාලයා වූ බසානියෝට පිරිනමන මංගල තෑග්ග වෙන්නේ ඇන්ටෝනියෝගේ ජීවිතය බේරා ගැනීමයි. බසානියෝ දෙන මුදල් තෝරාගන්නවා ද නැත්නම් ඇන්ටෝනියෝගේ මස් රාත්තල ගන්නවා ද අතර ශයිලොක් ගැටෙද්දී පෝර්ෂියාට අවශ්‍ය ශයිලොක්ට කරුණාව දැක්වීමට නොවේ. ඇයට අවශ්‍ය ශයිලොක්ට නීතියට අනුව දඬුවම් කිරීමටයි.

පෝර්ෂියාගේ චරිතයෙන් ශේක්ස්පියර් ප්‍රදානය කරන්නේ යුදෙව්වෙක්ව ක්‍රිස්තියානි ලෙසකින් කටයුතු කරවන උත්සාහයක් නොවේ. ක්‍රිස්තියානුවන් ලවා ක්‍රිස්තියානි ලෙසකින් අනුකම්පා සහිතව නීතිය අනුගමනය කරවීමයි. එය එවක සමාජයට යවන්නට හැදූ පණිවුඩය විය හැකියි.

ශේක්ස්පියර් සිය සුඛාන්ත නාට්‍ය වලින් කරන්නේ මිනිසුන්ගේ සතුට බිඳ දමන බාධකයක් ලෙස ඔවුන් විසින්ම හදාගන්නා නීතිය ඉදිරිපත් කිරීමයි. හොඳ යහපත් චරිත සේ පෙන්වන ඒවා විමර්ශනයේ දී ඔහු හිතුමතයේ පනවන ලද නීතියක් නිසා ඔවුන් අහිංසක වින්දිතයන් නොවූ බව පෙන්වයි. වියවුල් නීති හදාගන්නේත් ලිහාගන්නේත් ඔවුන්ම බව පෙන්වා අවුල ලිහා කතාව සුඛාන්තයකින් අවසන් කරයි.

හොලිවුඩ් දේශපාලනයේ යුදෙව් නැඹුරුව

Posted in Uncategorized by arunishapiro on අගෝස්තු 16, 2014

Berleberman

රුසියන් අධිරාජ්‍යයෙහි උපන් පසුව ඇමෙරිකන් යුදෙව්වෙක් වූ ඩේවිඩ් සාර්නොෆ් ඇමෙරිකන් රේඩියෝ සහ රූපවාහිනි පුරෝගාමියෙකි. පත්තර විකුණමින් සල්ලි හොයාගත් ඒ සංක්‍රමණිකයා පසුව රේඩියෝ කෝපරේශන් ඔෆ් ඇමෙරිකාහි සභාපති සහ NBC නිර්මාතෘ වූ ඔහු ඒ දෙකම ලෝකයේ දැවැන්තම කොම්පැණි අතරට ගෙන යන්නට සමත් වූවෙකි.

එසේම සාර්නොෆ්ගේ නීතිය, එනම් වැඩියෙන්ම සිටින නරඹන්නන් සංඛ්‍යාවට අනුව මාධ්‍ය ජාලයේ අගය තීරණය කිරීම ඔහු විසින් ඉදිරිපත් කරන ලද්දකි.

ගෝලීය කොමියුනිස්ට්වාදය අහෝසියට සහ සාම්ප්‍රදායික ඇමෙරිකන් සදාචාර ඇගයුම් සඳහා සාර්නොෆ් පෙනී සිටියේය. ධනවාදයෙන් ජීවිතය ජයගත් ඔහු ඒ ගැන අතිශයෙන් පැසසුමට නොබියව ඉදිරිපත් වූවෙකි.

සාර්නොෆ් හා තරඟ කළේ යුක්රේන් යුදෙව් පියෙකුට දාව උපදින විලියම් එස්. පේලි නැමැත්තායි. ඔහුගේ යුක්රේනයෙන් පැමිණි සංක්‍රමණික පියා සුරුට්ටු කොම්පැණියකින් කෝටිපතියෙක් වූවෙකි. එස්. යන මැද අකුර හේ පාසැල් අයැදුම් පතක පුරවන්නේ සිය නමට වැදගත්කමක් එකතු කරගන්නටයි!!!!

සාර්නොෆ් ප්‍රසිද්ධියේම ධනවාදය වෙනුවෙන් පෙනී සිටිය දී, CBS ආයතනය දැවැන්ත කරන්නට සමත් වෙන පේලි සිය දේශපාලන නැඹුරුව කුමක්දැයි වසන් කළේය. රිපබ්ලිකන් සෙනෙට් සභික ජෝසෆ් මැකාර්ති පරාජය කරන්නට සමත් වූයේ තම CBS ආයතනය යැයි ඔහු ප්‍රසිද්ධියේ කීය. අනිත් පැත්තෙන් ඔහු තම ආයතනයේ සේවය කරන ලද්දවුන් ලවා ඔවුන් කිසිදා කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ සාමාජිකත්වය ලබා නොතිබුණ බව දිව්රවා ගත්තෙකි!!!!

ABC ආයතනයේ සභාපති වූයේ ලෙනාර්ඩ් ගෝල්ඩන්සන් නම් යුදෙව්වායි. ඔහු ධනවාදී සාර්නොෆ් සහ දේශපාලන නැඹුරුව කුමක්දැයි නොපෙන්වූ පේලි මෙන් නොව මැද පංතියේ වාමාංශික පවුලකින් පැමිණි, හාවඩ් නීති විද්‍යාලයෙන් උපාධිය ලබන්නට සමත් වූ යුදෙව්වන් අතරින් එකෙක් වූයේය. මැකාර්ති නඩුව යද්දී ලක්ෂ හයක වැයකින් පැය 187 ක් ඔහු නඩුවට ප්‍රසිද්ධිය සැපයීය. ප්‍රවෘත්ති බෙදා හැරීම නොව පාක්ෂික නැඹුරුව අනුව මත දැක්ම ප්‍රවෘත්ති වලින් ඉදිරිපත් කිරීම එතැන් පටන් ඇමෙරිකන් රූපවාහිනියේ පටන් ගැනිණ.

රූපවාහිනියේ රන්මය යුගයේ දී වාමාංශික අදහස් දැරූ යුදෙව්වන් ගහණ විය. ප්‍රථම ඇමෙරිකන් රූපවාහිනි තරුව සේ සැලකෙන්නේ යුදෙව්වෙකි. සටහනේ පින්තූරයෙන් දැක්වෙන මිල්ටන් බර්ලි නරඹන්නට 1947 දී රූපවාහිනි ප්‍රේක්ෂකයන් අතරින් 87% ක් කැමති වූහ. යුදෙව්වන් තිර රචනයට දක්ෂ වූහ. රඟපාන්නට දක්ෂ වූහ. අධ්‍යක්ෂණයට සහ නිෂ්පාදනයට දක්ෂ වූහ.

නිව් යෝර්ක් වලින් සජීවි ප්‍රකාශන වැඩ සටහන් වෙනුවට ක්‍රමයෙන් රට පුරා කුඩා ආයතන වලින් පටිගත කරන වැඩ සටහන් නිර්මාණය පටන් ගැණුනි. විධායක අංශය නිව් යෝර්ක් සිටිය දී නිෂ්පාදනයේ යෙදෙන වුන් රටේ බටහිර පැත්තට සංක්‍රමණය පටන් ගති. එවක දී හොලිවුඩ් එතරම් සැලකිල්ලට පාත්‍ර නොවූයේ ලොව මුල්‍යමය කේන්ද්‍රය සහ රටේ සංස්කෘතික කේන්ද්‍රය ලෙස නිව් යෝර්ක් නගරය නම් දරා සිටි බැවිනි.

නිව් යෝර්ක් විසූ විධායක අංශය බුර්ජුවාසියේ සූරා කන්නන් ලෙස සැලකෙද්දී රටේ බටහිර පැත්තට ඇදෙන නිෂ්පාදන අංශයේ අය මහජනතාවගේ ඉල්ලීම් ඉටුකරන අය යැයි සැලකුනහ. විධායකයන්ට උවමනා නූගත් මහජනතාවට බාල වැඩ සටහන් සපයන්නට යැයි නිෂ්පාදකයන් නෝක්කඩු කීහ. නිෂ්පාදකයන්ට උවමනා ප්‍රයිම් ටයිම් (වැඩියෙන්ම නරඹන කාල වේලාවේ දී) හි මහජනතාවට ශේක්ස්පියර් ප්‍රදානය කරන්නට යැයි විධායකයන් නෝක්කඩු කීහ.

ෆ්‍රෙඩ් සිල්වර්මන් CBS හි දහවල් කාලයේ ප්‍රචාරය කරන වැඩ සටහන් වල උප සභාපති ලෙස කටයුතු කළ යුදෙව්වෙකි. ප්‍රේක්ෂක ජනප්‍රියත්වයේ සංඛ්‍යා දත්ත දිහා නොබලා ඔහු 1969 සිට 1972 දක්වා “ග්‍රාම්‍ය ශුද්ධ කිරීම්” වල මූලිකත්වය ගති. අනතුරුව සමාජය හදන්නට යන වාමාංශික මත දැක්ම අනුව ඔහු මාධ්‍යයෙන් පිළිගන්වන්නේ පිරිමියෙක් අනවශ්‍ය රස්සාවක් ඇති කාන්තාව වූ මේරි ටයිලර් මුවර් ෂෝ සහ Roots වැනි වැඩ සටහන්.

Grey’s Anatomy (2005) නිර්මාණය කළ ෂොන්ඩා රයිම්ස් තම නිර්මාණයේ දී කිසිම අවස්ථාවක මත්ද්‍රව්‍යට ඇබ්බැහි වූ, ගණිකා වෘත්තියේ යෙදෙන, හෝ ගණිකාවන් සපයන පිම්ප් අයෙක් හැටියට, කළු ඇමෙරිකන් අයව නිරූපනය නොකරන බවට නීතියක් ක්‍රියාත්මක කළාය. එහෙත් එහි ලෙස්බියන් ලිංගිකත්වය අනුමතය, ගබ්සාව අනුමතය, ගැටවර ලිංගිකත්වය අනුමතය නොමඳම සිදුවේ. ඒ වාමාංශිකයන් විසින් සැබෑ සමාජය නිරෑපනය කරපු ආකාරයයි!!!!

ලංකාවේ තහනම් සවුත් පාර්ක් විහිළු කාටූන් වැඩ සටහන ජනප්‍රිය වූයේ නත්තල් කාලයේ කොමඩි සෙන්ට්‍රල් නාලිකාවේ ජේසු සහ නත්තල් සීයා ගැන ඔවුන් නිර්මාණය කළ වැඩ සටහනකින්. එහෙත් 2006 අප්‍රේල් මාසයේ දී ඔවුන් මොහම්ඩ් නබි ගැන හදන ලද වැඩ සටහන ප්‍රචාරයට මහජනතාව කුලප්පු වේ යැයි කියා ඉඩක් නොලැබුණි.

24 (2001) හි මුස්ලිම් ත්‍රස්තවාදීන් නිරූපනය හේතුවෙන් ඇමෙරිකන් මුස්ලිම් අය ගැන මෙහි රටවැසියන්ට බයස් එකක් ඇතිවේ යැයි කියමින් ඇමෙරිකන් ඉස්ලාමික් සබඳතා කවුන්සිලය විසින් එය ප්‍රචාරයට පෙර එහි ප්‍රධාන නළු ජැක් බවර් චරිතය රඟපාන කීෆර් සදර්ලන්ඩ් ලවා මුස්ලිම් ඇමෙරිකන් අය සියළු ත්‍රස්තවාදී ක්‍රියා ප්‍රතික්ෂේප කරන බවට නිවේදනයක් නිකුත් කළේය.

සමාජය හැඩ ගසන ආකාරය දන්නවා කියන වාමාංශික දැක්ම ප්‍රමුඛත්වයෙන් ආණ්ඩුවේ බෙදන බලය අල්ලා ගත් අය හොලිවුඩ් පෝෂණයට බදු මුදල් බෙදා දුන්හ. මෑතක සම්මත වූ සෞඛ්‍ය රක්ෂණය රටවැසියන් මිල දී නොගනිද්දී ඒ ගැන සිනමාව තුලින් කතා කරන්නටත් ජනතාවගේ බදු මුදල් බෙදා දුන්හ.

හොලිවුඩ් නළු නිළියන් අතර ධනවාදයට පක්ෂපාතී යැයි පෙන්වන අය කැපී යන නිසා ඔවුන් නිහඬව සිටියහ.

මර්ෆි බ්‍රවුන් 247 ක් එපිසෝඩ් තිරගත වූ ටෙලි නාට්‍යයකි. එහි තනිව දරුවා හදන මර්ෆි බ්‍රවුන් සමාජයට වැරදි පණිවුඩයක් යවන බවට 1992 දී උප ජනාධිපති තරඟකරු වූ ඩෑන් කුවේල් කියා සිටියේය. 2002 වෙද්දී රූපවාහිනිය අනුගමනයෙන් තනිව දරුවන් හදන්නට ගිය කාන්තාවන් වැඩේ දුෂ්කරබව වැටහී අප්‍රසාදයට පත් වූ කාලයයි. මර්ෆි බ්‍රවුන් රඟපෑ කැන්ඩස් බර්ගන් තමන්ගේ ටෙලිනාට්‍ය පණිවුඩයේ අහිතකර ඵලවිපාක පසුව පිළිගත්තාය.

මැදිහත්වීමේ සහ බෙදන පිළිවෙත් අසාර්ථක බව ඇස් පනා පිට පෙනෙන්නට පටන් ගනිද්දී හොලිවුඩ් දේශපාලනය ගැන ප්‍රසිද්ධියේ කතාබහ වරින් වර පටන් ගැනිණ. රිපබ්ලිකන් යුදෙව් යන සුලුතරයට අයිති බෙන්ජමින් ශපීරෝ ප්‍රයිම් ටයිම් ප්‍රොපගැන්ඩා යැයි පොතක් පළ කළේය.

මෑතක දී රිපබ්ලිකන් පක්ෂ මහාරැලියක යුදෙව් නොවන ක්ලින්ට් ඊස්ට්වුඩ් සභාව ඇමතුවේ ඔබාමා ඉලක්ක කරගෙන.

Firefly (2002) විද්‍යා ප්‍රබන්ධ ටෙලිනාට්‍ය සහ Serenity (2005) චිත්‍රපටියේ ජේන්ගේ චරිතය රඟපාන යුදෙව් නොවන ඇඩම් බෝල්ඩ්වින් ප්‍රසිද්ධියේ රිපබ්ලිකන් පක්ෂයට සහාය දෙන්නෙකි.

යුදෙව් නොවන වෑන්ස් වෝන් තමන් රොන් පෝල්ට සහාය දෙන ලිබටේරියන් අයෙක් යැයි ප්‍රසිද්ධියේ කියයි.

එහෙත් ඇඩම් සැන්ඩ්ලර් යුදෙව්වා රිපබ්ලිකන් පක්ෂයට ප්‍රසිද්ධියේ සහාය දැක්වීම අනිත් කිසිවෙකුට වඩා වාමාංශිකයන්ගේ හිත් පාරන්නට සමත් වී ඇත.

ප්‍රධාන හොලිවුඩ් සිනමා ආයතන සියල්ලේම ප්‍රධානීන් අතර තවමත් යුදෙව්වන් සිටිති. හොලිවුඩ් හි යුදෙව්වන් වැඩියෙන් සිටිනවා සේ ම, ඇමෙරිකන් නීතීඥයන් අතර සහ වෛද්‍ය වෘත්තියේ ද වැඩියෙන් යුදෙව්වන් දකින්නට ලැබේ. නමුත් ඔවුන් යුදෙව් නැඹුරුවෙන් ශෛල්‍ය කර්ම නොකරනවා සේ ම, යුදෙව් නැඹුරුවකින් යුතු සිනමාවක් හදන්නේ ද නැත.

හොලිවුඩ් දේශපාලනයේ පවතින්නේ යුදෙව් නැඹුරුවකට වඩා වාමාංශික නැඹුරුවකි. ඇමෙරිකන් යුදෙව්වන් බහුතරය ඇමෙරිකන් දේශපාලනය තුල වාමාංශික නැඹුරුවකින් සිටින නිසා ඉතින් හොලිවුඩ් දේශපාලනයේ යුදෙව් නැඹුරුව ද වාමාංශික වූවකි. දක්ෂිණාංශ යුදෙව්වෙක් ව්‍යතිරේකයකි. සාමාන්‍ය අගයන අයට ව්‍යතිරේකයක් රුස්සන්නේම නැත.

ඇමෙරිකන් දේශපාලනයේ යුදෙව් නැඹුරුව

Posted in Uncategorized by arunishapiro on අගෝස්තු 15, 2014

හොලිවුඩ් දේශපාලනය ගැන කතාබහට පෙර ඇමෙරිකන් දේශපාලනයේ යුදෙව් නැඹුරුව ගැන දැනුමක් අවශ්‍යයයි. ඇමෙරිකන් යුදෙව්වන්ට මැද පෙරදිග සබඳතාවන් හි දී ඇමෙරිකාවේ භූමිකාව කෙසේදැයි මෙන්ම ඇමෙරිකාව සහ ඊශ්‍රායෙල් අතර සබඳතාවය කෙසේදැයි යන්නත් විශේෂයෙන් වැදගත් වූවකි.

මැද පෙරදිග ගැටුම් වල දී ඇමෙරිකාව කුමක් කරන්නේ දැයි මෙන්ම ඇමෙරිකන් යුදෙව්වන් සැලකිල්ලට ගන්නේ යුදෙව් නොවන අය තමන්ගේ භූමිකාව කෙසේ දකින්නේ දැයි යන්නත් ය. ඒ නිසා රටේ දේශපාලන නායකයන් කුමක් කරන්නේ ද කියා විමසීමේ දී රටේ යුදෙව් දේශපාලන නායකයන් කුමක් කරන්නේ ද කියා අමතර විමසීමක් ද සිද්ධ වේ.

ඇමෙරිකන් දේශපාලනයේ යුදෙව් නියෝජනය, ඇමෙරිකන් නිදහස් අරගලයට මුල්‍යාධාර සැපයූ හයිම් සොලමන් වැනි අය වෙතින් රට ආරම්භයේ පටන් පැවත එන්නකි. ෆ්ලෝරන්ස් ප්‍රාග් කාන් 1925 සිට 1937 දක්වා නියෝජිත සභාවේ (House) නියෝජිතයෙක් වූයේ ෆෙඩරල් මට්ටමෙන් පත් වූ ප්‍රථම යුදෙව් කාන්තාව හැටියට.

ඒත් වසර සියයකට පෙර පටන් වර්තමානය දක්වා අනෙක් ක්ෂේත්‍ර වල දී මෙන් සෙසු මහා ජනගහණයට සාපේක්ෂ්ව යුදෙව්වන් සිටියේ සුළු ජනගහණයක් වශයෙන් වුවත්, ඔවුන් වැඩියෙන් දස්කම් පා ඉහළ තලයක කැපී පෙනෙන ගතිය දේශපාලනයේ හෝ මහජන සේවයේ යෙදෙන යුදෙව්වන් අතරින් වැඩි වශයෙන් දකින්නට නොලැබුණි.

ජෝ ලිබර්මන් යුදෙව්වා 2000 වසරේ දී ඇල් ගෝර් සමඟ රටේ උප ජනාධිපති පුටුවට තරඟ කළේය. නියෝජිත සභාවේ බහුතර පක්ෂයේ නායකයා ලෙසින් කොංග්‍රසයේ යුදෙව්වෙකුට ලැබි ඉහළම තනතුරට පත් වූ ද, ඔබාමා ආණ්ඩුවේ යුදෙව් රිපබ්ලිකන් පක්ෂ නියෝජිතයෙක්ව සිටි, එරික් කැන්ටර් මෑතක දී මුල් නිලවරණයේ දී පරාජයට පත් වූ නිසා මැතිවරණයට පෙර ඔහුට ඉල්ලා අස්වෙන්නට සිද්ධ විය.

සමාජයට වගකිව යුතු සාමාජිකයෙක් ලෙසින් ජීවත්වීම යුදෙව් ආගමේ නිර්දේශයකි. මුල් කාලීන ඇමෙරිකාවේ බහුතරයක් වගකීමෙන් ජීවිතය ගෙවන පුද්ගලයන් යැයි සැලකුවේ ඒ ඒ පුද්ගලයා තම තම වගකීමෙන් සමාජයේ ජීවත්වෙනවා නම් ය. වර්තමානයේ දී ඇමෙරිකන් බහුතරයක් පමණක් නොව ලොව බහුතරය ද, වගකීමෙන් ජීවත්වෙන අය හැටියට සලකන්නේ ඒ ඒ තැනැත්තා කොතරම් ‘සමාජ සේවයක්’ කරනවා ද යන්න අනුවයි. ඉතින්, අද සමාජ ක්‍රියාකාරියා (community activist) යන්න වෘත්තියක් බවට පත් වී ඇත!!!

1930 ගණන් වල දී ෆ්‍රෑන්ක්ලින් රූසවෙල්ට්ගේ නිව් ඩීල් ප්‍රතිපත්ති වලින් යුදෙව්වන්ට දේශපාලන වශයෙන් බලවත් වෙන්නට අවස්ථාවක් ප්‍රථම වතාවට පෑදුණි. සමාජ ආයතන වලට සහ හාවඩ්, කොලොම්බියා, ඩාට්මත් හා ප්‍රින්ස්ටන් වැනි එලීටිස්ට් විශ්ව විද්‍යාල වලට වැඩියෙන් ඇතුල් වන්නට හැකි සේ රටේ නීති සැකසුණි.

ඉතින් පුදුමයක් ද, 1930 ගණන් පටන්, පළාත්, ප්‍රාන්ත හා ෆෙඩරල් මැතිවරණ සියල්ලේ දී ම ඇමෙරිකාවේ යුදෙව් ජනගහණය වැඩියෙන්ම චන්දය දෙන්නේ ඩෙමොක්‍රැටික් පක්ෂයට. ඇමෙරිකන් යුදෙව් ජනගහණය ජනාධිපතිවරණයන් හි දී වැඩියෙන් චන්දය ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ ද ඩෙමොක්‍රැටික් පක්ෂයටයි. ඇමෙරිකාවේ යුදෙව් දේශපාලනඥයන් සියල්ලන්ම වාගේ ඩෙමොක්‍රැටික් පක්ෂයේ අය වීම ඒ නිසා පුදුමයට කාරණාවක් නොවේ.

ග්‍රවුචෝ මාක්ස් නම් යුදෙව් විකට නළුවා “මම ඉල්ලා අස්වෙනවා, මට සාමාජිකත්වය දෙන ක්ලබ් එකකට බැඳෙන්නට මට උවමනාවක් නැහැ,” යන විහිළුව හැදුවේ ඒ නිසාදැයි සිතේ!!!!

බෙදන්න දන්නවා යැයි කියාගන්නා පිරිසකට බෙදන බලය ලැබෙද්දී, බෙදන්න දන්නවා යැයි කියාගන්නා පිරිසට අයත් වෙන්නට දැඩි තරඟයක් ඇති වේ. ඩෙමොක්‍රැටික් පක්ෂය හා තරඟයට රිපබ්ලිකන් පක්ෂය ද 1930 ගණන් වලින් පසුව බෙදන පිළිවෙත් සඳහා වැඩි වැඩියෙන් සහාය දුන්නේ නැත්නම් මැතිවරණ ජයගන්නට නොහැකි නිසයි.

රිපබ්ලිකන් පක්ෂයෙන් පත් වී, රටේ ඉහළම මහජන සේවයේ තනතුරක සිටි යුදෙව්වා වූ එරික් කැන්ටර්ට මුල් නිලවරණය අහිමි වූයේ ඩෙමොක්‍රැටික් නියෝජිතයෙක් නිසා නොවේ. බෙදන්නට දන්නවා කියාගත්, වෝල් වීදියට විශේෂ බදු වරප්‍රසාද කරන්නට නොපැකිළෙන ඔහුව පරාජය කළේ රිපබ්ලිකන් පක්ෂයේම කිසිවෙක් වැඩිය නොදත් ඩේවිඩ් ඇලන් බ්‍රැට් නම් බෙදන පිළිවෙත් අගය නොකරන අර්ථ ශාස්ත්‍ර මහාචාර්යවරයෙකි.

“(එය සිද්ධ වේයැයි අපේක්ෂාවෙන්) හුස්ම අල්ලා ගෙන ඉන්න එපා,” යැයි ඇමෙරිකාවේ කියමනක් ඇත. මෙම ඉතිහාසගත වෙන පරාජය, බහුතර පක්ෂයේ නායකයෙක්ව පළවා හැරීම යනු කිසිසේත්ම ඇමෙරිකන් ජනතාව බෙදන පිළිවෙත් අතහැර යා යුතු නිවැරදි මාර්ගය දැන් හඳුනාගෙන ඇතැයි සිතා හුස්ම අල්ලාගෙන සිටිය යුතු අවස්ථාවක් නම් නොවේ.

1. ඊශ්‍රායෙල් සඳහා අවි සපයන, මුල්‍යාධාර දෙන ඇමෙරිකාවේ හැදියාව සැකසී ඇත්තේ රිපබ්ලිකන් පක්ෂයේ අය නිසා යැයි බහුතර ලෝකයේ මතයයි. එහෙත් ඇමෙරිකන් ඊශ්‍රායෙල් සබඳතා ගැන වැඩි උනන්දුවක් ඇති ඇමෙරිකන් එලීටිස්ට් යුදෙව්වන් සියල්ලම පාහේ චන්දය දෙන්නේ සහ නියෝජනය කරන්නේ ඩෙමොක්‍රැටික් පක්ෂයයි.

2. එසේම, යුදෙව්වන් ගැන කුමන ආකල්පයක් යුදෙව් නොවන අය දරනවා ද යන්න ගැන වැඩියෙන්ම කැක්කුමක් ඇත්තේ ද ඇමෙරිකන් යුදෙව්වන්ටයි.

ඉතින් 1 සහ 2 අතර ඔවුන්ට අවුල් ලිහාගත නොහැකි වූ ගැටුමක ඇමෙරිකන් යුදෙව්වන් පැටලී සිටිති. විවිධ දක්ෂතා කුසලතා ඇති අයට එකම තලයක තරඟයට ඉඩ දෙන්න යැයි කියද්දී, එකම තලයකට ඉඩ දීම වෙනුවට, මේ මේ අයට ඇති අඩුපාඩු මේ මේ ඒවා යැයි කියාගෙන ඒවායේ අඩුපාඩු පියවන්නට බෙදන්න දන්නා අය ඇතැයි කියාගත් අය සේ ම මොවුන් ද කටයුතු කරති.

හොලිවුඩ් දේශපාලනයට රිංගා ගෙන ඇත්තේ ද මේ ඇමෙරිකන් දේශපාලනයේ පවතින යුදෙව් නැඹුරුවමයි. ඊ ළඟ සටහන ඒ ගැන.

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 238 other followers