අරුණි ශපීරෝ‍ වෙතින්

ස්කැන්ඩිනේවියාව දියුණු වූයේ සමාජවාදයෙන් නොවේ

Posted in Uncategorized by arunishapiro on ජනවාරි 19, 2021

තොරතුරු බෙදා හැරීම අනුව ජනමතය වෙනස් කළ හැකි වුවත්, සැබෑ තතු වෙනස් වීමක් එයින් සිද්ධ නොවේ. ප්‍රොපගැන්ඩා වලින් සැබෑ තොරතුරු වෙන් කර හඳුනා ගන්නට අපොහොසත් වෙද්දී කරදරයට වැටෙන්නේ වේදිකාවල කෑ කෝ ගහන අය නොව ජීවිතය ජයගන්නට තීරණ ගන්නා ඒකීය පුද්ගලයායි.

ස්කැන්ඩිනේවියානු රටවල් යනු නෝර්වේ, ස්වීඩන් සහ ඩෙන්මාර්ක් දේශයයි.

නෝර්ඩික් රටවල් යනු ඩෙන්මාර්ක්, නෝර්වේ, ස්වීඩනය, ෆින්ලන්තය, අයිස්ලන්තය, සහ ඒවායේ අයිතිය යටතේ පවතින ග්‍රීන්ලන්තය, ෆරෝ දූපත් (Faroe Islands), ස්වාල්බාර්ඩ්, ජැන් මයෙන් (Jan Mayen) සහ ඔලන්ඩ් දූපත් (Åland) යන දේශයන් වෙති.

ඒවායේ වාසය කළේ පරම්පරා ගණනාවක් තිස්සේ ඒ දේශයන් හි ම උපත ලැබූ අයයි. 1954 වසරේ පටන් නෝර්ඩික් රටවල් සඳහා පොදු ශ්‍රම වෙළඳපොලක් බිහි විය. 1994 වසරේ පටන් සමස්ත නෝර්ඩික් කලාපයම යුරෝපීය යුනියනයේ ශ්‍රම වෙළඳපොලේ කොටසක් බවට හැරිණ. එනම්, වසර 65 කට ආසන්න කාලයක් පුරා නෝර්ඩික් රටවල වැසියන්ට අනෙක් නෝර්ඩික් රටක වැඩ කරන්නටත් සහ නිදහසේ ජීවත් වෙන්නට අවකාශය ලැබී තිබිණ. ඒ හැරෙන්නට ඒ මුල් කාලයේ දී පාකිස්තානය සහ තුර්කිය වැනි රටවල් වලින් ද ශ්‍රමිකයන් බඳවා ගැනීම සිද්ධ වූහ. අද මේ රටවල් තම වාසස්ථාන කරගත් ශ්‍රී ලාංකික සම්භවය ඇති අය සුළු ප්‍රමාණයක් සිටිති.

2013 වෙද්දී ස්කැන්ඩිනේවියානු රටවල් වල සංක්‍රමණිකයන් ගෙන් බාගයක් පමණ ආසියාවෙන්, අප්‍රිකාවෙන්, සහ ලතින් ඇමෙරිකාවෙන් පැමිණි අය වූහ. ඊ ළඟට ඒවා වෙත වැඩියෙන් ඇදී ගියේ නැගෙනහිර යුරෝපීයයන්ය. උතුරු ඇමෙරිකාවෙන්, ඔස්ට්‍රේලියාවෙන්, සහ නවසීලන්තයෙන් ඒ රටවල් කරා ඇදී යන සංක්‍රමණිකයන් එහි සංක්‍රමණික කණ්ඩායම් අතර ඇති ඉතාම කුඩාම පිරිස වෙති.

ලංකාවේ පුරවැසියන් මැද පෙරදිග රැකියා වලින් උපයාගන්නා ආදායම් නිසා ලංකාව කොතරම් ධන වත්කම් උපයන්නට සමත් වූවාද කියා අද ජීවත්වෙන අය දනිති. ඉතින් හිතන්න, ඉහත සඳහන් කළ නෝර්ඩික් රටවල් අතරින් රැකියා පාදාගන්නට හැකි ඉඩකඩක් ඔවුනට තිබීම ගැන. ඇමෙරිකාවේ එක ප්‍රාන්තයකට සීමා නොවී වෙනත් ප්‍රාන්තයක රැකියාවක් සොයා යාමට ඉඩ ලැබීම ලෙසින් එයින් තරඟකාරී ශ්‍රම වෙළඳපොලක් බිහි වේ.

ශ්‍රමයට අඩුම මිල ගෙවා (එය සංක්‍රමණිකයාගේ රටේ දී උපයාගන්නට හැකියාව නොමැතිකම නිසා) බඳවා ගත හැකියාව නිසා ශ්‍රමිකයන් මහත් පිරිසකට රැකියා අවස්ථා පෑදෙන්නේ එවැනි තරඟකාරී වෙළඳපොලක දී ය.

සිරියාව සහ ඉරාකය වැනි මැද පෙරදිග රටවල් වලින් සරණාගතයන් ලෙසින් මෙම රටවලට පැමිණි මහත් පිරිස අද සංක්‍රමණිකයන්ගේ විශාලතම කොට්ඨාශය වෙති. 1920 ගණන් සිට දේශපාලන සරණාගතයන් ලෙසින් පෝලන්තයෙන් පැමිණි අය මෙන් නොව මේ අය සෙසු සමාජයෙන් පැහැදිලිවම වෙනස් ආකාරයකින් හැසිරෙති. සෝමාලියාව වැනි රටවල් වලින් අද ඇදී එන සංක්‍රමණිකයන් අතර සිටින ගැහැණු ළමයින් ශ්‍රම බලකායට එකතු නොවී සිටීමටත් සහ අධ්‍යාපනය අත් හැරීමටත්, එසේම එවැනි රටවල් වලින් එන පිරිමි ළමුන් අධ්‍යාපනය නිමා කරන්නට අසමත් වීමත් යන ගැටළු පැන නැඟී ඇත.

ඉතින් එම පසුබිම නොසලකා හැර සුබ සාධන රාජ්‍යය ගැන කතා කිරීම නුසුදුසුයි.

සංක්‍රමණිකයන් ඇදී යන්නේ අතීතයේ පටන් නෝර්ඩික් සහ ස්කැන්ඩිනේවියානු රටවල පැවති යුදෙව්-ක්‍රිස්තියානි පදනමෙන් බිහි වූ ශ්‍රමය වෙහෙසීම උදාර ලෙසින් සැලකෙන අදහස් නිසා ද, නැත්නම් සුබ සාධනයෙන් ජීවත්වෙන්නට හැකි යැයි හිතන අදහස් නිසා ද යන්න ඒ රටවල් වල අනාගතය තීරණය කරන්නට සමත් වනු ඇත.

රජය හරහා බෙදා හරින සුබ සාධනය නිසා පමණක් ස්කැන්ඩිනේවියානු රටවල් පැසසුමට ලක් විය යුතු යැයි කියා දැක්වීම, එමඟින් සමාජවාදයේ සාර්ථකත්වය කියා පාන රටවල් හැටියට ඒවා දක්වන්නට ගන්නා වෑයම විහිළුවකි. අල්ප පිරිසක් විසින් ඉදිරිපත් කරන මේ විහිළුව නිසා ඇස් රතු වෙන්නේ ඒ විහිළුකාරයන්ගේ නම් නොවේ.

ස්කැන්ඩිනේවියානු රටවල් වල සමාජ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය පටන් ගත්තෙ ඉතාමත් හෙමින්.

ස්වීඩනයේ කතාවත් ඩෙන්මාර්ක් කතාව හා සමානයි. එය සෙසු යුරෝපීය රටවල් ලෙසින්ම 1870 සිට 1970 දක්වා කාලයේ ආර්ථික වර්ධනයකින් යුතු විය. මේ සියක් වසරක කාල වකවාණුවේ දී ස්වීඩනයේ පැවතියේ අවම ආණ්ඩු ප්‍රතිපත්ති වූහ. ලෝක යුද්ධ දෙකේ දී ම අපක්ෂපාතීව ඉන්නට සමත් වීමෙන් සෙසු යුරෝපයේ දකින්නට ලැබුණු විනාශය එහි එලෙසින් සිද්ධ වූයේ නැත. ඒ නිසා මහා බ්‍රිතාන්‍යයට වඩා තුන් ගුණයකින් ජීවන මට්ටම් දියුණු කරගන්නට හැකියාවක් ඔවුනට ලැබිණ.

එහෙත් 70 ගණන් වල දී ඉහළ බදු බරක් සහ විශාල රාජ්‍ය අංශයක් පිහිටුවා ගැනීම නිසා ස්වීඩනයේ ධන සම්පත් නිර්මාණයේ වේගය අඩු වී ගියේය. 1970 ගණන් වල දී මහා බ්‍රිතාන්‍යයට වඩා 21% කින් වැඩි වී පැවති ඒක පුද්ගල දළ ජාතික නිෂ්පාදිතය (GDP per capita) මේ විශාල රාජ්‍ය අංශය සහ ඉහළ බදු බර නිසා ඔස්ට්‍රියාව, බෙල්ජියම, ජර්මනිය, නෙදර්ලන්තය සහ මහා බ්‍රිතාන්‍යය හා සසඳන විට ස්වීඩනයට ඒ සියල්ලටම වඩා බෙහෙවින් පහතකට 1970 සිට 2008 දක්වා කාලයේ වැටී තිබුණි.

ඉතින් ස්වීඩන ආර්ථික සහ සමාජමය ක්‍රමය, වාමාංශිකයන් උත්කර්ෂවත් ලෙසින් පසසන කොමියුනිස්ට් නොවන සහ නිදහස් වෙළඳපොල නොවන තෙවැනි ක්‍රමය හෙවත් ‘ස්වීඩන් මොඩලය’ ස්වීඩනයේ මුළු ඉතිහාසයේ ඉතා කෙටි කාල වකවාණුවකි, 1960 ගණන් මැද පටන් ගෙන 1990 ගණන් මුල දක්වා පැවතෙන ලද, එනම් දශක තුනකට පමණ වඩා වැඩි නොවූ කාලයකි.

ෆින්ලන්තය සංවර්ධිත වූයේ වෙනස් ආකාරයකටයි. රුසියාවේ පාලනයෙන් පසුව ලේ හැලෙන සමාජවාදී විප්ලවයක් අසාර්ථක වීමෙන් සුබ සාධන රාජ්‍යයක් බිහි විය. ඒත් ෆින්ලන්තයේ බදු ඵෙතිහාසික ලෙසින් ඩෙන්මාර්ක් සහ ස්වීඩන් වලට වඩා අඩු මට්ටම් වලින් පැවතිණ.

ඛනිජ තෙල් සම්පත් නිසා පසු දශකයන් හි ධනවත් වෙන නොර්වේ රාජ්‍යයත් එසේම ඵෙතිහාසික ලෙසින් අඩු බදු මට්ටම් වලින් යුතු වූයේය.

අද වාමාංශිකයන් උත්කර්ෂවත් ලෙසින් පසසන අති සුවිශේෂී ජාතික ආදායම් වර්ධනය නෝර්ඩික් රටවල් වල සිද්ධ වූයේ සුබ සාධන රාජ්‍යය නැඟී එන්නට පෙර බව තතු විමසා බලන්නට වෙහෙසක් ගන්නා ඕනෑම අයෙකුට පහසුවෙන් සොයාගත හැකි වූවකි. සමෘද්ධිය සිද්ධ වූයේ කෙසේ දැයි නොපෙන්වා ප්‍රතිඵලය පමණක් පෙන්වීම නොමඟ යැවීමකි.

ස්වීඩනයේ සාර්ථක ව්‍යවසායක වෑයම් බිහි වූ රන් යුගය හැටියට සැලකෙන්නේ 19 වැනි සියවස අග සිට පළමු ලෝක යුද්ධය පටන් ගන්නා තෙක් වූ කාලය යැයි ස්ටෙන් ඇක්සෙල්සන් (Sten Axelsson) නමැති ස්වීඩනයේ අර්ථ ශාස්ත්‍රඥයා පෙන්වා දෙයි. 1970 වසරෙන් පසුව ස්වීඩනයේ අලුත් ව්‍යාපාර පටන් ගැනීම සැලකිය යුතු ලෙසකින් පහත ගියේය.

2004 වසරේ ස්වීඩනයේ පැවති ඉහළම ආදායම් උපයන ව්‍යාපාර 100 න් 38 ක් ම රටේ ඇතුළත පැවති පෞද්ගලික අයිතියෙන් යුතු වූ වෑයම් වූ අතර, එයින් 21 ක් 1913 ට කලින් අරඹන ලද ව්‍යාපාර වූහ. එයින් 15 ක් 1914 සහ 1970 අතර කාලයේ අරඹන ලද ව්‍යාපාර වූහ. කොතරම් රැකියා සංඛ්‍යාවක් ඇත්දැයි අනුව ස්වීඩනයේ මේ විශාලතම ආයතන 100 ශ්‍රේණිගත කරන්නේ නම්, ඒ විශාල ව්‍යවසායක සමාගම් කිසිවක් 1970 න් පසුව අරඹන ලද ඒවාට අයිති නැත.

ඉතින්, මේ හා සසඳන්න, 2002 දී ඇමෙරිකාවේ පුරවැසිකම ලබාගත් ඊලාන් මස්ක් ගෙනෙන ව්‍යවසායක වෑයම් සමඟ. ඔහු විසින් 30,000 කට වැඩි පිරිසකට රැකියාවන් ලබා දෙන්නට සමත් වීම සමඟ. එයින් 12,000 ක් නම් වෙළඳපොලෙන් නොව රජය මැදිහත්වීමක්!

පිරිසකගෙන් බලහත්කාරයෙන් අයින් කරගත් ශ්‍රමයේ ඵලදාව තවත් පිරිසකට බෙදා දෙන රටක් සමෘද්ධිමත් සහ යුක්ති සහගත රටක් වෙන්නේ නැත.

මිනිසුන් උපන් රටවල් අත්හැර දමා යන්නේ තම පෞද්ගලික සුබ සිද්ධිය සලසා ගැනීමටයි. තරඟකාරී වෙළඳපොල නිසා ලැබුන සහ ලබාගන්නට හැකි සමෘද්ධිය සහ යුක්ති සහගත බවින් සැප ලබමින් තරඟකාරී වෙළඳපොලට අවමාන කිරීමත්, සුබ සාධන රාජ්‍යය වර්ණනා කිරීමත් නිසා සිද්ධ වෙන්නේ ඊ ළඟට ජීවිත සමෘද්ධිමත් කරන්නට වෙහෙසෙන තරුණ පරම්පරාවල් නොමඟ යැවීමයි.

කලින් ලියූ සටහනක්:
ස්වාල්බාර්ඩ් ගෝලීය බීජ සුරක්ෂිතාගාරය