අරුණි ශපීරෝ‍ වෙතින්

පශ්චාත් භීෂණයේ සිට පශ්චාත් කොමියුනිස්ට්වාදය දක්වා

Posted in Uncategorized by arunishapiro on ජූනි 14, 2017

නාට්සි පාලකයන්ට ‘පුනරුත්ථාපනයකින්’ නැවත බලයේ සිටීමට ඉඩකඩක් පෑදුනේ නැත. නිකිටා කෘශ්චෙව් සහ මිකායෙල් ගොරබචොව් වැන්නවුන් ස්ටාලින් වැනි මිය ගිය ‘ශ්‍රේෂ්ඨ නායකයන්’ වෙනුවට බලයට පත්වෙන්නට පොර කෑහ. එවැනි අය හිට්ලර්ගෙන් පසු නාට්සිවාදයට නොසිටියහ. ස්ටාලින්ගෙන් පසුව සෝවියට් දේශයේ පුනරුත්ථාපනය නමින් ගෙනෙන ලද්දේ සිද්ධ වූ අයුක්තියන් අයින් කිරීමේ උත්සාහයක් නොව බිල්ලට දෙන අය තෝරා බේරා ඉතිරිය අතරින් සුදුස්සෙක් බලයට පත් කර ගැනීමයි.

1955-56 වෙද්දී දැවැන්ත සෝවියට් රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණය නොනැවතීම වැඩ කරන ලදි. රහස් පොලීසියේ මර්ධනයේ යෙදි ඉහළ තනතුරු දැරූ අයව අයින් කරන ලද වුවත්, මහා භීෂණය පැතිරවීම මර්ධන ආකාරයක් හැටියට යාන්ත්‍රණය යොදා ගැනීම මුළුමනින් නොනැවතුණි. නැගෙනහිර යුරෝපයේ සෝවියට් හමුදා මැදිහත්වීම් නිල නොවන ලෙසකින් දිගින් දිගටම සිද්ධ විය. සෝවියට් යුද්ධ ටැංකි නගරය මැදින් වීදියක් තුලින් ගමන් කිරීමෙන් භීතිය සහ ගැස්මක් ජනගහණයේ ඇති කිරීම ඉතා සාර්ථක ක්‍රමයක් ලෙසින් පැවතිණ.

1953 ජූනි 17 වැනිදා සෝවියට් යුධ ටැංකි නැගෙනහිර ජර්මනියේ වැඩකරන ජනතාවගේ උද්ඝෝෂණයක් මඬලන්නට එළිබැස්සේය. 51 මිය ගියහ. දෙදෙනෙක් ටැංකි වලට යටවී මිය ගියහ. 7 දෙනෙකු සෝවියට් උසාවි වලින් ද, 3 දෙනෙකු ජර්මන් උසාවි වලින් ද මරණ දණ්ඩනයට නියම වූහ. 23 දෙනෙක් එහි දී ලද තුවාල නිසා මිය ගියහ. ජූනි 30 දා වෙද්දී 6,171 අත් අඩංගුවට ගැනී, අනතුරුව තවත් හත්දහසක් අත් අඩංගුවට ගැනිණ.

1956 දී හංගේරියාවේ ජනතා උද්ඝෝෂණ මඬලන්නට සෝවියට් යුධ ටැංකි පැමිණියහ. හංගේරියාවේ 3,000 ක ජනතාවක් බුඩපෙස්ට් හි දී මිය ගියහ. 15,000 ක් තුවාල ලැබූහ. හංගේරියන් කොමියුනිස්ට් ඉම්රේ නාගි නැමැත්තාගේ බහුපාර්ශවීය දේශපාලන පක්ෂ වලට ඉඩදෙන ක්‍රියාකලාපය නොරිස්සූ සෝවියට් පොලිටිබියුරෝව ඔහුව හංගේරියාවේ දී ම රහසිගතව නඩු අසා, රාජ්‍යද්‍රෝහී වූවා යැයි තීන්දු කර, මරණ දඬුවම නියම කර 1958 ජූනි මාසයේ දී එල්ලා මරා දමන ලද්දේ වෙනත් රටවල කොමියුනිස්ට් නායකයන්ට සෝවියට් බලයට එරෙහිව නොයන්න යැයි අනතුරු අඟවන්නටයි. හංගේරියාවේ මහජනතාවට මරණය දන්වන ලද්දේ සියල්ල නිමා වූ පසුවයි. ඔහු ඇතුළු ඔහුගේ සගයන්ගේ මළසිරුරු මුලින් සිරගෙදර කොන්ක්‍රීට් යට දමන ලද බවත්, පසුව ආපසු අරගෙන රහසිගතව රාත්‍රියේ බුඩපෙස්ට් කනත්තකට ගෙන යන ලදි. ඒ වධ දෙන ලද මෘතශරීර කිසිවෙකුට සොයාගත නොහැකි වන්නටයි. 1988 දී ඔහුගේ මිය යෑම සමරන්නට හැදූ පුද්ගලයන්ට පොලීසියෙන් බැටන් පහර වැදිණ. 1989 දී ඒ මළසිරුරු ගොඩගැනිණ. ලේඛනාගාර වාර්තා විවෘත වීමත් සමඟ ඒවායේ සත්‍ය තොරතුරු ලබාගත හැකියාව දැන් පෑදී ඇත.

1968 දී සෝවියට් යුද ටැංකි චෙකොස්ලෝවැකියාවට ඇතුල් වී මහා භීෂණයක් පතුරුවන ලදි. එය ද ‘සෝවියට් සමාජවාදයට’ විරෝධය පාන ලද ජනතා කැරැල්ලක් මඬලනු පිණිසයි. සෝවියට් දේශයෙන් පමණක් නොව, බල්ගේරියාවෙන්, හංගේරියාවෙන්, පෝලන්තයෙන් සහ නැගෙනහිර ජර්මනියෙන් ද හමුදා භට කණ්ඩායම් සහායට පැමිණියහ.

පශ්චාත් ස්ටාලින් සෝවියට් නායකයන් එසේ සිය හමුදාව වෙනත් රටවල ජනතා උද්ඝෝෂණ මර්ධනයට යවන්නට පසුබට නොවූහ. කොමියුනිස්ට් වූ රටවල ජනතාව සෝවියට් දේශයෙන් ගැලවෙන්නට ගත් උත්සාහ බොහොමයකි. රටට ජනතාව අහිමි වී යැයි බියෙන් පසුවෙද්දී බර්ලින් තාප්පය ඉදිවූයේ සෝවියට් සහායෙනි. ඒ හැරෙන්නට උනුන් අතර රහසිගතව ඔත්තු කියන්නට නිල වශයෙන් බඳවා ගැනීම පැතිර ගියේය. 1980 ගණන් අවසානයේ දී චෙකොස්ලෝවැකියාවෙන් එවැනි රහසිගතව ඔත්තු සෝවියට් දේශයට සපයන අය ලක්ෂ දෙකක් පමණ සිටියහ.

චෙකොස්ලෝවැකියාවේ හමුදා මැදිහත්වීම් වලට සහභාගී නොවී ස්වාධීනව සිටින්නට උත්සාහ ගත් රුමේනියාවේ කොමියුනිස්ට් නායකත්වය ද සෝවියට් දේශයේ අප්‍රසාදයට පත්විය. සෝවියට් දේශය ‘ජාතික කොමියුනිස්ට්වාදය’ නැඟ එන්නට ඉඩ දුන්නේ නැත.

වහල් සේවා කඳවුරු බොහෝ සෝවියට් රටවලින් නැති වී ගිය ද, 1980 ගණන් වල ඇල්බේනියාවේ සහ බල්ගේරියාවේ තුර්කි අය ගාල් කර තැබීම සඳහා ඒවා පැවතෙන ලදි.

මරණ දඬුවම් අඩු වී ගියත්, අප්‍රසාදයට ලක්වූවන් අයින් කරන්නටත්, විරුද්ධ පක්ෂයක් නැඟී ඒම වළක්වන්නටත් ගෙනෙන ලද දේශපාලන නඩු ඉතා බහුලව ඒ සියළු සෝවියට් රටවල් තුල පැවතිණ.

සෑම කොමියුනිස්ට් ආණ්ඩුවක්ම පාහේ තම අදහස් නව්‍ය ආකාරයකින් ඉදිරිපත් කරන්නට දන්නා කලාකරුවන් සහ නිර්මාණ ශිල්පීන් ගැන බියෙන් පසුවූහ. චෙක් නාට්‍ය රචක Václav Havel, හංගේරියන් දාර්ශනික István Bibo, රැමේනියන් රචක පෝල් ගෝමා, සහ ලන්ඩනයේ දී විෂ සහිත තුඩු යුතු කුඩයකින් ඇණ මරා දමන බල්ගේරියන් රචක ගෙගෝරි මාකොව්, ඇතුළු 1980 අවසානය දක්වාම හිරබන්ධනයට සහ මරණයට ලක්වෙන ලද ඉතිහාසය අමතක කළ නොයුතු සාමාන්‍ය රටවැසියන් මහත් සංඛ්‍යාවකි.

සෝවියට් කුට්ටියේ රටවල් යැයි සැලෙකන ලද ඒවායෙන් චෙක් ජනරජය පමණක් එහි සෝවියට් අතීතය ගැන අපූරු ප්‍රවේශයක් ගන්නා ලදි. 1948 පෙබරවාරි 25 වැනිදායින් පසුව රාජ්‍ය අධිකාරිය විසින් උදුරාගන්නා ලද භාණ්ඩ ආපසු ලබාදීමේ නීති ඔවුන් ගෙනෙන ලදි. එදා සෝවියට් වූ රටක් එසේ කළත්, අක්කර පනහේ නීතියෙන් උදුරාගත් ඉඩම් ආපසු දෙන දවසක් සමාජවාදී ලංකාවේ ළඟක දී ඒවි යැයි කියා නම් අපේක්ෂා කළ නොහැකියි.

සෝවියට් රටවල් බොහොමයක වරද කරන ලද අයට දඬුවම් ලැබීම ඉක්මණින් හෝ මනා ආකාරයකින් සිද්ධ වූයේ නැත. උදාහරණයක් හැටියට අද ජර්මන් පාලකයන් ස්ටාසි ලේඛනාගාර කැමති පුරවැසියෙකුට බලා කියා ගන්නට විවෘත කර තිබේ. තම පවුලේ අයෙක් ස්ටාසි ඔත්තු සපයන්නෙක් වූවා නම් දැන් පුද්ගලයෙකුට ඒ ගැන වගකීමක් ගත හැකියි. ඒ ගැන කුමන ලෙසකින් කටයුතු කරනවා ද යන්න එයා තීරණය කළ යුතුයි. නමුත් ඇත්ත වසන් නොකර කළ වැරදි පිළිගැනීමෙන් යළි වැරදි සිද්ධ වීම වළක්වාගත හැකියි.

මෙම සටහන ලියන්නට පාදක කරගත්තේ කොමියුනිස්ට්වාදයේ කළු පොතයි.

සෝවියට් කතාව (2008)

Posted in Uncategorized by arunishapiro on ජූනි 13, 2017

මෙය යුරෝපීය පාර්ලිමේන්තුවේ UEN කණ්ඩායමේ අනුග්‍රහයෙන් නිර්මාණය කරන ලද වාර්තාකරණයකි. ලැට්වියන් ජාතික එඩ්වින්ස් ස්නෝර් ලියා අධ්‍යක්ෂණය කරන ලදි. සෝවියට් කොමියුනිස්ට්වාදය සහ 1941 වසරට පෙර සිද්ධ වූ සෝවියට්-ජර්මන් ඒකාබද්ධ කටයුතු ගැන මෙහි සවිස්තරව හෙළිදරව් කරයි. ස්නෝර් දේශපාලන විද්‍යා පශ්චාත් උපාධියක් ලැබුවෙකි. වසර 10 ක් පුරා මේ සඳහා තොරතුරු එකතු කරන ලද්දෙකි. වසර දෙකක දී රුසියාවේ, යුක්රේනයේ, ලැට්වියාවේ, ජර්මනියේ, ප්‍රංශයේ, බ්‍රිතාන්‍යයේ සහ බෙල්ජියමේ දී මෙහි දර්ශන හේ රූගත කරන ලදි.

2008 මැයි මාසයේ දී එය යුරෝපීය පාර්ලිමේන්තුවේ දී මුලින්ම තිරගත විය. අනතුරුව එහි කිහිප වතාවක්ම ප්‍රදර්ශනය කරන ලදි. එය ජාතික රූපවාහිනී මඟින් රටවල් 10 ක පමණ පෙන්වා ඇති අතර සිනමා උත්සව වල දී සම්භාවනීය සම්මාන ද දිනාගත් වාර්තාකරණයකි.

පසුගිය බ්ලොග් සටහන් තුලින් මම ඉදිරිපත් කළ විස්තර බොහොමයක් මේ වාර්තාකරණයෙන් ඔබට දකින්නට සහ අහන්නට පුළුවනි.

නාට්සි ජර්මනියෙන් පසුව ඒ දේශයන් තුල නාට්සි ක්‍රියාකලාපය හෙළා දකින ලද වුවත්, රුසියාවේ එවැනිම වූ සෝවියට් ක්‍රියාකලාපය අද වනතුරු එහි කිසිවෙක් අර ලෙසින්ම හෙළා දැක නැති බව මේ වාර්තාකරණයේ තර්කයයි. ස්ටාලින්ගේ මරණයෙන් පසු පසු සෝවියට් පාලකයන් ඇයිද කිව නොහැකි වූ උන්මාද යුගයක් අවසන් කළ ලෙසකින් කටයුතු කළහ. උදාහරණයක් හැටියට ලෙනින්ගේ මිනීපෙට්ටියට ‘කරගැසූ’ ඇනස්ටාස් ඉවානොවිච් මිකොයාන් ස්ටාලින්, කෘශ්නෙව්, සහ බ්‍රෙෂ්නෙව් සමඟ පාලනයේ යෙදුනෙකි. ඔහු කියුබන් මිසයිල අර්බූදයේ කියුබාවටත් ඇමෙරිකාවටත් සිය පුතා වූ සර්ගෝ සමඟින් පැමිණියෙකි. එසේම, ජෝන් කෙනඩිගේ අවමංගල්‍ය උත්සවයටත් සහභාගී වූවෙකි. කෘශ්නෙව් මෙන්ම ඔහු ද ස්ටාලින්ගේ පාලනය ගැන සටහන් තබන ලද්දේ තෝරාගත් කොටස් පමණකි.

විසිවැනි සියවසේ ඉතා වැදගත් එසේම ඉතා විශාල වූ කොටසක් අමතක කර දමමින්, නොසලකා හරිමින් සහ වෙනස් විදියකට නැවත ලියමින් ප්‍රදානය කරන ලද ඉතිහාසයක් අපි ඉගෙන ගෙන ඇති බව මෙය සියළු පුද්ගලයන්ට මතක් කර දෙයි.

නාට්සි සහ සෝවියට් ක්‍රම දෙකේ දේශපාලන සහ දාර්ශනික සමානකම් ගැන මෙම වාර්තාකරණයෙන් දැකිය හැකියි. එසේම නාට්සීන්ගේ හොලකෝස්ට් වෑයමට සෝවියට් දේශය උදව් කළ ආකාරය ද මෙයින් පෙන්වයි.

මෙම චිත්‍රපටිය හෑල්ලු කරන්නට රුසියාව උත්සාහ කළ ද, එහි සඳහන් කරුණු අසත්‍ය යැයි නිශ්ප්‍රභා කරන්නට ඔවුනට නොහැකියාව ඉතා වැදගත් වූවකි. මේ කරුණු නිවැරදි යැයි තව තවත් සාක්ෂි ඉදිරියේ දී හෙළිදරව් වීම වළක්වන්නට කිසිවෙකුට නොහැකි වනු ඇත.

ප්‍රධාන ජනමාධ්‍ය වෙතින් බලාපොරොත්තු නොවී, ලෝකයේ අල්පයක් වූ සිංහල බසින් කතා කරන ජනතාව අතට ද මෙවැනි දුලබ තොරතුරු ගෙනියන්නට මා වැනි ගෘහණියකට අවස්ථාව පෑදී ඇති ලෝකයක අද අපි ජීවත්වෙන නිසා ද සෝවියට් රුසියාවේ කුරිරු ඉතිහාසය තව දුරටත් ලොවෙන් වසන් කරනු නොහැකියි.

මනුෂ්‍යත්වයේ නාමයෙන් ඔබ මේ සෝවියට් කතාව නැරඹිය යුතුයි. ඉතිහාසය, දේශපාලනය, නීතිය හදාරන සිසු/සිසුවියෙක් නම් එය නොවරදවාම නැරඹිය යුතුයි. ඕනෑම දේශපාලන තනතුරක් හොබවන අයෙක් වේ නම් එයා ද මෙය නැරඹිය යුතුමයි.

දුකින් දොම්නසින් හද කම්පා කරන ඡායාරූප සහ දර්ශන සහිතයි. මේ කුරිරු ක්‍රියා ගැන ගැන මිනිස් හිතක් පපුවක් ඇති ඕනෑම අයෙක් කම්පා විය යුතුයි. ඉතිහාසය දැන ගැනීමෙන් නැවත එවැනිම වැරදි කිරීම වළක්වාගත හැකි යැයි කියද්දී අදහස් කරන්නේ මෙවැනි සිදුවීම් යළි ඇතිවීම වළක්වා ගැනීමයි. සමාජයේ ආරක්ෂාවට කියමින් මෙවැනි නායකයන්ට පාලන බලය අල්ලා ගැනීමට ඉඩ නොදීමට හැකියාව ඇත්තේ සැබෑ මිනිස් දයාව හඳුනන අයට පමණි.

දොස්තර කැරැල්ල

Posted in Uncategorized by arunishapiro on ජූනි 12, 2017

රුසියාවේ ට්සාර් යුගයේ දී පීඩා විඳි යුදෙව්වන් අතර බහුතරය බොල්ෂෙවික් විප්ලවයට එක්වූ අයයි. නාට්සි මරණ කඳවුරු ගැන ලෝකය දැනගන්නට පටන් ගනිද්දී සෙමැටික්-විරෝධය සෝවියට් දේශයේ ද යළි හිස ඔසවන්නට විය. ඒ නිසා කොමියුනිස්ට් උත්සාහයට ඇප කැප වී සිටි යුදෙව්වන් අතර බහුතරය සිය නම් ගම් යුදෙව් යැයි කැපී පෙනීමෙන් වෙනස් කරන්නට පටන් ගෙන තිබිණ. ස්ටාලින්ගෙන් පසුව නායකත්වයට පත්වෙන්නේ කවුදැයි කියන බල අරගලය ඒ වෙද්දී ඇතුලත ඇරඹී තිබිණ.

1942 දී ජර්මනියට පහර දීමට ඇමෙරිකන් ආණ්ඩුව එකඟ කරගන්න යැයි සෝවියට් දේශය එහි යුදෙව්වන්ට ඇමෙරිකාවේ වාසය කළ යුදෙව්වන් වෙතින් තදින් ඉල්ලා සිටින්න යැයි කියූහ. ඒ සඳහා ‘සෝවියට් යුදෙව් ෆැසිස්ට්-විරෝධී කමිටුව’ පිහිටුවන ලදි. රචකයන්, රංගන ශිල්පීන්, කිවියන්, පියානෝ වාදකයන් මෙන්ම සෝවියට් පරමාණු බෝම්බයේ පියා ලෙසින් හැඳින්වෙන පියතොර් කපිට්සා නම් භෞතික විද්‍යාඥයා ද එහි ක්‍රියාකාරී සාමාජිකයන් වූහ. ඒත් වැඩිකල් යන්නට මත්තෙන්, එය යුදෙව් එකමුතුවේ ව්‍යාපාරයක් බවට හැරිණ.

1930 ගණන් වල සයිබීරියාවේ නැගෙනහිර පැත්තේ චීන මායිමේ කාන්තාර සහ ගොහොරු බිම් ප්‍රදේශයේ Birobdidzhan නමින් පිහිටුවන ලද ජාතික යුදෙව් රාජ්‍ය ඒ වෙද්දී අසාර්ථකව තිබිණ. යුදෙව්වන් 40,000 කට අඩු ප්‍රමාණයක් එහි පදිංචියට ගොස් සිටියහ. ඒ වෙනුවට ස්වෛරී යුදෙව් ජනරජයක් ක්‍රයිමියාවේ පිහිටුවන්නට යැයි ඉල්ලමින් 1944 පෙබරවාරියේ දී, යුදෙව් කමිටුවේ නායකයන් ස්ටාලින්ට ලිපියක් යැවූහ.

එසේම, නාට්සීන් විසින් සෝවියට් දේශයේ කළ යුදෙව් ජනසංහාර ගැන මෙන්ම, සෝවියට් දේශය තුල ‘යුදෙව්වන් මුහුණ පාන අස්වාභාවික සිද්ධීන්’ ගැන ද තොරතුරු එකතු කරන්නට කමිටුව පටන් ගත්හ. ඉඩදුන් අරමුණ ඉක්මවමින් යන කමිටුවේ ක්‍රියාකලාපය ගැන පාලකයන් අසතුටට පත්වූහ.

සෙමැටික්-විරෝධය රුසියාවේ පැවතිණ. නාට්සීන් මරන්නේ කොමියුනිස්ට් අය සහ යුදෙව්වන් පමණක් යැයි සිතූ මහත් ජනතාවක් සතුටින් සිටියහ. ජර්මන් හමුදා අල්ලාගත් ප්‍රදේශයන්හි විවෘතවම කරන ලද යුදෙව් ඝාතන වල දී පළාතේ ජනතාවගෙන් එතරම් විරෝධයක් එල්ල නොවීය.

ස්ටාලින් විශේෂයෙන් යුදෙව්වන්ට ද, පොදුවේ වෛද්‍යවරුන්ට ද, අකමැති වූ අයෙකි. යුදෙව් කමිටුවේ ජාතිකවාදී නැඹුරුවක් ඇතැයි 1946 ඔක්තෝබර් 12 වැනිදා රාජ්‍ය ආරක්ෂක ඇමති වික්ටර් අබකුමොව් මධ්‍යම කාරක සභාවට දැන්වීය. ස්ටාලින් ඊශ්‍රායෙල් රාජ්‍යය හදන විදේශ ප්‍රතිපත්තියට පක්ෂපාතීව සිටියේය. ඒ නිසා එම කමිටුවට එරෙහි කිසිවක් ප්‍රසිද්ධියේ ප්‍රකාශ නොවීය.

එහෙත් සෝවියට් දේශය විසින් පලස්තීනය බෙදන්නට පක්ෂව එක්සත් ජාතීන්ට චන්දය දුන් සැණින්, 1947 නොවැම්බර් 29 වැනිදා සෝවියට් යුදෙව් ෆැසිස්ට්-විරෝධී කමිටුව අහෝසි කර දමන්නට අණ දෙන ලදි. යුදෙව්වන් විශාල පිරිසක් සෝවියට් රජයේ ඉහළ තනතුරු හොබවමින් සිටියහ. ඔවුන්ව ශුද්ධ කිරීම ක්‍රමානුකූලව සංවිධානය කෙරිණ.

1947 දෙසැම්බර් 19 වැනිදා කමිටුවේ සාමාජිකයන් කිහිප දෙනෙක් අත් අඩංගුවට ගන්නා ලදි. 1948 ජනවාරි 13 වැනිදා එහි සභාපතිව සිටි සොලමන් මිකොයෙල්ස් මින්ස්ක් හි දී ඝාතනය විය. නිල ප්‍රකාශය වූයේ ඔහු රිය අනතුරකින් මිය ගිය බවයි. සෝවියට් විරෝධී ප්‍රොපගැන්ඩාවෙහි යෙදෙනවා යැයි කියමින් 1948 නොවැම්බර් 21 දින කමිටුවේ ක්‍රියා සහ එහි සියළු ප්‍රකාශන තහනම් කරන ලදි. ඊ ළඟ සති කිහිපයේ දී කමිටුවේ සෙසු සමාජිකයන්ව ද අත් අඩංගුවට ගැනිණ. 1949 මුල් වසර කිහිපයේ දී මොස්කව් සහ ලෙනින්ග්‍රෑඩ් විසූ යුදෙව් විද්වතුන් සියල්ලන්වම පාහේ අත් අඩංගුවට ගන්නා ලදි. අනතුරුව කලා, ජනමාධ්‍ය, ප්‍රකාශනය සහ වෛද්‍ය වෘත්තිය යන ක්ෂේත්‍ර බොහොමයකින් යුදෙව්වන්ව ක්‍රමානුකූලව ඉවත් කිරීම ද පටන් ගැනිණ.

ස්ටාලිනෝ ලෝහ සංකීර්ණයේ දී ‘ඉංජිනේරු කඩාකප්පල්කාරීන්’ හැටියට අත් අඩංගුවට ගෙන 1952 අගෝස්තු 12 වැනිදා වෙඩි තබා මැරූ සියල්ලන්ම පාහේ යුදෙව්වන් වූහ.

රාජ්‍ය රහස් සහිත ලිපි නැතිකරගැනීම නිසා මොලටොව්ගේ යුදෙව් බිරිඳව ද අත් අඩංගුවට ගෙන වසර 5 කට සිර කඳවුරකට යවන ලදි. ස්ටාලින්ගේ පෞද්ගලික ලේකම්ගේ යුදෙව් භාර්යාව ද ඔත්තු බැලීමේ වරදට 1952 ජූලි මාසයේ දී වෙඩි තබා මරා දමන ලදි. පවුලේ අය වෙනුවෙන් ඉල්ලීම් ඉදිරිපත් කිරීම ස්ටාලින් හෙළා දැකි නිසා මොලටොව් සහ ලේකම් කිසිත් නොවූ ලෙසකින් ස්ටාලින් සමඟ කටයුතු කළහ.

1953 ජනවාරි 13 වැනිදා ස්ටාලින්ගේ සමීපතම සහායකයන් දෙදෙනෙක්ව ඝාතනය කළ නමයකින් යුතු ‘ත්‍රස්තවාදී දොස්තරවරුන්ගේ කල්ලියක්’ සොයා ගත්තා යැයි ප්‍රාව්ඩා පුවත්පතේ වාර්තාවක් පළවිය. සෝවියට් දේශපාලන සහ හමුදා නායකයන් ඝාතනයට බටහිර සහාය ලැබෙන පස්වැනි භටපෙළක් සම්භාවනීය වෛද්‍යවරුන් අතර සිටිනවා යැයි සෝවියට් මාධ්‍ය වලින් ප්‍රචාරය විය. ඔවුන්ගේම සුභ සිද්ධිය සඳහා දියුණුවෙන නගර වලින් යුදෙව්වන් දුෂ්කර පළාත් වලට යැවීමට පාක්ෂිකව ඉතිරිව සිටි යුදෙව් නායකයන්ම අත්සන් තැබූ ලිපි පුවත්පත්වල පළවිය.

මිලියන දෙකක පමණ සෝවියට් යුදෙව්වන් ඝාතනයට පාර කැපිණ. රහස් පොලීසියෙන් යුදෙව්වන් ඉලක්ක කරගත් ‘සිද්ධීන්’ වැඩි වී, ප්‍රමුඛ පෙළේ යුදෙව්වන් විසින්ම ඒ ගැන යමක් කළ යුතු යැයි ඉල්ලා සිටිය දී, පියවර තුනකින් සමූලඝාතනය සැලසුම් කෙරිණ. මුලින්ම සියළු සෝවියට් යුදෙව්වන් නැගෙනහිර යුරාල් දේශයට දුම්රියෙන් පිටමං කිරීම, දෙවනුව, යුදෙව් නායකයන් එකිනෙකාට උරණ කරවීම, තෙවනුව සියළු කඳවුරුවල සිටින ඉහළම දක්ෂයන් මරා දැමීම.

සෝවියට් දේශයේ දීර්ඝායුෂ අධ්‍යයන සඳහා ප්‍රවීණ වූ යුදෙව් වෛද්‍යවරිය අත් අඩංගුවට ගැනෙද්දී වයසට යමින් සිටි ස්ටාලින් ඇයව පමණක් නිදහස් කරන ලදි. සෝවියට් දේශයේ යුදෙව්වන් ඉලක්ක කරගත් මහා ශුද්ධ කිරීමක් ස්ටාලින්ගේ මරණය නිසා නැවතුණි.

ස්ටාලින්ගේ මරණයෙන් අනතුරුව විශේෂයෙන්ම විද්වතුන් වූ සෝවියට් යුදෙව්වන් රට අත්හැර යන්නට අවසර ඉල්ලා සිටියහ. 1950 සහ 60 ගණන් වල දී අවසර දුන්නේ තම වෘත්තීයේ දක්ෂතා අනුව ඉහළ යන දැඩි ගාස්තුවක් ගෙවා රටින් පිටවෙන්නටයි. රටේ ඉතිරි වෙන ඥාතීන්ව රජයේ අනුදැනුමෙන් සමාජය තුල හෑල්ලුවට ලක් වූවද 1970 ගණන් වෙද්දී මිලියන ගණනක යුදෙව්වන් රුසියාවෙන් ඊශ්‍රාලයට ද එතැනින් ඇමෙරිකාවට ද ආහ.

මරණයේ ආර්යාව – සෝවියට් මහා දේශප්‍රේමී යුද්ධය

Posted in Uncategorized by arunishapiro on ජූනි 10, 2017

යුක්රේනය හා රුසියාව අතර මිත්‍ර සබඳතා ගොඩනඟන උත්සාහයක් හැටියට 2015 දී සෝවියට් යුක්රේනය ගැන චිත්‍රපටියක් හදන්නට රුසියාවේ අවසරය සහ සහයෝගය ලැබුණි. එය 1921-22 දී යුක්රේනයේ මිලියන 2-3 කට මරණය කැඳවූ ලෙනින් ගැන හෝ 1933 දී හලඩමෝ වෙතින් මිලියන 4-5 කට මරණය කැඳවූ ස්ටාලින් ගැන හෝ නිමැවෙන සිනමා කෘතියක් නොවිණ.

මෙය සෝවියට් රුසියාවේ සහ සෝවියට් යුක්රේනයේ පොදු හතුරා වූ නාට්සීන් ගැනයි. යුක්රේන නගරයක් වන ඔඩෙසා හි වසරකට අඩු කාලයක දී නාට්සි සොල්දාදුවන් 309 ක් ඝාතනය කළ ලුඩ්මිලා පැව්ලිචෙන්කෝ නම් 25 වියැති යුක්රේනයේ උපත ලැබූ සෝවියට් ස්නයිපර් සෙබළියගේ ජීවිත කතාව ඇසුරින් හදන ලද සිනමා නිර්මාණයකි.

මොස්කව් සහ කියේව් නගර දෙකේම උත්සවාකාරයෙන් එහි මංගල දර්ශනය පෙන්වන ලදි. “එක ඉතිහාසයකට හිමිකම් කියන අපි අඩුම ගානේ පැය දෙකක කාලයක් තුල දී හෝ මේ චිත්‍රපටියෙන් ජනතාව එක්සත් කරනු ඇති කියා මම බලාපොරොත්තු වෙනවා,” යැයි යුක්රේනයේ උපන් රුසියාවේ ජීවත්වන චිත්‍රපටියේ අධ්‍යක්ෂ සර්ගෙ මොරිට්ස්කි එහි දී පවසා ඇත.

චිත්‍රපටිය ‘සෙවැස්ටපොල් සටන’ යන නමින් රුසියාවේ දර්ශනය කරන ලදි. එය යුක්රේනයේ දී පෙන්වූයේ ‘විනාශ කළ නොහැකි’ යන නමිනි. ඊයේ පෙරේදා මම එය නැරඹුවේ නෙට්ෆ්ලික්ස් වෙතිනි.

ස්ටාලින් දිහා නොබලා හිට්ලර් දිහා පමණක් බලන්නට මුළු ලෝකයම දක්කන ලද කොමියුනිස්ට් ප්‍රොපගැන්ඩාවට බටහිර රටවල් සහාය වූ ආකාරය මෙම චිත්‍රපටියේ සඳහන් නොවේ. ඇමෙරිකන් ජනාධිපති ආර්යාව වූ එලිනෝර් රූසවෙල්ට් සහ මරණයේ ආර්යාව නමින් හැඳින්වුන ලුඩ්මිලා පැව්ලිචෙන්කෝ දෙදෙනා හමුවන දර්ශන කිහිපය සෙබළියක් වූවාට ඇය ස්ත්‍රියක් ද වන්නීය යන්නට වැඩි අවධානයක් දෙයි.

සෝවියට් පාලනය යටතේ ක්‍රයිමියාවේ වෙරළබඩ ‘වැසුණු නගර’ බොහොමයක් වූහ. විශේෂ අවසර නොමැතිව ඒවාට ඇතුල්වීමට පිටස්තරයන්ට තහනමක් පැවතිණ. සෙවැස්ටපොල් ද එවැන්නකි. වෙරළබඩ අසල විවේකයට, සනීප ගන්නට හෝ ලෙඩ දුක් සුවයට පක්ෂයට හිතැති බව නිසා වරම් ලැබූ නිකොලායි ඔස්ත්‍රොවෙස්කි වැනි අය දිග ලැයිස්තු වලට නම් එකතු කරමින් තමන්ගේ වාරය එනතුරු බලා සිටියහ. සමහරු මිය ගියහ. ඉන්ධන හිඟයෙන් දිගටම පැතිර ගිය සීතල ඔරොත්තු නොදීමත්, පෝෂ්‍යදායක ආහාර හිඟයත් නිසා ක්ෂයරෝගයෙන් පෙළෙන ලද බොහෝ අය සෝවියට් දේශයේ සිටියහ. ඔස්ත්‍රොවෙස්කි වැනි අය වෛද්‍ය සේවා ලබාගන්නට සමත් වූවත් අතපය කැඩී ගිය බහුතර සොල්දාදුවන් යළි සමාජයට යැවීම වෙනුවට රටට බරක් නිසා ඝාතනය කරන ලද බව සයිමන් සිබැග් මොන්ටෙෆියොරෙ සිය ස්ටාලින් පොතේ ලියයි.

රුසියාව සහ සෝවියට් දේශයේ රටවල් ‘දේශප්‍රේමී යුද්ධය’ යන වහර භාවිතා කළහ. ඒත් තමනට සිද්ධ වූ වැරදි තව දුරටත් වසන් කරන බැවින් එස්ටෝනියා, ලිතුවේනියා, ලැට්වියා, ජෝර්ජියා, අස්රාබජාන්, සහ යුක්රේනය යන රටවල් ඒ නම භාවිතා නොකරති. 1941 ජූනි 22 සිට 1945 මැයි 9 දක්වා පැවති යුද්ධය බටහිර රටවල් හඳුන්වන්නේ ‘නැගෙනහිර පෙරමුණ’ කියායි.

දෙවැනි ලෝක යුද්ධයේ මුල් අවධියේ දී, සෝවියට් දේශය ජර්මනිය හා ගිවිසුම අත්සන් කර තිබිය දී, පෝලන්තය සහ ෆින්ලන්තය 1939 දී ද, එස්ටෝනියා, ලිතුවේනියා, ලැට්වියා, රුමේනියා, මොල්ඩෝවා යන රටවල් 1940 දී ද, ආක්‍රමණය කරන ලදි. ඒ ආක්‍රමණ රුසියානුවන් මහා දේශප්‍රේමි යුද්ධයට ඇතුලත් නොකරති. එසේම, බ්‍රිතාන්‍යයන් සමඟ සෝවියට් දේශය 1941 දී ඉරානය ආක්‍රමණය ද, 1945 සෝවියට්-ජපන් යුද්ධය ඇතුළු ජපානය හා වැදුණු යුද්ධ ද මහා දේශප්‍රේමී යුද්ධයට ඇතුලත් නැත. නැගෙනහිර පෙරමුණ යනුවෙන් බටහිර රටවල් හඳුන්වන්න ද මහා දේශප්‍රේමී යුද්ධය ඇතුලත් නැත.

සෝවියට් දේශය කැඩී යද්දී 1993 දී රුසියාවේ පාර්ලිමේන්තුව සෙවැස්ටපොල් යනු ‘ෆෙඩරල් රුසියන් නගරයක්’ යැයි යෝජනාවක් සම්මත කරගත්හ. 1997 දී යුක්රේනයේ අයිතිය රුසියාවෙන් ඉවත් වෙද්දී පවා එහි ස්වභාවික සම්පත්, භූමිය සහ සේවාවන්ට දීර්ඝ කාලීන කුලී හිමිකමක් රුසියාව තමනට අත්සන් කරගත්හ. 2014 ක්‍රයිමියාවේ අර්බූදයේ දී රුසියාව යුද ටැංකි වලින් ඇතුල්වූයේ මේ පැත්තෙනි. මෙම චිත්‍රපටිය නිර්මාණය වූයේ මේ අර්බූද හටගත් කාලයේ දී ය.

2015 අප්‍රේල් 9 වැනිදා යුක්රේනයේ පාර්ලිමේන්තුව එතෙක් භාවිතා කළ මහා දේශප්‍රේමී යුද්ධය යන වහර වෙනුවට ‘දෙවැනි ලෝක යුද්ධය’ යෙදීම කොමියුනිස්ට්හරණ නීති යටතේ අනුමත කරන ලදි.

තම නිදහස සහ තම දේපල පරදුවට තබා හැරියට් ටබ්මන් වැනි රාජ්‍ය ප්‍රචණ්ඩත්වයෙන් පළා යන අයට සහාය වූ මිනිස්කම අගය කළ මිනිස්සු සෝවියට් රුසියාවේ නොසිටියහ. රුසියාවට හිටියේ තම පැවැත්ම වෙනුවෙන් සහ තම සෞඛ්‍ය සේවා වෙනුවෙන් හැම පැත්තෙන්ම සිද්ධ වූ මිනිස් ඝාතන හමුවේ නිහඬව සිටි නිකොලායි ඔස්ත්‍රොවෙස්කිලා පමණි. ජර්මනියේ ද දකින්නට ලැබුනේ එලෙසින්ම හැසිරුණ මහජනතාවයි. කුරිරු මතවාදයක් ගිලින ලද ජනතාවකින් මානුෂික හැදියාවක් බලාපොරොත්තු වීමට නොහැකියි.

මහත් විශාල ජනතාවක් අසරණව සිටිය දී ඔවුන් ගැන ලොවෙන් වසන් කළා යැයි කීම බොරුවක් යැයි ඔබට සිතේ නම් කුසගින්න නිසා පාරට බැස ඇති, මිලියන 30 ක අද වෙනිසියුලාවේ වැසියන් ගැන වාර්තා සිංහල ජනමාධ්‍ය කොපමණකින් දැනුවත් කරනවා දැයි සොයා බලන්න. වෙනිසියුලාවේ තොරතුරු සහ ඡායාරූප ප්‍රචාරය තහනම් කර ඇත්නම් එය කළේ ලංකාවේ කුමන ධනවාදී පාලකයා ද?!! එසේ නැත්නම් ලංකාවේ ජනමාධ්‍ය පිරී ඇත්තේ ක්‍රමයේ වැරදි ඇස් පනාපිට දිග හැරෙද්දී ඒවා හෙළිකරන්නට මැළිවෙන සමාජවාදීන්ගෙන් ද? එහෙමත් නැත්නම් නිදහස් ප්‍රකාශයට අයිතියක් ඉල්ලා හඬ නඟන ලංකාවේ ජනමාධ්‍යවේදීන් වෙනිසියුලාවේ වැසියන් මුහුණ පා සිටින තත්වය සිංහලෙන් කියවන අයට වසන් කරන්නේ තමනට කිසිදු මානුෂික දයාවක් නැතිකමින් ද?

හේමන්ත යුද්ධය සහ මොලටොව් කොක්ටේල් උපත්තිය

Posted in Uncategorized by arunishapiro on ජූනි 9, 2017

යුරෝපය බෙදා ගන්නට ස්ටාලින් සහ හිට්ලර් ගිවිසුම් ගැසූ බව රුසියන් රජය නිල වශයෙන් තවමත් ප්‍රතික්ෂේප කරයි. අත්සන් තැබූ ගිවිසුමේ ඡායාරූප රුසියාවේ රූපවාහිනිය ප්‍රචාරය කළ සැනින් කෞතුකාගාරයෙන් එය අතුරුදහන් විණ. එසේම, ඒ ගිවිසුම් ගැන පුවත්පත්වල පළ වී තිබූ සියළු වාර්තා පිටු රටේ පුස්තකාල සහ ලේඛනාගාර වලින් ඉවත් කර දැමිණ.

1939 ඔක්තෝබර් 12 වැනි ෆින්ලන්ත නියෝජිතයන් පිරිසක් ක්‍රෙම්ලිනයේ දී ස්ටාලින් සහ මොලටොව් මුණ ගැසුණහ. සෝවියට් දේශය ඉල්ලා සිටි යුද නැව්තොටුපොළකට අවසරය ඔවුන් ප්‍රතික්ෂේප කළහ. ෆින්ලන්ත පාර්ලිමේන්තුවෙන් හයෙන් පහක කැමැත්තක් ඊට අවශ්‍ය බවත් එය නැති බවත් දැන්වූහ. එවිට මොලටොව් සහ ස්ටාලින් ඔවුන් හා සිනාසෙමින් අපි 100% ක කැමැත්තක් ලබා දෙන්නම් යැයි පවසන ලදැයි වාර්තා වේ.

ෆින්ලන්තය සෝවියට් ආක්‍රමණයට හසුවූයේ 1939 නොවැම්බර් 30 වැනිදාය. ඒ සෝවියට් දේශය ආක්‍රමණය කරන හතරවැනි ස්වාධීන රාජ්‍යයයි. දෙවැනි ලෝක යුද්ධය ඒ වන විටත් ඇරඹී තිබිණ. එස්ටෝනියා, ලැට්වියා, ලිතුවේනියා මෙන්ම ෆින්ලන්තය ද 1918 දක්වා රුසියන් අධිරාජ්‍යයේ කොටස් ලෙසින් පැවතිණ. සෝවියට් දේශයට අවශ්‍ය වූයේ ෆින්ලන්තයේ ද රූකඩ කොමියුනිස්ට් ආණ්ඩුවක් පිහිටුවන්නටයි.

ෆින්ලන්ත හමුදාවට වඩා තෙගුණයකින් විශාල හමුදාවක් රැගෙන සෝවියට් හමුදා පහක් සෝවියට් මායිමෙන් ෆින්ලන්තයට ඇතුල්වූහ. ෆින්ලන්තයට වඩා තිස්ගුණයකින් වැඩි ගුවන් යානා සටනට යොදා ගත්හ. ෆින්ලන්තයට වඩා සිය ගුණයකින් යුද්ධ ටැංකි යොදා ගත්හ. එහෙත් ඒ වෙද්දී ස්ටාලින්ගේ මහා ශුද්ධ කිරීම් නිසා යුද පුහුණුව සහිත භටයන් වෙනුවට රතු හමුදාවේ ඉතිරිව සිටියේ ආධුනිකයන්ය. ඒ මදිවාට යුද්ධයට මුහුණ නොදී ආපහු පළා එන තමන්ගේ රටවැසියන්ම ඝාතනයට කරන රහස් පොලීසිය රතු හමුදාව පිටුපස්සෙන් පැමිණ පළා යන භටයන්ට වෙඩි තබා හඳුනාගත නොහැකිවන සේ ඔවුන්ගේ නම් සඳහන් හමුදා ටැග් ඉවත් කරන බවත් රතු හමුදාව දැන සිටියහ.

කිලෝමීටර් දාහකට වඩා දිගින් වූ සෝවියට් ෆින්ලන්ත මායිම තාර පාරවල් අඩු ඉතා කටුක භූමියකින් යුතු වූවකි. එසේම 1939-40 හේමන්ත කාලයන් හිම වැඩියෙන් වැටුණු දැඩි සීතලකින් ද විය. ෆින්ලන්ත සොල්දාදුවන් හිම මත ස්කීන් (skiing) යන දක්ෂයන් වූහ. හුරු පුරුදු පරිසරය තම වාසියට යොදා ගනිමින් සුදු වස්ත්‍ර වලින් හොල්මන් සේ සැරසී රුසියන් සෙබලුන් ඝාතනයට ඔවුන් සමත් වූහ. සෝවියට් සෙබලුන්ගේ මළමිනී පිරමීඩ සේ කැලෑවේ ගොඩ ගැසූහ. දෙසැම්බර් මාසය මැද වෙද්දී ස්ටාලින්ගේ හමුදාවේ 25,000 ක් පමණ මිය යන ලදි.

රතු හමුදාවට ආහාර සැපයීම ද අඩාල විය. සීතලෙන් හා කුසගින්නෙන් පෙළෙද්දී යුද වදින්නට නොහැකි බව රුසියන් හමුදා නායකයන්ට පවා වැටහිණ.

සෝවියට් ගුවන් යානා හෙල්සින්කි නගරයට බෝම්බ හෙළන ලද පළමු දිනයේ දී ජාත්‍යන්තර විවේචනය එල්ල වෙද්දී මොලටොව්-රිබන්ට්‍රොප් ගිවිසුම ගැසූ ව්‍යචෙස්ලාව් මොලටොව් රුසියන් ගුවන් විදුලියෙන් කියා සිටියේ ඒ ගුවනින් දමන්නේ බෝම්බ නොව හාමතේ සිටින අසල්වැසියන්ට බෙදන ආහාර බවයි. මොලටොව් හාස්‍යයට ලක් කරමින් ෆින් වැසියන් ඒවා “මොලටොව් පාන් වට්ටි” යැයි හැඳින්වූහ.

සෝවියට් යුද ටැංකි වලට දමා ගහන්නට අතින් විසිකරන බෝතල් ගිනි බෝම්බ ෆින් හමුදාවේ නිර්මාණයකි. “ආහාර එක්ක යන පානයක්” යැයි කියමින් ඔවුන් ඒවා “මොලටොව් කොක්ටේල්” යැයි නම් කළහ. බෝතල් ගිනි බෝම්බ වලට ඒ නම එතැන් පටන් භාවිතා විය.

ජාතීන්ගේ සංගමය රුසියාව විසින් මේ ෆින්ලන්තයට පහර දීම නීතිවිරෝධී යැයි තීන්දු කර 1939 දෙසැම්බර් 14 වැනිදා සෝවියට් දේශය සංගමයෙන් අයින් කරන ලදි.

විදේශ සංවිධාන වලින් ෆින්ලන්තයට ආධාර, හමුදා අමුද්‍රව්‍ය සහ ණය ද යැවිණ. නාට්සීන් ද ස්වීඩනය හරහා ෆින්ලන්තයට යන අවි වලට ඉඩ දුනි. ඒත් ස්වීඩනයේ පුවත්පතක් එය හෙළි කිරීමෙන් පසුව හිට්ලර් ෆින්ලන්තය ගැන නිහඬ විය යුතු යැයි ප්‍රතිපත්තියක් ස්ථාපිත කළේය. ඒ මොලටොව්-රිබන්ට්‍රොප් ගිවිසුම පරිදි ජර්මන්-සෝවියට් සබඳතා නොකැඩී පවත්වා ගන්නටයි. ස්වීඩනය විසින් අටදාහක ස්වේච්ඡාවෙන් ඉදිරිපත් වූ භට හමුදාවක් ද ෆින්ලන්තයේ සහායට යවන ලදි. ඉතාලිය ණය සපයන ලදි.

මේ හේමන්ත යුද්ධය මැද්දට පනින්නේ හිට්ලර්ගේ බලය පැතිරීම වැළැක්වීමත් සහ ඔවුන්ගේ වෙනත් ඉලක්ක මුදුන් පමුණුවා ගන්නා අරමුණින් යුතු වූ වින්සන්ට් චර්චිල්ගේ සහ එඩ්වාඩ් ඩලාඩියෙර්ගේ බ්‍රිතාන්‍ය සහ ප්‍රංශ ආණ්ඩුයි. සෝවියට් දේශය විසින් ලෙනින්ග්‍රෑඩ් ආරක්ෂාව සඳහා යැයි කියමින් ඉල්ලූ ෆින්ලන්ත ප්‍රදේශ ලබා දීමට ආධාර, ණය සහ හමුදා භටයන් දෙන ලද ස්වීඩනය, ඇමෙරිකාව, ඉතාලිය යනාදී රටවල් ද සාකච්ඡාවට එකතු වූහ. එවක දී සමාජවාදී ප්‍රතිපත්ති රාශියක් ඇමෙරිකාවේ ගෙන ගිය ෆ්‍රෑන්ක්ලින් රූසවෙල්ට් හිතුවේ ස්ටාලින් හා කතාබහෙන් සෝවියට් රටවල නිදහස් මැතිවරණ පවත්වන්නට කාටවත් නොහැකි වුවත් තමන්ට ඔහුව එකඟ කරවා ගත හැකි යැයි කියායි. සෝවියට් ස්නයිපර් සෙබළිය වොෂිංටන් ජනමාධ්‍ය තුලින් ජනප්‍රිය කරවන්නේ ස්ටාලින් ලවා හිට්ලර් පරාජය කරවන අරමුණ ඇතුවයි. ඒත් තිරසාර විසඳුමක් කරා සියල්ලන්ගේම අනුමැතියෙන් එළඹෙන්නට සුපිරි යුද කවුන්සිලය අසමත් වූහ.

බ්‍රිතාන්‍ය, ප්‍රංශය, හා ඇමෙරිකාව යන ලෝක බලවතුන් ස්ටාලින්-හිට්ලර් ගිවිසුම සහ එහි අඩංගු විස්තර නොදැන සිටීම නිසා දෙවැනි ලෝක යුද්ධයෙන් පසු තවත් වසර ගණනාවක් පුරා යුරෝපයේ පැතිරෙන දොම්නස් යුගයක් උදාවිය.

1940 මාර්තු 12 වැනිදා මොස්කව් සාම ගිවිසුම අත්සන් කෙරිණ. කරේලියා නම් පළාත ඇතුළු ෆින්ලන්ත භූමියෙන් 11% ක් සහ ආර්ථික සම්පත් වලින් 30% ක් සෝවියට් දේශයට පවරන ලදි. ෆින්ලන්ත ජනගහණයෙන් 12% ක් වූ, 422,000 ක කරේලියන් වැසියන්ව ඒ පළාතෙන් ඉවත් කර දමන ලදින් ඔවුනට උන්හිටි තැන් අහිමි විය.

තිරසාර විසඳුමක් නොමැති වූ හෙයින් ෆින්ලන්තය අනතුරුව සෝවියට් දේශයට ගිය භූමිය යළි ලබාගැනීමේ අරමුණින් හිට්ලර්ගේ ජර්මනිය හා මිත්‍රකම් ඇති කරගත්හ. ෆින්ලන්තයේ පැවති සාම කාලය ඉතාම කෙටි වූවකි. සෝවියට් රතු හමුදාව ෆින්ලන්තයේ දී මෙහෙය වූ අකාර්යක්ෂම සටන දැක පහසුවෙන් රුසියාව ආක්‍රමණයට හැකි යැයි සිතූ හිට්ලර් 1941 ජූනි 22 වැනිදා ‘ඔපරේෂන් බාබරෝසා’ දියත් කළේය. ෆින්ලන්තය ජර්මනියට එකතු විය. 1944 දක්වා ෆින්ලන්තය සෝවියට් දේශය සමඟ සටන් කළහ. ෆින්ලන්තය එය යුද්ධය දිගටම පවත්වාගෙන යෑම හැටියට සලකද්දී රුසියාව සෝවියට් ක්‍රමයට හැරවීමට යත්න දැරූ රටවල් සහ ජර්මනිය එකතුව තමනට පහර දීම හැඳින්වූයේ ‘මහා දේශප්‍රේමී යුද්ධය’ නමිනි.

පින්තූරය මොලටොව් කොක්ටේල් ගැන සඳහන් විකිපීඩියා පිටුවෙනි.

හලඩමෝ හෙවත් යුක්රේන මහා ජන සංහාරය

Posted in Uncategorized by arunishapiro on ජූනි 5, 2017

හලඩමෝ (Holodomor) යනු 1932 සහ 1933 යන වසර දෙක තුල දී ස්ටාලින්ගේ ආණ්ඩුව සෝවියට් යුක්රේනයේ මූලික වශයෙන් යුක්රේන වාර්ගික ජන කොට්ඨාශය ඉලක්ක කරගෙන දියත් කළ, ස්වභාවික නොවන හේතු වලින් හටගත් කෘතීම සාගතය හඳුන්වන්නට යොදා ගන්නා නමයි. එය මිලියන 7-10 ක් අතර ජනගහණයක් මරුමුවට පත් කළ මහා ජන සංහාරයයි. නිල වශයෙන් දක්වන සංඛ්‍යාව එය වෙද්දී නිල නොවන වාර්තා මිලියන 12 ක් පමණ ඉහළ වෙති. මේ ගණනට පිටුවහල් කරන ලද, වෙඩිතබා මරන ලද සහ ප්‍රවාහනයේ දී මිය ගිය සංඛ්‍යා ඇතුලත් නොවේ.

ස්ටාලින් මිය ගිය පසු (ස්ටාලින් අපිට දුන් අණ අපි එහි දී ක්‍රියාත්මක කළා පමණයි කියූ) ලියොනිඩ් කෘශ්නෙව්ගේ ‘පුනරුත්ථාපන’ සමයේ දී බොහෝ වාර්තා පුළුස්සා දැමූ නිසාත්, යුක්රේනයේ බහුතරයෙන් මිය ගිය ගම්බද වැසියන් අතර සංඛ්‍යා වාර්තා තබාගැනීමක් සිදු නොවූ නිසාත්, මෙම සාගතයෙන් මිය ගිය සංඛ්‍යාව නිශ්චිතවම ගණනයට හැකියාවක් නැත.

මේ සාගතය ස්වභාවික හේතු නිසා හටගත්තක් නොවේ. මෙය සිවිල් යුද්ධයක් හෝ විදේශ ආක්‍රමණයක් නිසා සිද්ධ වූවක් නොවේ. මේ මහා ව්‍යසනය ස්ටාලින්ගේ සෝවියට් ආණ්ඩුවේ ධාන්‍ය එකතු කිරීමේ ප්‍රතිපත්තිය නිසා ඇතිවූවකි. 1932 ගිම්හානයේ දී දරුවෙක් පවා ධාන්‍ය කරල් කිහිපයක් අස්වැන්නකින් සොරාගත්තේ නම් අත් අඩංගුවට ගැනෙන ආඥාවක් ක්‍රියාත්මක කෙරිණ. යුක්රේන ගම්මාන වටා හමුදා බාධක ඉදිකරන ලද්දේ කුසගින්නේ සිටින ගම්වැසියන්ට ආහාර සොයා වෙන ගමකට යා නොහැකි ලෙසටයි. මේ ව්‍යසනය “සාගතයෙන් පාඩමක් උගන්වා” යුක්රේනයේ නිදහස් ව්‍යාපාරය මුලිනුපුටා දමන්නට ස්ටාලින් දියත් කළ සැලසුමේ ප්‍රථිපලයයි.

1933 ජූනි වෙද්දී දිනකට තිස්දාහක් බැගින් යුක්රේන ජනතාව මිය ගියහ. එයින් තුනෙන් එකක් පමණ වයස 10 ට අඩු දරුවන් වූහ. සෝවියට් රුසියාවට ගොස් නිව් යෝර්ක් ටයිම්ස් පුවත්පතට වාර්තා කරන වෝලටර් ඩුරාන්ටි නම් පුවත්පත් කලාවේදියා එදා මෙසේ කීය: රුසියාවේ සාගතයක් ඇතැයි කීම අතිශයෝක්තියක් නැත්නම් දුෂ්ට අදහස් ඇති අයගේ ප්‍රොපගැන්ඩා උත්සාහයකි. සැබෑ හාමතයක් එහි නැත හෝ හාමතයෙන් මැරෙන අය නැත නමුත් මන්දපෝෂණය නිසා රෝගාතුර වී මිය යන බොහෝ අය සිටිති.” ඔහුට ඒ සඳහා පුලිට්සර් ත්‍යාගයක් හිමිවිණ.

එපමණක් නොව 1933 නොවැම්බර් මාසයේ දී ෆ්‍රෑන්ක්ලින් රූසවෙල්ට් ස්ටාලින්ගේ කොමියුනිස්ට් රජය පිළිගෙන ඒ සමඟ නව වෙළඳ සබඳතා ගිවිසුම් ගැසීය. ස්ටාලින්ගේ පස් අවුරුදු සැලැස්මට බටහිර තාක්ෂණ හා නිමි භාණ්ඩ අවශ්‍ය වී තිබිණ. ඔවුන් යුක්රේන වැසියන් වෙතින් මංකොල්ල කන ධාන්‍ය එවමින් ඒවා මිල දී ගත්හ. එදා යුක්රේන වැසියන් ඛේදනීය තත්වයකට මුහුණ පා සිටිනවා යැයි බොහෝ දෙනෙක් පිළිගත්තේ නැත.

පසුකාලයක දී රුසියාවේ ජනාධිපති වූ මිකායෙල් ගොරබචොව් ද රුසියන්-යුක්රේන මිශ්‍ර පවුලක උපත ලද්දෙකි. 1933 වසර ඔහුගේ මතකයේ සටහන් වී ඇත්තේ සිය පියාගේ සහෝදරයෙක් සහ ඔහුගේ සහෝදරියන් දෙදෙනෙක් කුසගින්නෙන් මිය ගිය වසර හැටියට බව ඔහු සිය මතක සටහන්වල ලිවීය.

“හාමතයෙන් මරණයට පත් කිරීම” හලඩමෝ යන වචනයේ අර්ථයයි. එය යුක්රේන ‘හලඩ්’ හෙවත් කුසගින්න සහ ‘මෝ’ හෙවත් වසංගතය යන වචන දෙකෙන් එකතු වී හැදෙන්නකි. යුක්රේනයෙන් පිට වී ගිය සංක්‍රමණිකයන් මේ ගැන අවධානයක් ලබාගන්නට ගත් වෑයම් නිව් යෝර්ක් ටයිම්ස් වැනි පුවත්පත්, පුලිට්සර් වැනි ත්‍යාග සහ රූසවෙල්ට් වැනි ජනාධිපතිවරු නිසා සාර්ථක නොවිණ. 1978 ගණන් වල දී මේ වචනය ඇමෙරිකාවේ සහ කැනඩාවේ පදිංචියට පැමිණ සිටි යුක්රේන වැසියන් විසින් භාවිතා කර ඇත. ඒත් සෝවියට් දේශයේ ඉතිහාසඥයන් එය ‘ආහාර හිඟය’ යැයි හැඳින්වූහ. කුසගින්න සහ සාගතය යන වචන ඒ සම්බන්ධයෙන් කතාබහේ දී භාවිතය ඔවුනට තහනම් වූහ.

1968 දී ඉතිහාසඥ රොබට් කොන්කුවෙස්ට් විසින් ස්ටාලින් රෙජිමය ගැන සත්‍යය හෙළිදරව්වක් ලොවට ඉදිරිපත් කළේය. මහා භීෂණය: තිස් ගණන්වල ස්ටාලින්ගේ ශුද්ධ කිරීම්. සියළු තොරතුරු ඔහු මහජනයා වෙත ඒකීයපුද්ගලයන් ඉදිරිපත් කරන ලද හෝ කෘශ්නෙව් කාලයේ එළිබැසි නිල වාර්තා වලින් ලබාගන්නා ලදි. සත්‍ය වසන් කිරීම ගැන හේ බැටළු හමක් පොරවා ගත් වෘකයන් සිටි ෆේබියන් සමාජයේ බියට්‍රීස් සහ සිඩ්නි වෙබ්, ජෝර්ජ් බර්නාඩ් ෂෝ, ජෝන් පෝල් සාත්‍ර, වෝල්ටර් ඩුරාන්ටි, සහ හැරල්ඩ් ලැස්කි වැනි අයව දැඩි සේ විවේචනය කළේය. ස්ටාලින්ට සහාය දීම ගැන ඇමෙරිකන් සහ බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩු විවේචනය කළේය.

1986 දී කොන්කුවෙස්ට් විසින් දොම්නසේ අස්වැන්න: සෝවියට් සාමූහිකරණය සහ භීෂණ-සාගතය නමින් හලඩමෝ ගැන ලිවීය.

හලඩමෝ යන්න ප්‍රකාශිත වචනයක් හැටියට සෝවියට් දේශයේ මුලින්ම දකින්නට ලැබෙන්නේ 1988 දී ය.

එය යුක්රේන භාෂා ශබ්දකෝෂයට ඇතුළු වී තිබෙන්නේ 2004 දී ය.

මෙය අනුස්මරණයට හැකියාව යුක්රේනයට ලැබෙන්නේ 2006 දී ය. නොවැම්බර් මාසයේ හතරවැනි සෙනසුරාදා දිනය ඒ සඳහා යුක්රේනය නිල වශයෙන් වෙන් කරන ලද දිනයයි. ඉටිපන්දම් සහ ඉරිඟු එම අනුස්මරණයේ සංකේත හැටියට යොදා ගැනෙයි.

2003 දී එක්සත් ජාතීන් විසින් යුක්රේන, රුසියන්, කසකස් හා වෙනත් සෝවියට් දේශයේ ජාතිකයන් මරුමුවට පත්වීම සෝවියට් පාලකයන්ගේ ආඥාදායක ප්‍රතිපත්ති නිසා සිද්ධ වූවක් හැටියට සාගතය නිර්වචනය කරන ලදි.

2006 දී යුක්රේන පාර්ලිමේන්තුවේ වර්කොව්නා රාදා විසින් හලඩමෝ යනු උවමනාවෙන්ම ගෙනෙන ලද මහා ජන සංහාරයක් යැයි පිළිගැනීම නීතිගත කර එය ප්‍රසිද්ධියේ ප්‍රතික්ෂේපය නීතිවිරෝධී කරන ලදි. යුක්රේන ජනාධිපති (ඩයොක්සින් ගැසීම නිසා මුහුණ විකෘතිව සිටින) වික්ටර් යුෂ්චෙන්කෝ හලඩමෝ ප්‍රතික්ෂේපය අපරාධයක් හැටියට නීතිගත කළ යුතු යැයි ඉල්ලා සිටියෙකි. එහි දී යුක්රේනයේ කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ ප්‍රධානියා වූ පෙට්‍රො සිමොනෙන්කෝ කියන ලද්දේ යුෂ්චෙන්කෝ සාගතය පෙන්වා ජනතාව අතර ද්වේශය පතුරුවන්න හදනවා කියාත් සෝවියට් යුනියනය උවමනාවෙන් කිසිවෙක් හාමතයේ නොතිබූ බවත්ය.

2010 දී බලයට පත් නව ජනාධිපති වූ වික්ටර් යැන්කොවිච් හිටපු ජනාධිපති යුෂ්චෙන්කෝගේ ස්ථාවරයෙන් වෙනස් මගක් තෝරාගත්ත ද, නීතිය ආපසු හරවන්නට නොගියේය.

2010 දී කියෙව් හි උසාවි මඟින් 1932-33 පැවති මහා ජන සංහාරයේ අපරාධකරුවන් හැටියට ස්ටාලින් ඇතුළු බොල්ෂෙවික් නායකයන් යුක්රේන වැසියන්ට එරෙහි මහා ජන සංහාරයේ සාපාරාධීන් යැයි තීන්දු කරන ලදි. තීන්දුව නොදැක්කා ලෙසින් සිටි යැන්කොවිච්ගේ බලපෑම් නිසා ස්ටාලින්, මොලටොව් ඇතුළු ඒ වන විට මිය යන ලද කිහිප දෙනෙකුට එරෙහි අපරාධ නඩුව විභාග වීම අනතුරුව අත්හැර දමන ලදි.

2008 ඔක්තෝබර් 23 වැනිදා යුරෝපීය පාර්ලිමේන්තුව යෝජනාවක් සම්මත කරමින් හලඩමෝ යනු මනුෂ්‍ය වර්ගයාට කරන ලද අපරාධයක් යැයි හැඳින්වීය. යුක්රේනයේ, බෙලාරූසයේ, කසකස්ථානයේ, මොල්ඩෝවා සහ රුසියාවේ මිලියන ගණනක අහිංසක ජනතාවකට මරණය කැඳවන ලද සෝවියට් ආණ්ඩුවේ කුරිරු සහ උවමනාවෙන් ගත් ප්‍රතිපත්ති නිසා සිද්ධ වූවක් යැයි යුරෝපීය පාර්ලිමේන්තු සම්මේලනයේ කවුන්සිලය (PACE) 2010 අප්‍රේල් 27 වැනිදා ප්‍රකාශ කරන ලදි. ඒත් හලඩමෝ යනු යුක්රේන ජනතාවගේ ජනවාර්ගික සංහාරයක් යැයි අනුමැතියට ගෙනෙන ලද යෝජනාව PACE විසින් නිල වශයෙන් පිළිනොගන්නා ලදි.

2015 නොවැම්බර් 7 වැනිදා වොෂිංටන් ඩීසී හි දී හලඩමෝ අනුස්මරණ සිහිවටනයක් විවෘත කරන ලදි. එය ඇමෙරිකන් ජාතික වනෝද්‍යාන සේවය සහ යුක්රේන ආණ්ඩුව එකතුව නිර්මාණය කරන ලද්දකි. මෙම සටහනට යොදා ගන්නා විකිපීඩියා පින්තූරයේ දැක්වෙන්නේ එයයි.

සෝවියට් විප්ලවයේ සාහිත්‍ය

Posted in Uncategorized by arunishapiro on ජූනි 2, 2017

විප්ලවයට පෙර රුසියාවේ සාහිත්‍ය නිර්මාණ අතර බහුතරය ස්ලාවික් ආභාෂයෙන් දායාද වූ ඒවා වූහ. මෝල් ගහක් අතැතිව වංගෙඩියකින් ගුවනින් ගමන් බිමන් යන ‘බබා යගා’ ජන කතා බොහොමයකට පාදක වෙන ජනප්‍රිය චරිතයකි. ප්‍රථම වරට රුසියන් ජන කතා 600 ක එකතුවක් ඇලෙක්සැන්ඩර් ඇෆනාසියෙව් විසින් 1855 දී පටන් කාණ්ඩ කිහිපයකින් පළ කරන ලදි.

1860 ගණන් වෙද්දී සාහිත්‍ය යථාර්ථවාදය රුසියාවට ද පිවිස තිබිණ. ළමා සාහිත්‍ය තුල ස්ලාවික් ජන කතා වලට වඩා වැඩියෙන් යුරෝපීය සුරංගනා කතා සහ ප්‍රබන්ධ දකින්නට පටන් ගැනුණි. 1870 සිට 1880 ගණන් තෙක් විශේෂයෙන්ම ගැහැණු දරුවන් ඉලක්ක කරගෙන ලියන පොත් එළිබසින්නට පටන් ගති. ඒවා ලියන ලද ප්‍රසිද්ධ කාන්තා ලේඛිකාවන් බොහොමයක් සිටියහ. එව්ජීනියා තුර් විසින් ධනවත් ඉඩම් හිමියන්ගේ දූවරැන් ගැන ලියද්දී ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රා ඇනෙන්ස්කායා මැද පංතියේ ජීවිකාව උපයන කෙල්ලන් ගැන කතන්දර ලිවීය.

“සතුටින් ඉන්න සියළු පවුල් එක වගෙයි; අසතුටින් ඉන්න හැම පවුලක්ම ඒ අයගේම වූ අසතුටෙන් ඉන්නෙ.” එවැනි සාවද්‍ය වාක්‍යයකින් පොත පටන් ගෙන ලියෝ ටොල්ස්ටෝයි ලියන ඇනා කැරනීනා අයිති වනුයේ සාහිත්‍ය යථාර්ථවාදී ශෛලියටයි. එම පොත 1873 සිට 1877 දක්වා කාලය තුල සඟරාවක කොටස් වශයෙන් පළ විය.

විසිවැනි සියවස ආරම්භයත් සමඟ ළමා පාඨකයන් වෙනුවෙන් විශ්වකෝෂ, චරිතපදාන මෙන්ම විද්‍යාඥයන් විසින් දරුවන් ඉලක්ක කරගෙන ලියූ පොත් සහ සඟරා එළිබසින ලදි. ගැහැණු ළමයින්ට ලියැවුණු පොත් දිගටම ජනප්‍රිය වූහ. ඒත් ‘සාහිත්‍ය යථාර්ථවාදී’ ළමා පොත් තුලින් දුප්පත් දරුවන්ට සිද්ධ වන අකටයුතු ඉස්මතු වීමෙන් ඒ පොත් දොම්නස් බැවින් යුතු වූහ. 70-80 ගණන්වල ලංකාවේ සිංහල සාහිත්‍ය කෘති වලින් ඛේදනීය තත්වයන් උසුලාගත නොහැකිව සියදිවිනසා ගන්නා කාන්තා චරිත බහුලව දකින්නට හැකිවූවා ලෙසින් වෙන්නට ඇති කියා මට සිතේ. ඒවා යථාර්ථවාදී යැයි කියැවුනාට කිසිසේත්ම සැබෑ ලෝකයේ පිළිබිඹුවක් නොවීය. ලංකාවේ වැඩියෙන්ම සියදිවිනසා ගන්නා ලද්දේ පිරිමින් විසිනි. අද ලංකාවේ මෙන්ම ෂර්ලොක් හෝම්ස් සහ එවැනි අනෙකුත් රහස් පරීක්ෂක කතා එදා රුසියාවේ පිරිමි ළමුන් අතර ද වැඩියෙන්ම ජනප්‍රිය වූ පොත් වූහ.

1917 බොල්ෂෙවික් විප්ලවයත් සමඟ සියළු සාහිත්‍ය හා කලා උත්සාහයන් “වැඩ කරන ජනතාවගේ කලාව” යැයි නම් කෙරිණ. ඒ සඳහා Proletkult සංවිධානය ද, “සාමූහික කලාව” දිරිගන්වන්නට Iskusstvo Kommuny සඟරාව ද බිහි වී තිබුණි. ශ්‍රමිකයන්ගේ ගැටළු වලට ප්‍රායෝගික විසඳුම් ගෙනෙන කලාකරුවා තාක්ෂණික සේවකයෙක් විය යුතු යන දැක්මට ලෙනින් සමඟ ව්ලැඩිමියර් යෙව්ග්‍රෆොවිච් ටැට්ලින් සහ ඇලෙක්සැන්ඩර් මිකාහෙලියොවිච් වැනි සුප්‍රසිද්ධ රුසියන් කලාකරුවන් පෙනී සිටියහ.

ශ්‍රමිකයන්ට ප්‍රයෝජනවත් නොවන කලා අංශ මර්ධනය කරන ලදි. කමකට නැති චිත්‍ර ඇඳීමෙන් ශ්‍රමිකයාගේ එදිනෙදා ජීවිතයට ඵලක් නැත. ගෙවල් සහ බඩු මුට්ටු සැලසුම් නිර්මාණය ප්‍රයෝජනවත්ය. 1921 දී “අභිසංස්කරණවාදය” නමෙන් එම දැක්ම සෝවියට් දේශයේ නිල කලා ප්‍රතිපත්තිය බවට පත්විය.

කලාකරුවන් සියළු දෙනාම පාහේ කොමියුනිස්ට් දැක්ම වෙනුවෙන් ප්‍රබන්ධ, පෝස්ටර්, සංඥා පුවරු, සටන් පාඨ යනාදිය ලිවූහ. චිත්‍ර ඇන්ඳහ. සෝවියට් ජන ජීවිතය දක්වන දෑ කැත්තක් හා මිටියක් රැගත් කෝප මුහුණින් යුතු වූ ශ්‍රමිකයන් යදම් කෑලි කෑලි කැඩෙද්දී නැඟිටින ආකාරයේ චිත්‍ර, ලෙනින්ගේ නායකත්වය යටතේ රතු බැනර් යටින් පා තබන සොල්දාදුවන්ගේ පින්තූර, ජලාශ්‍රයක වේල්ල වැඩ කරන හැටි, රේඩියෝව වැඩ කරන හැටි යනාදිය විස්තර කරන රූප පමණකට අවසර ලැබිණ.

ඒවායේ සෞන්දර්යාත්මක ලක්ෂණ දකින්නට තිබීම බුර්ජුවාසි යැයි සැලකෙන ලදි. ඒ නිසා සියළු චිත්‍ර, ප්‍රතිමා, පෝස්ටර් හා ගෘහ නිර්මාණ විලාසිතා තුල පවා රළු, මොට හා ගොරහැඩි ස්වරූප ඉස්මතු කරන ලදි.

මහා ශුද්ධ කිරීම අවසන් වී දශකයක් ගෙවී යද්දී ස්ටාලින් විසින් ‘දේශයේ හතුරන්’ මර්ධනයට මෙහෙයුමක් දියත් කළ විට උපදින අලුත් තාලයේ පොත් රැල්ල “සමාජවාදී යථාර්ථයයි.” එය ස්ටාලින්ගේ පාලනයේ නිල ප්‍රතිපත්තිය විය. එය සෝවියට් දේශයේ ප්‍රථම පස් අවුරුදු සැලැස්මේ අංගයකි.

1928 දී මැක්සිම් ගෝර්කි ගියේ Solovetski Islands දේශපාලන සිරකඳවුරු දැක බලා ගන්නටයි. ඒ කඳවුරුවල මනස් වෙනස් කරන වෑයම් ප්‍රශංසා කරමින් හේ පොතක් ලිවීය. සමාජවාදී යථාර්ථවාද සාහිත්‍යයේ නිර්මාතෘවරයා වූ ගෝර්කිට පසුව ලෙනින් අනුස්මරණ පදක්කමක් ද, මොස්කව් වාසයට මන්දිරයක් සහ නගරයෙන් බැහැර ඩාචාවක් ද සෝවියට් ආණ්ඩුවෙන් ලැබිණ. සිය රටවැසියන් මිලියන ගණනින් මරුමුවට දක්කද්දී නොදැක්කා සේ සිටීම නිසාම මන්දිර හා සම්මාන ලබන්නට සමත් අය ගැන නිහඬ වෙන ලොව බහුතරය මුදල් ලාභ අරබයා පොත් ලියන කතුවරයන් හෑල්ලුවට ලක් කරන හැටි දැකීම මේ තොරතුරු යුගයේ හද කම්පා කරවන්නකි.

ශක්තිමත් මාංශ පේශී වලින් පැසුණු ධාන්‍ය මිටි මොළවා ගත් අයෝමය පුරුෂයන් හා කරට කර හිටගත් පිරුණු රෝස පැහැති කම්මුල් තිබි කාන්තාවන් සතුටින් දිවි ගෙවන හැටි සමාජවාදී යථාර්ථවාදයේ දී චිත්‍රයට නැඟුණි. මිනිස් මනස කොමියුනිස්ට්වාදයට හිතෛෂීව හැඩගසන ඕනෑම පර්යේෂණ කලාවට ඉඩක් ලැබුණි. සමාජවාදයේ සාමූහිකත්වය අගයන වීරක්‍රියා, සුරංගනා කතා සහ ධනාත්මක කතා ප්‍රචලිත විය. වීර කුහුඹුවෙක් ලෙසින් පවුලේ සියල්ලන් සමඟින් නිවසක් හදාගැනීම ගැන සතුටින් සාද පවත්වන්නට හැකියාව තිබුණේ ඉහළ පාලකයන් අතලොස්සකට පමණි.

විප්ලවයේ කවියෙක් හැටියට ජනප්‍රියත්වයක් ලැබූ ව්ලැඩිමියර් මයාකොව්ස්කි ‘හොඳ කුමක් ද සහ නරක කුමක් ද?’ යනාදී නිර්මාණ වලින් ළමා සිත් හැඩගස්වන්නට පෙරමුණ ගත්තෙකි. ‘ඔක්තෝබර් 1917-1918: විප්ලවයේ වීරයන් සහ වින්දිතයන්’ නමින් ඔහු ලියූ පොතේ හොඳ අය වූයේ ශ්‍රමිකයන්, රතු හමුදා සොල්දාදුවන්, නාවිකයා, ඇඳුම් මහන කාන්තාව වැනි අයයි. නරක අය හැටියට කම්හල් අයිතිකරුවා, ඉඩම් හිමියා, ධනවත් ගොවියා, පැවිද්දා, වෙළෙන්ඳා දැක්විණ. 1932 දී ව්ලැඩිමියර් මයාකොව්ස්කි දරුවන් උදෙසා ලියන “මම කවරෙක් වෙන්නම් ද?” යන කවිය චිත්‍ර සමඟින් පොතක් හැටියට බිහිවිය. කැමති ඕනෑම වෘත්තියකට පිවිසෙන්නට හැකියාව ඇතැයි යන හැඟීම එහි අඩංගු වුවද, කැමති දෙයක් කරන්නට සමාජවාදයේ දැක්ම තුලින් ඉඩක් නොලැබෙන බව විමසන්නට කිසිවෙකුට අවසරයක් නොතිබිණ.

මුළු හදවතින්ම පක්ෂයේ දැක්ම ජනතාවට ගෙන යන්නට ඉදිරිපත් වූ කලාකරුවන් පවා වැඩිකල් නොයද්දී විප්ලවයේ හතුරන් වූහ. ශුද්ධ කිරීම් වලට හසුවූහ. දේශයේ හතුරන් වූහ. අනෙක් රටවැසියන් සේ ම, පක්ෂයට ආවඩන ලද ලේඛකයන් ද සිරගත වූහ. පිටමං කර දැමිණ. හාමතයෙන් මිය ගියහ. එසේම සියදිවිනසා ගත්හ. ‘මම කවරෙක් වෙන්නම් ද?’ ලියූ මයාකොව්ස්කි 1930 දී සියදිවිනසා ගත්තේය.

මේ සෝවියට් දේශයේ නිල කලා ප්‍රතිපත්තිය 1980 ගණන් අග දක්වා පැවතිණ. 70 දශකයේ දී ලංකාවේ දරුවන්ට ලෙනින් කියූ ‘ප්‍රයෝජනවත් මෝඩයන්’ විසින් බෙදාහරින සාමූහිකත්වයේ අගය කියන පොත් ලැබිණ. ධනවාදය කුමක්දැයි කියා වැරදියට අර්ථ දැක්වූවා සේ ම සමගියෙන් කටයුතු කිරීම සැබැවින්ම සිද්ධ වෙන්නේ කෙසේදැයි කියා විමසා බලන්නට ද ලංකාවේ කිසිවෙකු ඉදිරිපත් නොවූහ.

දරුවන් පැහැරගෙන ගොස් යුද සටන්කාමීන් කරවීම විප්ලවය ද?

Posted in Uncategorized by arunishapiro on මැයි 31, 2017

“අපි අවශ්‍ය වූ තරම් මිනිස්සු මැරුවේ නැහැ. … විප්ලව සාර්ථක වෙන්නේ ලේ වලින් ගංගා රතු වෙලා යද්දී, මිනිස් වර්ගයා පරිපූර්ණ කිරීම ඔබේ ඉලක්කයක් නම් එහෙනම් ලේ හලන්නට අවශ්‍යයි.” පරාජයට හේතුව අහද්දී අරෙස් වෙලූචියෝටීස් පිළිතුරු දී ඇත්තේ එහෙමයි. ඔහු ග්‍රීසියේ කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ මධ්‍යම කමිටුවේ සාමාජිකයෙක්, ග්‍රීක ජාතික විමුක්ති පෙරමුණේ හමුදා අංශයේ (EAM) සහ ග්‍රීක ජනතාවගේ නිදහස් පෙරමුණේ යුද හමුදාවේ (ELAS) හි නායකයෙක් විය.

මහා දාර්ශනික ප්ලේටෝ ද කොමියුනිස්ට් අදහස් ඉදිරිපත් කළ බව මීට කළින් ලියා ඇත්තෙමි. ඒත් සෝවියට් දේශය තරම් ප්‍රථුල සේ පැතිර යන විනාශකාරී ලෙසකින් ඒ කුරිරු මතවාදය ක්‍රියාවට නඟන්නට ඊට කළින් ලෝකයේ කිසිම රජෙක් හෝ ආණ්ඩුවක් සමත් නොවීය.

නැගෙනහිර යුරෝපීය සමාජවාදී රටවල බහුතර ජනතාව කැමැත්තෙන්ම කොමියුනිස්ට් වූයේ නැත. පෝලන්තයේ පටන් සෝවියට් දේශයේ “මිත්‍ර රටවල්” හැදෙන්නේ දේශපාලන කුමන්ත්‍රණ, යුද්ධ සහ කුරිරු ඝාතන වලින් පසුවයි.

මුසෝලිනිගේ ෆැසිස්ට්වාදයට එරෙහිව සටන් කළ විරෝධන ව්‍යාපාර බොහොමයක් ග්‍රීසියේ තිබිණ. ඔවුන් සියල්ලන්ම තමන්ගේ සංවිධානයට සාමාජිකයන් බඳවා ගන්නට පොරකෑහ. පරාජිත වූ ග්‍රීසියේ කොමියුනිස්ට් පක්ෂය වර්තමාන උස්බෙකිස්තානයට ගෙන යන ලදි. යුද්ධයෙන් වූ හානිය හැම අත පැතිර යද්දී ලක්ෂයක පමණ ජනතාවක් රටෙන් පිටවූහ. යුද්ධය අවසන් වූ පසුව පවා ඔවුන් රට හැර ගියහ.

මේ සටහන අවතැන් වූ සරණාගත දරුවන්ට රටෙන් එපිට සිට මෙහෙයුම් ගෙන ගිය ග්‍රීක කොමියුනිස්ට් පක්ෂය සලකන ලද ආකාරයයි. සමාජවාදී ක්‍රමයක් යටතේ ඇතිදැඩි කරන්නට සෝවියට් දේශයේ උපදෙස් යටතේ බලහත්කාරයෙන් අනාථ දරුවන් සහ අවතැන් වූ දෙමව්පියන්ගෙන් දරුවන් පැහැරගත් බව ග්‍රීක රජයේ නිල ප්‍රකාශය විය. ඒ සරණාගත දරුවන්ව සෝවියට් මිත්‍ර රටවලට නැව් හා දුම්රිය මාර්ග වලින් පටවා යවන ලද ආකාර හෙළිදරව් වීමත් සමඟ ග්‍රීක රජයේ ප්‍රකාශය සත්‍යයක් බව පැහැදිලි විණ.

1947 අග වෙද්දී යුද්ධයෙන් අවතැන් වූ ග්‍රීක සරණාගතයන් 25,000 ක් ඇල්බේනියාවේ ද, මැසඩෝනියාවෙන් පැමිණි සරණාගතයන් 14,000 ක් යුගොස්ලාවියාවේ ද වාසය කළහ. මේ අය අතර දරුවන් බොහොමයක් සිටියහ. යුගොස්ලාවියාවේ පමණක් 6,000 ක් සිටියහ. මව හෝ ඥාතීන් සමඟ ජීවත් වූ අය සිටිය ද, කාත් කවුරුත් නැති අනාථ දරුවන් සඳහා “ළමා ගම්මාන” පිහිටුවන ලදි.

දරුවන්ට සහනාධාර සපයන ග්‍රීක කමිටුව යන්න 1948 දී බිහිවෙන්නේ මේ සරණාගත දරුවන්ගේ සුබසාධනය සහ අධ්‍යාපනය ගැන සොයා බලන්නටයි. ඒ ග්‍රීක කොමියුනිස්ට් පක්ෂය විසින් ස්ථාපිත කරන ලද්දකි.

1948 මාර්තු 4 වැනිදා ‘නිදහස් ග්‍රීසියේ රේඩියෝ’ නාලිකාවෙන් වයස අවුරුදු 15 ට අඩු දරුවන් තාවකාලික ආණ්ඩු පාලනය පැවති ප්‍රදේශ වලින් ඉවත් කරන්නට යැයි පාක්ෂිකයන්ට දැනුම් දෙනු ලැබිණ. වයසක කාන්තාවන්ට එකතු කරගත් දරුවන් රැගෙන යුගොස්ලාවියා සහ ඇල්බේනියා මායිම් හරහා යන්නට අණ ලැබිණ. තරුණ කාන්තාවන්ට කොමියුනිස්ට් පාක්ෂිකයන්ට එකතු වෙනු පිණිස කඳුකරයට යන්නට අණ ලැබිණ.

දරුවන් 8,000 ක් කැස්ටෝරියා ප්‍රදේශයෙන් ඉවත් වී ගියා යැයි සැලකේ. 1948 වෙද්දී මන්දපෝෂණය, විවිධ රෝගාබාධ හා ගමන් අනතුරු වලින් සෑහෙන සංඛ්‍යාවක් මිය යන ලදි.

අවුරුදු 2-3 වයසැති දරුවන්ට මව්වරු සමඟ ඉන්නට ලැබුණ ද බොහෝ දරුවන්ව බලහත්කාරයෙන් දෙමව්පියන් වෙතින් ඉවත් කර සෝවියට් දේශයේ මිත්‍ර රාජ්‍යයන්ට පිටත් කර හරින මෙහෙයුම් පටන් ගෙන තිබුණි.

1948 අප්‍රේල් පළමු සතියේ දී දකුණු ඇල්බේනියාවේ පිහිටි Korçe නගරය ආසන්නයට දරුවන් 6,000 ක් ගෙනැවිත් තිබිණ. එහෙත් ඔවුන් සඳහා සකස්කරන ලද පහසුකම් නොමැති විය. ඔවුන් ආහාර ඉල්ලා හිඟාකන්නටත්, විසිකරන ලද ලීක්ස් කොළ සහ දොඩම් ලෙලි කමින් ජීවත්වන්නටත් පටන් ගත්හ. ඉතින් ඒ දරුවන්ව ට්‍රක් රථ වලට පටවා බිටෝලා නම් යුගොස්ලාවියා නගරයට ගෙනහින් එතැනින් රුමේනියාවට, චෙකොස්ලෝවැකියාවට, සහ හංගේරියාවට දුම්රියෙන් ප්‍රවාහනය කරන ලදි. සමහර දරුවන් ස්ටාලින්ග්‍රාඩ් බලා යන බඩු නැව්වලට පටවන ලදි.

1948 සිසිරයේ දී රුමේනියාවේ සහ ඇල්බේනියාවේ සිටි සරණාගත දරුවන් පෝලන්තයට යවන ලදි. තවත් පිරිසක් ඊ ළඟ වසන්තයේ දී ද පෝලන්තයට යවන ලදි. 1949 දී ඇල්බේනියාව සහ චෙකොස්ලෝවැකියාව හරහා ග්‍රීක් බස කතා කරන සරණාගත දරුවන් 1,200 ක් නැගෙනහිර ජර්මනියේ ඩ්‍රෙස්ඩන් නගරයේ පදිංචි කරවන ලදි.

1948 නොවැම්බර් 17 වැනිදා තෙවැනි එක්සත් ජාතීන්ගේ සම්මේලනයේ දී මේ ග්‍රීක දරුවන් රටෙන් ඉවත් කිරීම හෙළා දකින යෝජනාවක් සම්මත විය. 1949 නොවැම්බරයේ දී එක්සත් ජාතීන්ගේ සම්මේලනය ඒ දරුවන් ආපහු ග්‍රීසියට යවන්න යැයි ඉල්ලා සිටියහ. එහෙත් ඒ යෝජනා කොමියුනිස්ට් රටවල් නොසලකා හැරියහ. දරුවන් එසේ තම කොමියුනිස්ට් දේශයන්හි රඳවාගෙන සිටින්නේ ඒවායේ තත්වය ඔවුන් ගෙදර දී අත්විඳින තත්වයට වඩා සුපිරි නිසා කියමින් එය මානුෂික ක්‍රියාවක් යැයි ඔවුන් ප්‍රතිචාර දැක්වූහ. ග්‍රීසියේ කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ නිලතල දරන ස්වල්ප පිරිසකගේ දරුවන් හැරෙන්නට, එසේ පිටමං කිරීම නිසා ඉතා අසරණ තත්වයන්ට අනෙකුත් දරුවන් මුහුණ දුන් බව ලෝකයා වෙතින් වසන් කෙරිණ.

1949 ජූලි මාසයේ දී යුගොස්ලාවියාවේ ජනරාල් ටිටෝ රුසියාවේ ස්ටාලින් සමඟ විරසක වී යුගොස්ලාවියාව සහ ග්‍රීසිය අතර මායිම වසා දැමීය. එවිට යුගොස්ලාවියාව ‘හතුරු රාජ්‍යයක්’ යැයි ග්‍රීක කොමියුනිස්ට් පක්ෂය නිල වශයෙන් නිවේදනය කළහ.

1950 වෙද්දී රුමේනියාවේ 5,132 ක් ද, චෙකොස්ලෝවැකියාවේ 4,148 ක් ද, පෝලන්තයේ 3,590 ක් ද, හංගේරියාවේ 2,859 ක් ද, බුල්ගේරියාවේ 672 ක් ද මෙසේ ග්‍රීසියෙන් ඉවත් කර යවන ලද දරුවන් සිටි බව කියැවේ.

ඔවුන්ගේ අධ්‍යාපනයට පක්ෂ දේශපාලනය ඉගැන්විණ. වයස 13 දී බලහත්කාරයෙන් කාය ශ්‍රමික රැකියා ඔවුන්ව යොදා ගැනිණ.

කොමියුනිස්ට් ලෝක විප්ලවයේ අරමුණ වූයේ ග්‍රීක සිවිල් යුද්ධයෙන් අවතැන් වූ දරුවන් බලහත්කාරයෙන් ගෙන ගොස් පක්ෂයට හිතෛෂී යුදකාමී නව පරම්පරාවක් හැදීමයි. ඒත් අනෙකුත් සෑම රාජ්‍ය මෙහෙයුමක් සේ ම එය ද අසාර්ථක විණ. 1956 දී කොන්ස්ටන්ටිනයිඩීස් නැමැති ග්‍රීක තරුණයෙක් සෝවියට් යුනියනට එරෙහිව හංගේරියන් අය සමඟ එකතු වී සටන් වැද මිය ගියේය. අනෙකුත් තරුණයන් බටහිර ජර්මනියට පළා ගියහ. 1950 සිට 1952 දක්වා කාලයේ දී ආපහු ග්‍රීසියට එන්නට අවසර ලැබෙන්නේ දරුවන් 684 කට පමණි.

1963 වෙද්දී කොමියුනිස්ට් රටවල උපන් දරුවන් හාර දහසක් පමණ ආපසු ග්‍රීසියට යවන ලදි. සෝවියට් දේශය කඩා වැටීමත් සමඟ, ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය හිස ඔසවද්දී පෝලන්තයේ වාසය කළ දහස් ගණනක ග්‍රීක වැසියන් ආපහු සිය රට බලා ගියහ.

Loring M. Danforth, Riki Van Boeschoten ලියූ Children of the Greek Civil War: Refugees and the Politics of Memory (2012), Dr. Niki Karavasilis ලියූ The Abducted Greek Children of the Communists: Paidomazoma (2006) සහ කොමියුනිස්ට්වාදයේ කළු පොත ඇසුරින්.

හිට්ලර් වෙතින් දරුවන් 669 ක් බේරාගත් නිකලස් වින්ටන් ගැන මම කළකට ඉහත දී ලියූ සටහනක් මෙතැනින් කියැවිය හැකියි. සැබෑ වීරයන් කවුදැයි තීරණය ඔබට බාරයි.

නාට්සි ජර්මනිය සහ සෝවියට් රුසියාව හවුලේ ඝාතන කළ හැටි

Posted in Uncategorized by arunishapiro on මැයි 30, 2017

1939 නාට්සි-සෝවියට් ගිවිසුම තුලින් පෝලන්තයේ ජනතාව මරා දමන්නට දෙපැත්තම සමත් වූවා පමණක් නොව අනතුරුව රුසියාවේ විසූ ජර්මන් අයව ද රටෙන් පිටුවහල් කරන්නට එම ගිවිසුමෙන් මාර්ගයක් පාදා ගැනිණ.

ඒ වෙද්දී කොමින්ටර්න් හෙවත් කොමියුනිස්ට් ජාත්‍යන්තරයේ වූ බොහෝ විදෙස් රටවලින් විප්ලවයට එක්වී සිටි අයව ඝාතනය කර, ගුලාග් කඳවුරු වලට ගාල් කර හෝ රටෙන් පිටුවහල් කර තිබිණ. විදෙස් ජාතිකයන්ට එසේ දඬුවම් දෙන බලය සෝවියට් දේශය තමනට පවරා ගත්තේ දීර්ඝ කාලයක් රටේ ඉන්නට නම් බොල්ෂෙවික් පක්ෂයේ සාමාජිකත්වය ලබාගත යුතු යැයි කියායි. පක්ෂයේ අයට පක්ෂයේ විනය කැඩුවා යැයි දඬුවම් දිය හැකිවිණ. යුගොස්ලාව් (වර්තමාන සර්බියා-කොරේෂියා), ඔස්ට්‍රියා, හංගේරියාව, ප්‍රංශය, ඉතාලිය යනාදී බොහෝ රටවලින් ආ කොමියුනිස්ට් අයව මර්ධනයට එයින් හැකිවිණ.

කොමියුනිස්ට් විප්ලවයට එකතුවන්නට පැමිණි සිටි ජර්මන් ජාතිකයන් රාශියක් ස්ටාලින්ගේ රුසියාවේ විසූහ. ඔවුන් ෆැසිස්ට් විරෝධීන් යැයි කියාගත් අයයි. අත් අඩංගුවට ගැනීම 1933 දී ඇරඹිණ. රුසියාවෙන් ඔවුන්ව පෝලන්ත, ලිතුවේනියා, හෝ ෆින්ලන්ත මායිම් වලට ගෙන ගොස් එහි දී ජර්මන් රජයට බාර දෙන ලදි. සමහර අයව ගෙස්ටාපෝ රහස් පොලීසියට බාර දෙන ලද්දේ ඔවුන් යුදෙව් බව දැන සිටිය දී ම ය. එසේම ඔවුන් ඝාතකාගාර කඳවුරු වල දී මිය යන බව දැන සිටිය දී ම ය.

හිට්ලර් සහ ස්ටාලින් පෝලන්තය බෙදාගත් පසුව, සෝවියට් සිර කඳවුරක සිට ජර්මන් සිරකඳවුරකට සිරකරුවෙක් යැවීම පහසු විය. නාට්සි-සෝවියට් ගිවිසුම ගැන හොඳ හිත පෙන්වීම සඳහා 1939 සිට 1941 දක්වා ජර්මන් කොමියුනිස්ට්ලා 200-300 අතර සංඛ්‍යාවක් ගෙස්ටාපෝ වෙතට බාර දී ඇත. ඔස්ට්‍රියන් කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ නිර්මාතෘ සාමාජිකයෙක් වූ ෆ්‍රෑන්ස් කොරිට්ශෝනර් රතු වෙළඳ යුනියන් ජාත්‍යන්තරයේ නිලධාරියෙක් ද විය. එහෙත් පක්ෂ ශුද්ධ මෙහෙයුමක දී ඔහුව උතුරට ගෙන ගොස්, ලුබ්ලින් වල දී ගෙස්ටාපෝ වෙතට බාර දී, අනතුරුව ඔවුන් වියෙනා වෙතට යවා 1941 ජූනි 7 වැනිදා අවුස්විෂ්ට් ඝාතකාගාර කඳවුරේ දී හේ ජීවිතක්ෂයට පත්විය.

යුදෙව්වන් බව දැන දැනම, ඔවුන් කොමියුනිස්ට් විප්ලවය පතුරවන්නට සිය රටවල් තුල සංවිධාන හදා ඒ වෙනුවෙන් කැප වී සිටිය බැව් දැන දැනම, ඒත් පක්ෂය ඇතුලත බල අරගරලය දිනන්නට සහ ජර්මන්-සෝවියට් සබඳතා ආරක්ෂා කරගන්නට ඔවුන් පාවා දුන්හ. එසේ ඔවුන් හිට්ලර්ගේ හමුදාවට බාරදෙන ලද්දේ ඔවුන් ගැන එකතු කරන ලද තොරතුරු ලිපිගොනුවක් ද සමඟ විය.

පලස්තීන කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ ලේකම් ලෙස 1929 සිට 1931 දක්වා කටයුතු කළ ජොසෆ් බර්ගර් ද අත් අඩංගුවට ගෙන සිර කඳවුරකට ගාල් කරන ලදි. එක පැත්තකින් සුප්‍රසිද්ධ විදේශීය යුදෙව්වන් වෙතින් සහාය ලබාගන්නා ගමන් අනෙක් පැත්තෙන් රුසියන් පක්ෂයේ යුදෙව් අංශය මුළුමනින්ම විනාශ කර දමන ලදි.

ඇමෙරිකාවේ යුදෙව් ශ්‍රමිකයන්ගේ කමිටුවේ ලේකම් වූ ජාක් පැට් නමැති වෛද්‍යවරයා 1945-46 හේමන්තයේ දී පෝලන්තයට ගියේ නාට්සි අපරාධ ගැන සොයා බලන්නටයි. ආපසු ඇමෙරිකාවට පැමිණෙන ඔහු සෝවියට් දේශයට පළා ගිය යුදෙව්වන් ගැන ලිපි දෙකක් ලිවීය. ඔහුට අනුව පිටුවහල් කිරීමේ දී, සිර කඳවුරු වල දී, බලහත්කාරයෙන් වැඩගත් ජනපද වල දී, පෝලන්ත යුදෙව්වන් ලක්ෂ හතරක් මිය යන ලදි. දෙවැනි ලෝක යුද්ධය අවසන් වෙද්දී සෝවියට් දේශය හැදරා පෝලන්ත පුරවැසිකම ලබාගන්නට එක් ලක්ෂ පනස් දහසක යුදෙව්වන් මායිම් හරහා ගියහ.

1930 ගණන් මුල දී ෆින්ලන්තයෙන් 12,000 ක පිරිසක් කරේලියා නම් පළාතේ පදිංචියට පැමිණ සිටියේ සමාජවාදී සිහිනය සැබෑ කරගන්නටයි. ඔවුන් සමඟ ඇමෙරිකාවෙන් පැමිණි ෆින්ලන්ත සම්භවයෙන් යුතු 500 ක් ද එක්වූහ. ඔවුන් බොහොමය 1929 දී කොටස් වෙළඳපොල කඩා වැටීම නිසා දුෂ්කර ආර්ථික තත්වයකට වැටී සිටි ෆිනිෂ් ශ්‍රමිකයන්ගේ ඇමෙරිකන් සංගමයේ සාමාජිකයන් වූහ. ඇම්ටොර්ග් නමින් වූ සෝවියට් දැන්වීම් ආයතනය ඔවුන්ට රස්සා, හොඳ වේතන, නිවාස, සහ නිව් යෝර්ක් නගරයේ සිට ලෙනින්ග්‍රෑඩ් දක්වා නොමිලේ ප්‍රවාහනය සැපයූහ. ඔවුන්ගේ සියළු වස්තු සම්පත් රැගෙන එන්න යැයි ඔවුනට දැන්විණ.

ඔවුන් සෝවියට් දේශයට පය ගැසූ සැනින් ඔවුන්ගේ යන්ත්‍ර, උපකරණ සහ තැන්පතු රාජ සන්තක කරන ලදි. පාස්පෝට් බාර දෙන්නට සිද්ධ විණ. දරුණු දේශගුණික වනාන්තර පෙදෙසක ඔවුන්ව සිර කඳවුරු වල රඳවන ලදි. 1939 වෙද්දී ෆින්ලන්ත සම්භවයෙන් යුතු 20,000 කට නොඅඩු පිරිසක් එසේ සිරකඳවුරු වල සේවය කළහ.

රට ගොඩ නඟන්නට ආපහු එන්න යැයි කියූ ස්ටාලින්ව විශ්වාස කළ ආර්මේනියා සම්භවයෙන් යුතු 3,500 ක් ද ආර්මේනියන් සමාජවාදී උතෝපියාවක බලාපොරොත්තු පොදි බැඳන් මාසෙයි වරායෙන් රොස්සියා නම් නැවට නැඟ්ගහ. ඒ 1947 සැප්තැම්බරයේ දී ය. කළු මුහුදට නැව එද්දීම රජයේ නිලධාරීන්ගේ හැසිරීම් වෙනස් වූ ආකාරය දැක තමන් උප්පරවැටියකට හසු වූ බව බොහෝ දෙනෙක් වටහා ගත්හ. තතු ලොවට සඟවන්නට සමත් වූ බැවින් 1948 දී ඇමෙරිකාවෙන් ගිය ආර්මේනියන් අය 200 ට ද අත්වූයේ ද ඒ ඉරණම මයි. මේවායෙන් ජීවිත බේරාගෙන රුසියාවෙන් ගැලවෙන්නට සමත් වනුයේ පවුල් 60 ක් පමණි.

යුද සිරකරුවන් ගැන වූ 1929 ජීනීවා ප්‍රඥප්තිය සෝවියට් දේශය අපරානුමත කර නොතිබිණ. දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසුව ඔවුන් මිලියන 3-4 අතර සංඛ්‍යාවක ජර්මන් සිරකරුවන් රඳවා ගෙන සිටියහ. 1947 දී 1,003,974 ක් ආපසු යවන ලදැයි සහ විවිධ සිර කඳවුරු වල 890,532 ක් සිටිනවා යැයි මොලටොව් ප්‍රකාශ කළේය. 1950 වෙද්දී ආපසු යැවීම් නිමා කර ඇතැයි සෝවියට් යුනියනය දැන්වූවත්, 1950 මැයි 8 වැනිදා ලක්සම්බර්ග් වැසියන් අඩුම වශයෙන් දෙදාහක් තවමත් නිදහස් කර නැතැයි ලක්සම්බර්ග් රජය කියා සිටියහ.

ගුලාග් සිර කඳවුරු කොතරම් දුරකට කොමියුනිස්ට් ජාත්‍යන්තරය පිළිබිඹු කළාදැයි කිවහොත් සිරකරුවන් අතර කියමනක් විය: රටක් නියෝජනය කරන කෙනෙක් නැත්නම් එහෙම රටක් ලෝකෙ නැහැ.

පෝලන්තය ආක්‍රමණයෙන් පසුව “මේ එහෙනම් මිහිමත ඉන්න දූෂිතයා වෙන්නැති?” යැයි හිට්ලර් කියද්දී “ආ මේ එහෙනම් ශ්‍රමිකයන්ගේ මහා ඝාතකයා?” යැයි ස්ටාලින් කියමින් දෙදෙනා ආචාර කරගැනීමේ කාටූනය විකිපීඩියාවෙන්. එය Evening Standard පුවත්පතේ පළවෙන ලද්දකි.

නිදහස් අපිට කළ හැකි දේ

Posted in Uncategorized by arunishapiro on මැයි 29, 2017

හිට්ලර් පාලනය ගැන නිර්මාණය වූ ප්‍රබන්ධ මහත් රාශියකි. මහා පලා යෑම (1950) බ්‍රිතාන්‍ය යුද සිරකරුවන් රඳවන ලද (වර්තමාන පෝලන්තයේ) ස්ටාලැග් ලුෆ්ට් III කඳවුරෙන් පලා යෑම ගැන ඍජු වාර්තා ඇසුරින් පෝල් බ්‍රික්හිල් ලියූ අප්‍රබන්ධයකි. ඒ ඇසුරෙන් ස්ටීව් මැකුවීන් රඟපාන එනමින්ම වූ චිත්‍රපටිය 1963 දී බිහිවිය.

හිට්ලර් යුදෙව්වන්ට කළ කුරිරුකම් ගැන හැදෙන නව නිර්මාණ නැවතී නැත. ඩයාන් ඇකර්මන් ලියූ “සත්තුවත්ත පාලකයාගේ භාර්යාව” (2007) පොතෙන් සිනමා නිර්මාණයක් මේ වසරේ දී බිහිවිය. පොත පාදක කරගන්නේ වෝසාව් සත්තුවත්තේ අධ්‍යක්ෂකගේ භාර්යාව වූ ඇන්ටෝනිනා සබින්ස්කාගේ දිනපොතයි. ජර්මන් ආක්‍රමණිකයන් පෝලන්තයේ යුදෙව්වන්ව වෝසාව් ගෙටෝ වලට ගාල් කරද්දී එතැනින් 300 ක පිරිසක් පෝලන්ත විරෝධන ව්‍යාපාරයෙන් බේරාගත් ආකාරය ගැන ඇයගේ දිනපොතේ ඇති සත්‍ය තොරතුරු පාදක කරගෙන මවන ප්‍රබන්ධය පොතේ සහ චිත්‍රපටියේ දිග හැරේ.

හිට්ලර් පට්ට ගහන නමුත් අපිට ලෙනින්ගේ, ස්ටාලින්ගේ, මාඕ, කැස්ත්‍රෝ, චේ හා චෑවෙස් යනාදීන්ගේ කුරිරුකම් ගැන කියැවෙන ප්‍රබන්ධ හෝ චිත්‍රපටි ලැබෙන්නේ ඉතා මෑතක දී ය. ඒ චිත්‍රපටි බිහිවෙන්නේ හොලිවුඩ් වෙතින් නොවේ. ඒවා බෙදාහැරෙන්නේ ප්‍රධාන රූපවාහිනි මාධ්‍ය වලින් නොවේ. ටිබෙට් හි චීන පීඩක ප්‍රතිපත්තියට ප්‍රසිද්ධියේ විරෝධය දක්වන රිචඩ් ගියර් දැන් හොලිවුඩ් හි රඟපෑමෙන් අයින්කරන ලද්දෙකි.

වෙනිසියුලාවේ මාර්තු අග සිට අද දක්වාම නොනැවතී පැවතෙන උද්ඝෝෂණ ව්‍යාපාරය ගැන ද සමාජවාදයට හිතවාදී ජනමාධ්‍ය නිහඬව සිටිති. දක්ෂිණාංශ පක්ෂයක් වෙනිසියුලාවේ බලයේ සිටියා නම් පමණක් ලංකාවේ පත්තර වලින් ද ඒ උද්ඝෝෂණකරුවන් ස්නයිපර් ප්‍රහාර වලින් මරා දමන්නට හමුදා නායකයන් කතාබහ කරන හැටි ගැන ප්‍රවෘත්ති මෙන්ම ලාංකීය විද්වතුන්ගේ කතිකා වලින් ද පිටු පිරී යනු ඇත.

උද්ඝෝෂණ යනු ප්‍රසිද්ධියේ දකින්නට ලැබෙන්නයි. විරෝධන ව්‍යාපාර රහසේ සිද්ධ වෙති.

ප්‍රංශය ඇතුළු ජර්මනිය ආක්‍රමණය කළ අනෙක් රටවල තිබුණ ද, හිට්ලර්ට විරුද්ධ මහජන විරෝධන ව්‍යාපාරයක් ජර්මන් රටවැසියන් අතරින් දකින්නට නොලැබුණි. හිට්ලර් බලයට එන්නට පෙර දශක ගණනාවක් එඩ්මන්ඩ් හැසරෝල්, මාටින් හෛඩෙගර්, අර්න්ස්ට් යුන්ගර් වැනි අය වෙතින් ප්‍රචණ්ඩත්වය කෲරත්වය ජර්මන් ජනතා හදවත් තුල ප්‍රශංසාවට පත්වී තිබිණ.

පෝලන්තය, එස්ටෝනියා වැනි සෝවියට් දේශය ආක්‍රමණ කළ රටවල දකින්නට තිබුණ ද, ලෙනින්, ස්ටාලින් ඝාතන මෙහෙයුම්වල දී සෝවියට් රටවැසියන් අතරින් ද මහජන විරෝධන ව්‍යාපාර දකින්නට නොලැබුණි. ලෙනින් බලයට එන්නට වසර 60 කට පමණ පෙර මිකායෙල් බකුනින් වෙතින් ජර්මන් ආභාෂයෙන් ලැබෙන කුරිරු මතවාදය රුසියන් වැසියන්ගේ හදවත් තුල ප්‍රශංසාවට පත්වී තිබුණි.

ඉතින් දේශීය විරෝධන ව්‍යාපාර නොමැතිව, තම රටවැසියන් මරා දැමීම එක පැත්තකින් කරගෙන යද්දී, අනෙක් පැත්තෙන් සෝවියට් දේශය වෙනත් දේශයන්හි පුරවැසියන් මරා දමමින් ලෝක විප්ලවයේ යෙදුණහ. මානුෂික අයිතීන් ගැන කතාබහක් සිද්ධ වන සෑම අවස්ථාවක දී ම බ්‍රිතාන්‍යය සහ ඇමෙරිකාව අනුන්ගේ රටවල මිනිස්සු මරනවා යන අවලාදය මේ එදා සෝවියට් සහ අද රුසියන් මෙහෙයුම් ගැන නොදන්නා අය වෙතින් අපිට නිතර අහන්නට ලැබේ.

ඇමෙරිකාව එකතු වූ තැන පටන් ඕනෑම යුද්ධයක් ගැන කතන්දර සහ සිනමා ප්‍රබන්ධ ඇමෙරිකාවෙන්ම දකින්නට ලැබුණ ද, රුසියාවේ ලෝක විප්ලවය ගැන ප්‍රබන්ධ වින්ඳනයට අවස්ථාවක් පෑදෙන්නේ ඉතා මෑතක දී ය. ඒ එම රටවල් රුසියාවේ ග්‍රහණයෙන් මිදී සිය ආර්ථිකයන් නංවාලන්නට සමත් වෙද්දී ය.

1957 දී හංගේරියාවේ උද්ඝෝෂණය අසාර්ථක වීමත් සමඟ කොමියුනිස්ට් රහස් පොලීසියේ මැඬලීම් හමුවේ දිග හැරෙන ආදර කතාව පීටර් බර්ජෙන්ඩි අධ්‍යක්ෂණය කරන ‘විභාගය’ The Exam (2011) නමින් වූවයි. එය දැන් ඇමෙරිකාවේ ප්‍රේක්ෂකයන්ට ඇමසොන් හරහා නරඹන්නට හැකියාව පෑදී ඇත.

දෙවැනි ලෝක යුද්ධයේ දී යුරෝපයේ දැවැන්තම විරෝධන ව්‍යාපාරය මෙහෙයවුනේ පෝලන්තයේය. එය ජර්මන් සහ සෝවියට් ආක්‍රමණිකයන් දෙගොල්ලන්ම විසින් පිහිටුවා ගත් අධිවාස යටින් පැතිර පැවතියකි. ආර්මියා ක්‍රජෝවා (නිජභූමි හමුදාව, AK) එහි විශාලතම සංවිධානයයි. එයට කොමියුනිස්ට් සහ අන්තවාදී දක්ෂිණාංශ කල්ලි එකතු නොවූහ.

පෝලන්තයට බටහිරෙන් නාට්සී ඇතුල් වෙද්දී, නිල වශයෙන් නිල ප්‍රකාශනයක් නිකුත් නොකර නැගෙනහිරෙන් පෝලන්තය ආක්‍රමණය කළේ සෝවියට් දේශයයි. ස්ටාලින්ගේ විදේශ ඇමති සහ හිට්ලර්ගේ විදේශ ඇමති අතර අත්සන් වූ මොලටොව්-රිබන්ට්‍රොප් ගිවිසුම තුලින් ඔවුන් පෝලන්තය බෙදා ගත්හ. රතු හමුදාව හා සටන් වැදි පෝලන්ත සොල්දාදුවන් 3,000 – 7,000 ත් අතර සංඛ්‍යාවක් මිය ගියහ. 230,000 – 450,000 ත් අතර සංඛ්‍යාවක් සිරබාරයට ගැනිණ. අවි අත්හරින්නේ නම් පෝලන්ත සොල්දාදුවන්ට නිදහස පොරොන්දු වූවද, ඔවුන් යටත් වූ සැණින් සිරකරුවන් හැටියට අත් අඩංගුවට ගන්නා ලදි. ආක්‍රමණය සිද්ධ වෙද්දී පවා සිරබාරයට ගත් සිරකරුවන් දස දහස් ගණනින් මරා දැමිණ. පෝලන්ත හමුදා රෝහලක සේවකයන් සහ රෝගීන් 42 ක් මරා දැමුණි. ස්සැක් සටනේ දී අල්ලාගත් පෝලන්ත හමුදා නිලධාරීන් සියල්ලන්ටම වෙඩි තබා මරා දමන ලදි. කත්‍යන් සංහාරයේ දී පෝලන්ත හමුදාවේ සහ සිවිල් ජනතාව 22,000 ක් ඝාතනය කරන ලදි.

Katyń (2007) මේ සංහාරය ගැන හැදෙන චිත්‍රපටියකි. එය පාදක කරගන්නේ පශ්චාත් මරණ පරීක්ෂණය: කත්‍යන් කතන්දරය නමින් අන්ද්‍රේස් මුලාසික් Andrzej Mularczyk ලියූ පොතයි.

සෝවියට් නිසි බලධාරීන් විසින් 1939 දී පෝලන්ත ආක්‍රමණය කිරීම සහ එහි විස්තර යටපත් කරන ලදි. ඔවුන් එය ‘නිදහස් මෙහෙයුමක්’ යැයි හඳුන්වන්නට පටන් ගත්හ. 1989 වසර දක්වාම, මොලටොව්-රිබෙන්ට්‍රොප් ගිවිසුමක් තිබුනා යැයි ප්‍රතික්ෂේප කිරීම සෝවියට් දේශයේ නිල ප්‍රතිපත්තිය විය. පෝලන්ත-සෝවියට් මිත්‍රත්වයේ නාමයෙන් දෙරටේ කොමියුනිස්ට් ආණ්ඩු දෙක අතර ප්‍රතිරූපය පවත්වාගැනීම සඳහා ඒ ගැන ලෝකයට හෙළිකිරීම තව දුරටත් වාරණය ආරක්ෂා විණ. 1989 දී ගිවිසුමක් පැවතියා යැයි පිළිගැනීමෙන් පසුව ද එය ව්ලැඩමියර් පූටින් වැන්නන් අතින් සාධාරණීයකරණය විය.

2009 අගෝස්තු 23 වැනි දිනය මේ ස්ටාලින්වාදයේ සහ නාට්සිවාදයේ අනුස්මරණ යුරෝපීය දිනය හැටියට යුරෝපීය පාර්ලිමේන්තුව නම් කරන ලදි. අගෝස්තු 23 වැනිදා ඒ සඳහා අපක්ෂපාතී සැමරුම් පැවැත්වීමට ඉඩ ලැබෙද්දී එසේ කළහොත් රුසියාවෙන් ‘දැඩි ඵලවිපාක’ අත්විඳින්නට ලැබෙනවා යැයි ඔවුන් තර්ජනය කළහ.

එනමුත් මෙතෙක් කාලයක් ආරක්ෂා කරගත් වාරණ බිඳහෙලන්නට දිනපතා දියුණු කරන තාක්ෂණය හරහා නිදහස් අපි සමත් වෙමු.