අරුණි ශපීරෝ‍ වෙතින්

නවසීලන්තයේ තුවක්කු තහනම් ඇතිවේවිද

Posted in Uncategorized by arunishapiro on මාර්තු 20, 2019

නවසීලන්තයේ ක්‍රයිස්ට්චර්ච් සමූලඝාතනය හේතුවෙන් නැවත නැවතත් කතාබහට ලක්වන කරුණකට යළි අවධානය යොමුවී ඇත. නවසීලන්ත අගමැතිනිය ඉතා ඉක්මණින් පොරොන්දුවූ තුවක්කු තහනම් නීති ප්‍රතිසංස්කරණය එයයි.

නවසීලන්ත ඉතිහාසයේ වෙඩිතැබීමකින් සමූල ඝාතනයක් සිද්ධ වූ ප්‍රථම අවස්ථාව ඊයේ පෙරේදා නොවේ. නවසීලන්ත යුරෝපීයයන් සහ මයෝරි ජනතාව අතර සිද්ධ වූ යුද්ධවලදී හතුරා මරාගෙන කෑහ. ඇත්තටම මයෝරි අය නවසීලන්තයන්ව මරා මස් බුදින ලදි.

ඉන් අනතුරුව එළඹෙන පසුකාලීන යුගයේ, පෞද්ගලික පළිගැනීමක් නොවන අමුඅමුවේ මරා දමන සිද්ධියක් අහන්න ලැබුනේ ෆෙදර්ස්ටන් යුද සිරකඳවුරක හටගත් වර්ජනයකදීය. ජපන් යුද සිරකරුවන් 48 ක් සහ නවසීලන්ත වැසියෙක් මියගිය වෙඩි තැබීම 1943 දී සිදුවිය. ඉතින්, එතැන් සිට වසර 75 ක් පුරා කාලයක් නවසීලන්තයේ ඉඳහිට පෞද්ගලික ආරවුල් හේතුවෙන් සහ උමතු රෝගීන් විසින්ද තුවක්කුවලින් මෙන්ම ගිනිතැබීම් සහ කැති සහ මිටිවලින් දන්නා හඳුනන අයව මරාදමන ලද අවස්ථා කිහිපයක් තිබේ.

ප්‍රචණ්ඩ නොවන සමාජ වාතාවරණයක හදිසියේ කඩාපැන තමන්ව මරාදමන අය ඇතැයි බලාපොරොත්තුවක් නැති හෙයින් ඊට සූදානම් ආරක්ෂා සහගත පිළිවෙතක්ද නැත. පිටවී යා හැකි දොරවල්, වසා දැමිය හැකි කොටස්, ආරක්ෂාවට මුරකරුවන් හෝ ක්ෂණයෙන් පොලීසියට දැනුම්දෙන විධික්‍රම යනාදිය ගැන සොයා බැලීම සිදුවන්නේ සිද්ධියෙන් පසුවයි. ඒ, පෞද්ගලිකව ජනතාව එක්රොක්වන ඕනෑම ස්ථානයකට ගතහැකි පියවර වෙති.

මෙවැනි සිදුවීමකින් අනතුරුව නීතිගරුක නවසීලන්ත වැසියන් සතු තුවක්කු අයිතියට ඇති නිදහස කප්පාදු කරන්නට යුහුසුළුවීම පාලකයෙකුට පහසුවෙන් ජනතා ප්‍රසාදය දිනාගත හැකි උප්පරවැට්ටියකි. ඒත්, ඒ ප්‍රතිසංස්කරණ නිසා මෙවැනි සමූලඝාතනයක් අනාගතයේ වළක්වාගත හැකිදැයි ඔප්පු කරන ලද නගරයක්, ප්‍රාන්තයක් හෝ දේශයක් ලොව කිසිතැනක නැත.

තුවක්කු තහනම් නිසා සිද්ධ වී තිබෙන්නේ ගිනිතැබීම් සහ පිහිවලින් කරන අපරාධ වැඩිවීමයි. උදාහරණයක් වශයෙන් එංගලන්තයේ පිහිවලින් කරන අපරාධ 54% කින් වැඩිවී ඇතැයි කියන බ්‍රිතාන්‍ය රජය දැන් ඒවා මර්ධනයට පවුම් බිලියනයක් වෙන්කරන්නට යති.

එදිනෙදා ජීවිතයේ සෑම අදිරයක්ම මෙහයවන්නට රජය මැදිහත්වීම නිසා මෝඩ, අලස, අසරණ හා දුප්පත් බහුතරයක් බිහිවෙන බව තවමත් බොහෝ රටවැසියන් පිළිනොගන්න, ඒත් පහසුවෙන් ඔප්පුකරන්නට හැකි සත්‍යයකි.

මානසික උමතු රෝගියෙක් කරන අපරාධයක් වළක්වන්නට ඒ ගැන කල්තියා දැනගත හැකි දක්ෂයෙක් ලොව නොමැත. ඒත් බහුතර අපරාධ සහනාධාරවලින් ජීවත්වන, අසරණ, මෝඩ, අලස, ද්වේෂසහගතවූ දුප්පත් අය අතින් සිද්ධවීම ඛේදයකි. මන්ද ඒ කොට්ඨාශය ජනගහණයේ ඉතා සුලුතරයක් කළ හැකි ක්‍රමයක් ලොව ඇත. රජයක් ජන ජීවිතයෙන් අයින්වෙන තරමට ඒ කොට්ඨාශය අඩුවී යයි. රජයක් ජන ජීවිතයට මැදිහත්වීම වැඩිවෙන තරමට ඒ කොට්ඨාශය වැඩිවී යයි. කදිම උදාහරණයක් අද (තුවක්කු තහනම ඇති) වෙනිසියුලාවෙන් දකින්නට හැකියි. එහි අද සිදුවන ඝාතන ගණනයට පවා කිසිවෙක් ඉදිරිපත් නොවෙති.

ක්‍රයිස්ට්චර්ච් සමූලඝාතනයේ දී පොලීසිය එතැනට පැමිණීමට ප්‍රමාදවීම මෙහිදී අවධානයක් යොමුවිය යුතු තත්වයකි. අපරාධකරුවන් පොලීසියට දන්වා අපරාධයක් කරන්නට නොයති. ඒ නිසා අපරාධයක් වළක්වාගන්නට ලොව කිසිම පොලීසියකට කිසිදු හැකියාවක් නැත.

ඒ අපරාධය සෝෂල්මීඩියා හරහා පැතිරයාම නිසා ඒවායේ බෙදා හදා ගැනීම් දැඩි අධීක්ෂණයක් යටතේ සිදුකිරීම අවශ්‍ය යැයි කියන්නට නිතර පෙනී සිටින අයටත් යළිත් වේදිකාවක් සැකසී ඇත. ඇමෙරිකන් කොංග්‍රසය හමුවේ ඒ ගැන වගවිභාගයට මාර්ක් සකර්බර්ග් කැඳවීම එවැන්නකි.

ඕනෑම ෆේස්බුක් ගිණුමක් ඇති අයෙකුට තමන් සිටින තැනේ සිට ලෝකය සමඟ ‘ලයිව්’ සම්බන්ධවීමේ හැකියාව කප්පාදුවට නිති වෑයම් කරන අය බොහෝය. එවැනි සම්බන්ධවීම් තුලින් ජීවිතයට වැදගත් දේ, රසවත් විනෝදය සහ අනවශ්‍ය පල්හෑලි අපිට දකින්නට ලැබෙන බහුතරයයි. මෙවැනි අපරාධකාරයෙක් නිසා ඒ අපූරු බෙදාගැනීමේ හැකියාව අනෙකුත් සියල්ලන් වෙතින් ඉවත්කළ යුතුයි කීම සමාජයක් ආපස්සට යැවීමයි.

ඉඳහිටකදී සිදුවන මෙවැනි අපරාධයක් මැඬලීම සඳහා පොලීසිය නිති සූදානමෙන් තියන්නට කොතරම් වැයක් රජය දැරිය යුතුද? ඒ සඳහා ප්‍රතිපාදන වැඩිකරද්දී, වැඩිවෙන්නේ ජනතාව ගෙවන බදු නොවේද?

පාලකයන් කිසිවිටෙකත් සිය බලය අඩුකරන්නට කැමැත්තෙන් ඉදිරිපත් නොවෙති. කදිම උදාහරණය ලංකාවයි. විධායක ජනාධිපති බලතල අඩුකරනවා යැයි පොරොන්දුවෙමින් බලයට ආ අය ඒ බලතල කොතරම් අඩුකර ඇත්ද!!!

තම එදිනෙදා ජීවිතයට කරන මැදිහත්වීම් වලින් පාලකයන් ඈත්කර තබන්නට වෑයම් ගැනීම ඒ නිසා මහජනතාවගේ කාර්ය භාරය වේ.

මැදිහත්වීම් වැඩිකරන නීතියක් නිසා අපේක්ෂා කරන ප්‍රතිඵලය සැබැවින්ම ලැබෙන්නේ නැත්නම්, ඒ ප්‍රතිසංස්කරණය එපා යැයි ජනතාව ඉල්ලා සිටිය යුතුයි.

අසාර්ථක යැයි ඔප්පුවෙද්දී එයම යළි යළිත් ඉල්ලා සිටීම

Posted in Uncategorized by arunishapiro on මාර්තු 17, 2019

එමානුඑල් මැක්‍රොන් බලයට පත්වෙද්දී ප්‍රංශයේ ගැටළු විසඳන්නට හැකි අයෙක් ලෙසින් හේ ලොව සෑම ජනමාධ්‍යයකම පාහේ ප්‍රශංසාවට පාත්‍රවූයේය. එදා ඔහුගේ ජයග්‍රහණයට දුන් අවධානයට වඩා ඉතාමත් අඩුවෙන් ලෝක අවධානයක් යොමුවෙන්නේ මාස හතරක් තිස්සේ පවතින ‘යෙලෝ වෙස්ට්’ උද්ඝෝෂණ මෙහෙයුමටයි.

මේ වෙද්දී ඒ නිසා සිවිල් වැසියන් 15 දෙනෙක් මරුමුවට පත්ව සිටිති. දෙදහසකට ආසන්න සිවිල් වැසියන්ද, දාහකට ආසන්න පොලීසියේ නිලධාරීන්ද තුවාල ලබා සිටිති. මේ වෙද්දී සිරඅඩස්සියට පත්වූ සංඛ්‍යාව අටදාහක් ඉක්මවා ගිහින්.

ඇමෙරිකන් ජනාධිපතිවරයෙක් ගෑවිලා නැත්නම්, යම් රටක ආණ්ඩුවක් කරන මැදිහත්වීම් නිසා එරට සිවිල්වැසියන් අතර ආරවුල් පැතිරයද්දී, ඒ නිසා මිනිස් ජීවිත පවා අහිමිවෙද්දී, බොහෝ රටවල ජනතාව ඊට වැඩි අවධානයක් යොමුකරන්නේ නැත.

මේ ප්‍රචණ්ඩ උද්ඝෝෂණ ඇරඹෙන්නේ ප්‍රංශ රජය පෙට්‍රල් සඳහා පනවා ඇති “හරිත බද්ද” ඉහළ දැමීමත් සමඟයි. එය යම් කාලයක් යනතුරු නවත්වන්න යැයි ඉල්ලා පටන්ගත් උද්ඝෝෂණයට දැන් තවත් ඉල්ලීම් ගණනාවක් එකතුවී තිබේ. ඒ අතර මැක්‍රෝන් ඉල්ලා අස්විය යුතු යැයිද එකකි.

වෙනත් ජනාකීර්ණ නගරවල මෙන්ම පැරීසියේද දිනපතා තම පෞද්ගලික වාහනවලින් ගමන් බිමන් යන සාමාන්‍ය වැසියන් සිටින්නේ අල්පයකි. පැට්‍රල් සඳහා වැඩිකරන ලද හරිත බද්ද ඒ නිසා වැඩියෙන්ම බලපාන්නේ පැරීසියෙන් පිටත වාසය කරන අයට මිසෙක පැරීසියේ වාසය කරන ධනවත් අයට නොවේ.

චන්ද දිනන්නට එන්න එන්නම වැඩිකරන ලද සහනාධාර සහ කම්කරු නීති නිසා ප්‍රංශයේ බදු මට්ටම් අද ජනතාවට උසුලන්නට බැරි තරම් ඉහළ මට්ටමක පවතී. කාලයක් තිස්සේ පොරොන්දු වූ සහනාධාර ගෙවාගන්නට බැරි තරමට භාණ්ඩාගාරය හිස්වෙද්දී එක්කෝ බදු වැඩිකරත යුතුයි, නැත්නම් සහනාධාර කප්පාදු කළ යුතුයි. බෙදන්නේ කෙසේදැයි නොදැන බෙදන්න කියා ඉල්ලන ජනතාව ඒ දෙකටම අකමැති වෙති.

උදාහරණයක් හැටියට පිටු තුන්දාහක් පමණ පුරවන ප්‍රංශයේ කම්කරු නීතිය තුල “දින නියමයක් නොමැතිව එළඹෙන ලද කොන්ත්‍රාත්තු ගිවිසුමක්’ අතැති කිසිවෙක් රැකියාවෙන් අස්කර දමන්නට නොහැකියි. රස්සාවේ ස්ථාවර පත්වීම ලැබෙන තෙක් ඉතා කඩිසර ලෙසින් සේවයේ යෙදෙන පුද්ගලයෙක්, පත්වීම ස්ථාවරවීමත් සමඟ ‘අකුරට වැඩ කරන’ අයෙකු බවට හැරෙයි. කම්කරු නීතිය යටතේ එවැන්නෙක් අස්කරන්නට නොහැකියි. කඩිසර අය මැද්දේ අලසයෙකුටද ඒ හා සමානම පඩියක් ගෙවන්නට සිද්ධවීම යන අවදානම ගන්නට අකමැති ව්‍යාපාර අයිතිකරුවන් වැඩිවීමෙන් අද ප්‍රංශය තුල තරුණ වයසේ බහුතරය තාවකාලික පත්වීම් තුල හිරවී සිටිති.

ස්ථාවර පත්වීමක් ලද අයෙක්ව අස්කරත නොහැකිවීම උසස් ජයක් ලෙස දකින කම්කරු නීතිය නිසා සැබැවින්ම කුමක්වේදැයි කැඩුණු ජනේලය කියැවූවෙකුට සිතාගත හැකියි.

“කර්මාන්තවලට රෙගුලාසි පැනවීමෙන් ආණ්ඩුව කීවේ ඒවා සමෘද්ධිමත් වෙනවා කියාය. එසේ නොවන්නේ නම් කර්මාන්තවලට ඔවුන්ගේ නිදහස නැතිකර දැමීම විහිළුවක් වෙයි. ඉතින් කර්මාන්ත දැන් පිරිහී ඇත්නම් එය වෙන කාගේ වරදක්ද?

“තීරු බදු සමඟ සෙල්ලම් කළ නිසා වෙළඳාමේ අඩුපාඩු නැතිවේ යැයි කියූ ආණ්ඩුව ඒවායෙන් සමෘද්ධිය නොව විනාශය දකින්නේ නම්, එය වෙන කාගේ වරදක්ද?

“කර්මාන්තවලට නිදහස නොදී ඒවාට ආරක්ෂාව දීම නිසා ආණ්ඩුව කීවේ ඒවා ලාබ උපයනවා කියාය. ඒවා බදු ගෙවන ජනතාවට බරක්වී ඇත්නම්, එය වෙන කාගේ වරදක්ද?

“ඉතින් මෙහෙම බලද්දී, ආණ්ඩුව ස්වේච්ඡාවෙන්ම වගකීම් බාරගත් බැවින් ආණ්ඩුව ඍජුව වගකිව යුතුවූ පැමිණිලි හැරෙන්නට රටේ වෙනත් කිසිම පැමිණිල්ලක් නැත. ඉතින් පුදුමයක්ද එහෙනම්, හැම අසාර්ථකවූ වෑයමක්ම දැන් ප්‍රංශයේ තවත් විප්ලවයක් කැඳවන අවදානමක් ගෙනෙනවා යැයි කීම.

“ආණ්ඩුව වේතන පාලනය සහ ඉහළ දැමීම බාරගෙන එය කරගත නොහැකි විටදී, දුප්පත් සියල්ලන්වම බලා කියාගත නොහැකි විටදී, සියළු රැකියා නැති අයට රැකියා දෙන්නට නොහැකි විටදී, සියළු ණය ගන්නා අයට පොලී නැති ණය දීගත නොහැකි විටදී, අපිට කියන්නට කණගාට සිතෙන …..ඉතින් ආණ්ඩුවට මේ සියල්ල කරගත නොහැකි කළ, එවිට කුමක්වේද? සෑම අසාර්ථක ආණ්ඩුවක් පසුපසින්ම, —මෙය නොවැළැක්විය හැකිවීම කණගාටුදායකය— එවිට නොවේද එවැනිම නොවැළැක්විය හැකිවූ විප්ලවයක් හඹා එන්නේ?

ඔව්, අද යෙලෝ වෙස්ට් උද්ඝෝෂණ හටගෙන ඇත්තේ ඉහත සඳහන් වැකි 1850 දී නීතිය නැමති කෙටි ප්‍රකාශනය ලියූ ෆෙඩ්රික් බැස්ටියාට් උපන් දේශයේය.

උද්ඝෝෂණකරුවන් පළඳින ‘යෙලෝ වෙස්ට්’ රජයේම මැදිහත්වීමක් නිසාම ජනතාව අතට පත්වූවකි. සියළු මෝටර් රථ රියැදුරන් හදිසියකදී නැවතුණ වාහනයකින් එළියට බහිද්දී පැළැඳගත හැකි පරිදි කහ පැහැති වෙස්ට් එකක් වාහනයේ තබාගත යුතුයි කියා ප්‍රංශයේ නීතිගත කෙරිණ. එයින් යෙලෝ වෙස්ට් බොහොමයක් පුරවැසියන් අතට පත්විය. පැට්‍රල් සඳහා කරන විරෝධතාවයට එය ඉතාමත් සුදුසු යැයි තීන්දුවීම අරුමයක්ද!

සවුත් බයි සවුත්වෙස්ට් SXSW↙

Posted in Uncategorized by arunishapiro on මාර්තු 14, 2019

අලුතින් භාණ්ඩයක් හෝ සේවාවක් වෙළඳපොලට ඉදිරිපත් කරන්නට කැමති ව්‍යවසායක වෑයමට සහ ලෝක වෙළඳපොලට අලුතින් එකතු වෙන අයෙකුට කදිම පරිසරයක් හදා ඇති උත්සවයකි මෙය. ටෙක්සාස් ප්‍රාන්තයේ ඔස්ටින් නගරයේ වාර්ෂිකව පැවැත්වෙන SXSW↙ 1987 දී ආරම්භ විය.

එහි ආරම්භය නොසිතූ විදියකට දිග හැරැණකි. නිව් යෝර්ක් හි පැවැතෙන සංගීත උත්සවයක් දකුණට ගෙනෙන්නට ගත් වෑයමක් අතරමඟ නැවතෙද්දී, එය දකුණේ අයට එකතුව කළ හැකිදැයි සොයා බලන්නට ගත් උත්සාහයක් සාර්ථක වීමේ ප්‍රතිඵලයයි මෙය. ඉතා ඉක්මණින් ජනප්‍රිය වූ උත්සවය දැන් විශාල ජනකායක් ඇදී යන්නක් බවට පත්ව ඇත.

මුලින්ම සහ විශේෂයෙන්ම හුවා දක්වන්නට අවශ්‍ය වැදගත් කරුණකි. මෙම උත්සවය ඇමෙරිකන් ෆෙඩරල් රජයේ හෝ ටෙක්සාස් ප්‍රාන්ත ආණ්ඩුවේ වෑයමක් හෝ ඒවායේ අනුග්‍රහයෙන් පැවැත්වෙන්නක් නොවේ. බදු ගෙවන ජනතාවට බරක් පටවන්නේ නැතිව, නිර්මාණශීලී පුද්ගලයන්ට තම තමන්ගේ වෘත්තීන් වැඩි දියුණු කරගන්නටත්, ලෝකයේ නන් දෙසින් එන එවැනි වෙනත් අය සමඟ මුණ ගැසෙන්නටත්, එකිනෙකාගේ අදහස් දැනගැනීමට සහ බෙදාගැනීමට මෙම උත්සවය කදිම අවස්ථාවක් සපයයි.

යම් ව්‍යවසායක වෑයමකින් ලාබයක් සොයන්නට නම් එයින් සපයන අගයක් තිබිය යුතුයි. විකෘති වූ ආර්ථිකයක (ලංකාවේ වැනි) මුළු මහත් ජනතාව පිට බදු බර පටවමින් සුලුතරයක් (දේශපාලනඥයන් සහ එද්දලයන්) ධනවස්තුවලට හිමිකම් කියති. අගයක් සපයන ව්‍යවසායකත්ව වෑයමක නියැළෙන්නාට මුහුණ දෙන්නට සිද්ධවෙන නීති රීති වැඩිවී ආර්ථිකය බංකොළොත්වෙද්දී (අද වෙනිසියුලාව වැනි) පවා අර සුලුතරය තම බලයෙන් ඉවත් නොවෙති. තව දුරටත් ව්‍යවසයාකත්වයේ යෙදෙන අයටම වරද පටවමින් දුප්පතාගේ හිතසුව පිණිස යැයි පෙනී සිටින එම සුලුතරය සැබැවින්ම තරකරගන්නේ ඔවුන්ගේ බඩ සහ ඔවුන්ගේ මල්ල යැයි දැක දැක කරකියාගත නොහැකි තත්වයකට රටවැසියන් සිටිති.

මහජනතාවට බදු බරක් පටවන්නේ නැතිව, අගයක් සපයන අයට සහ ඒ අගයට ගෙවන අය අතර කැමැත්තෙන් සිද්ධ වෙන හුවමාරුවට කදිම ස්ථානයක් සැපයීම නිසා මෙම උත්සවය ඉතා සාර්ථක අතරමැදියෙක් බවට පත්ව සිටියි.

ලංකාව වැනි රටක මෙවැනි වෑයමක් ඵල නොදරන හේතු කිහිපයකි. මුල්ම හේතුවක් වනුයේ දේශපාලනඥයෙක් සහභාගී කරනොගන්නේ නම් එහි කටයුතුවලට අවශ්‍ය අනේකවිධ අවසර ලබාගත නොහැකියාවයි. අර කියන සුලුතරයට කුට්ටියක් නොදුන්නොත් එතැනට කඩාකප්පල්කාරී චණ්ඩි පවා පැමිණෙන්නට ඉඩ ඇත.

ලංකාවේ සිටින ව්‍යවසායකයන් අල්පය රටේ දේශපාලනඥයන් සහ එද්දලයන් සමඟ ඇති ඇයි හොඳයිකම් නැතිවේය යන බියෙන් මෙවැන්නකට සහයෝගය දීමෙන් පසුබට වෙනු ඇත. ඒ සුහදකම් නැතිවුවහොත් ඔවුන්ගේ ව්‍යාපාරවලට කණකොකා හඬන්නට ඉඩ තිබීම සැබෑ අවදානමකි.

පුහු ආකල්ප වෙනස්නොවීම නිසාත්, ව්‍යවසායකත්වය සහ වෙළඳපොල තරඟය ගැන සැබෑ අවබෝධයක් නැතිකම නිසාත්, මෙවැන්නකට දායකත්වය සැපයීම කෙසේ වෙතත්, ඊට හවුල්වීමෙන් ද දේශීය ව්‍යවසායකයන් වැළකෙනු ඇත. එපමණක් නොව ඒ ගැන මවාගත් බොරු කීමද පැතිර යනු ඇත.

ඉතින් මෙවැනි වෑයමක් සාර්ථක වේදැයි සොයා බලන්නට නම් ලංකාව වැනි රටක පුද්ගලයෙකුට හැකිවනුයේ ඒ සඳහා විදේශීය සමාගම්වල අනුග්‍රහය ලබාගන්නටයි. විදේශීය කියූ සැනින් මුහුණ දෙන්නට සිද්ධ වෙන්නේ කුමන ආකල්පයන්ටදැයි කියන්නට අවශ්‍යද?!!!!!

විකල්ප සොයන්නට අවශ්‍ය යැයි කියන, ඒත් සමාජවාදී පාරේ (වෙනිසියුලාව ගිය පැත්තේම) තව ඈතට යෑම විකල්පය යැයි කියන්නට පෙනී සිටින පිරිස මෙය දේශීය වෙළඳපොල ආක්‍රමණයට ආ බටහිර සහ ඇමෙරිකන් කඩාකප්පල්කාරී වෑයමක් හැටියට කටකතා පතුරුවා යවනු ඇත.

සම්මන්ත්‍රණ, සංගීත සහ සිනමා උත්සව, වෙළඳ ප්‍රදර්ශන, ව්‍යවසායකයන් අතර එකිනෙකා හමුවීමට අවස්ථා සහ විවිධ තෑගි ප්‍රදානෝත්සව පිරිණු මෙවැනි වෑයමක් ආරම්භවීම නිසා, අගයක් සපයන ව්‍යවසායකත්ව වෑයම් කොපමණ ගණනාවක් රටේ ආර්ථිකය සරුසාර කරන්නට දායකත්වය සැපයූවාද යන්න දැනගැනීමට ඉතින් ලංකාවේ වැසියෙකුට අවස්ථාවක් නොලැබී යයි.

වීසා ලබාගැනීමේ අපහසුව නිසා මෙවැන්නකට සහභාගීවන්නට ලංකාවේ ව්‍යවසායකත්වයට දැඩි ආශාවක් නළියන ඒත් නමගිය ව්‍යාපාරයක් නොමැති පුද්ගලයෙකුට කිසිත් ඉඩක් නැතිවීම සැබැවින්ම ඛේදනීය තත්වයකි.

ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය වර්ණනා කරන්නට පෙර

Posted in Uncategorized by arunishapiro on පෙබරවාරි 27, 2019

ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ කුරිරු අවදානම සෑම පුරවැසියෙක්ම දැන සිටිය යුතු වූවකි. “කාලයෙන් කාලයට අත්හදා බලන ලද අනිකුත් සියළු ක්‍රම හැරෙන්නට ඇති අතිශය නරක ක්‍රමය” යැයි වින්ස්ටන් චර්චිල් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය හැඳින්වීය. අනෙකුත් පාලන ක්‍රම සියල්ලම මෙයට වැඩියෙන් බෙහෙවින් නරක වෙද්දී ඉතිරි වූව පමණක් නිසා එය අති ප්‍රශංසා මුඛයෙන් වර්ණනා කළ යුතු නොවන්නක් වනුයේ මන්ද?

ඔබ ජීවත්වන සමාජයේ බහුතර කැමැත්ත අනුව තමන්ගේ ජීවිතයේ සෑම අස්සක් මුල්ලක්ම පාලනය කරන්නට අවශ්‍ය පූර්ණ බලතල යම් පිරිසකට පවරන්නට ඔබ එකඟ ද? එහෙම නම්, ඔබ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ මූලික අදහසට එකඟයි.

අයෙක් ඉගෙන ගත යුතු අධ්‍යාපනය තීන්දු කරන්නට? පෙනී සිටිය යුතු විභාග තීන්දු කරන්නට? ඒ විභාග වලට පෙනී සිටිය යුතු ආකාරය තීන්දු කරන්නට? කළ යුතු රස්සාවට අවශ්‍ය සුදුසුකම් තීන්දු කරන්නට? වෙහෙසන ශ්‍රමයෙන් ලැබෙන ඵලදාවෙන් මිල දී ගන්නා පෞද්ගලික දේපල මොනවාදැයි, ඒවා පාවිච්චි කළ යුත්තේ කෙසේදැයි හා ඒවා විකුණත හෝ උරුමක්කාරයන්ට පවරත හැකි කෙසේදැයි කියා තීන්දු කරන්නට? බස්රථයක දී අහන්නට ලැබෙන සිංදු මොනවාදැයි තීන්දු කරන්නට? සුදුසු පිරිසක් සිටිනවා යැයි විශ්වාසය කරන පාලන ක්‍රමය ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයයි.

ජෝන් ජාක් රූසෝ ඉදිරිපත් කළ “පොදු කැමැත්ත” අනුගමනයෙන්, ඔබ ගෙවන කෙටි ජීවිතයේ සියළු අවධි නිවැරදි ලෙසකින් මෙහෙයවන්නට දන්නවා කියාගත් දේශපාලනයේ යෙදුනු පුරවැසියන් කොට්ඨාශයකට පවරා ඒ අය කියන අන්දමට කටයුතු කරන්නට ඔබ සූදානම් නම් එය ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයට කැමැත්ත දැක්වීමයි.

එසේ අනුන් වෙනුවෙන් තීන්දු ගන්නට පත්වෙන පිරිස නිරතුරුවම ඔවුන්ගේ බලය වැඩිකරගන්නට වෑයම් කරති. ඔවුන්ගේ බලය වැඩිවීම යනු ඔබ ගෙවන ජීවිතයට වැටෙන බාධක වැඩිවීමයි. සමස්ත සමාජයෙන් වැඩි චන්ද කැමැත්තක් ඉල්ලා සිටින ඔවුන් එම චන්ද බලයෙන් ඔවුන්ගේ පාලන බලය වැඩිකර ගනිති. ඔවුන්ගේ පාලන බලය වැඩිවීම යනු සාමාන්‍ය පුද්ගලයාට සිය ජීවිතයේ තීන්දු ගත හැකි බලය අඩුවීමයි. ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ කුරිරු අවදානම එයයි.

වෙනත් කෙනෙකු නිවැරදි තීන්දු ගන්නා නිසා අපේ ජීවිතය යහපත් වෙනවා නම් ඉතින් එහි ඇති නරක කුමක්දැයි මේ ගැන කිසිවිටෙකත් සොයා නොබලන ලද කෙනෙක් විමසනු ඇත. ඉතිහාසයේ නොයෙකුත් කාලයන්හි දී එසේ දේශපාලකයන් පිරිසක් අතට සමස්ත සමාජයේ බහුතර තීරණ ගන්නට බලය පැවරූ අවස්ථා සියල්ලක්ම අවසානයේ දී, නොවැරදීම අසන්නට ලැබෙන්නේ මෙම සත්‍යයයි: එනම්, බහුතර කැමැත්තෙන් පත්කරගත් දේශපාලකයන් කොට්ඨාශය ජනතාව වෙනුවෙන් ගත් තීරණ නිවැරදි ලෙසින් මෙහෙයවන්නට අසමත් වූහ.

එම සත්‍යය හමුවේ ජනතාවට ලැබෙන පිළිතුර වූයේ මෙයයි: ඔවුන් අසමත් වූව ද ක්‍රමය නිවැරදි බැවින්, ඒ සඳහා වෙනත් දේශපාලකයන් පිරිසක් ඊට පත්කරගත යුතුයි.

ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ක්‍රමයේ කුරිරු අවදානම අඩුකරගැනීම සඳහා ගත යුතු වූ පියවර මොනවාදැයි සහ ඒවා කළ යුත්තේ කෙසේදැයි කියා බොහෝ දෙනෙක් විමසන්නේ නැත. සමහර විට ඔවුන්ගේ නොදන්නාකම, අකමැත්ත සහ කම්මැලිකම ඊට හේතු විය හැකියි. ඒත් වැඩියෙන්ම සිද්ධ වෙන්නේ වැඩි බලය තමන් අතට ගන්නට මාර්ග නිරතුරුව හොයන දේශපාලකයන් ඊට වැඩි අවධානයක් එල්ලවීම වළක්වාලීමයි.

ස්පාර්ටාව සමඟ දීර්ඝ කාලීන යුද්ධයක නියැළුන, ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ක්‍රමයෙන් පාලනය වූ ඇතැන්ස් රාජ්‍යය, ක්‍රි. පූ. 415-413 හි පැවති සිසිලියන් මෙහෙයුමේ දී අන්ත පරාජයක් අත්කර ගත්හ. සිසිලියන් මෙහෙයුම නම් ඇතැන්ස් අධිරාජ්‍යය විසින් ස්පාර්ටා, සිරකියුස් සහ කොරින්ත් පරදවන්නට ගත් වෑයමයි. ඒ යුද මෙහෙයුම පටන් ගන්නට පෙර ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ඇතැන්ස් රාජ්‍යයේ පාලකයන් අතර වාද සහ මන්ත්‍රණ සභා ගණනාවක් පැවැත්විණ. ඒවායේ දී ඇතැන්ස්හි දේශපාලන බලය අල්ලා ගන්නට සිද්ධ වූ වෑයම් මිසෙක සිසිලියන් මෙහෙයුම කුමක් අරබයා කරන්නක් ද, කවුරු මෙහෙයුමේ කෙසේ අණ සහ ආඥා නිකුත් කළ යුතුද, එහි නඩත්තුව කෙසේද, යනාදී වැදගත් ප්‍රශ්න කිසිවක් සැලකිල්ලට ගැනුනේ නැත.

සිසිලියන් මෙහෙයුමේ ඉතිහාසය ගැන සටහන් තබන තුසිඩයිඩස් වෙතින් අපට දැනගන්නට ලැබෙන්නේ මේ මෙහෙයුම පෙලපනීසියන් යුද්ධයේ දී ලොව මුල්ම ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ඇතැන්ස් අධිරාජ්‍යයේ පරාජයට පාර කැපෙන ලද අවස්ථාව හැටියටයි. එහෙත් එම අවස්ථාව ඇතැන්ස්හි පාලන බලයට පොරකෑ දේශපාලන බහුතරය විසින් හඳුනා නොගත් නිසා පෙලපනීසියන් යුද්ධය තවත් දශකයක් පුරා ඇදී ගියේය.

පෙලපනීසියන් යුද්ධය ලෝක ඉතිහාසයේ වැදගත් තැනක් ගන්නේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයේ ඇති කුරිරු අවදානම එහි දී මනාව ඔප්පු කළ බැවිනි. එනම් එය පොදු කැමැත්ත තුලින් පුරවැසියන් සිය පාලක කොට්ඨාශයකට තමන් වෙනුවෙන් තීන්දු ගැනීමේ බලය පවරා අන්ත දුක්ඛිත අසරණ තත්වයකට පත්වූ ලොව මුල්ම අවස්ථාවයි. සටහන්ගත ඉතිහාසයේ ප්‍රථම වරට දකින්නට ලැබෙන ඒ ඛේදවාචකය වෙනත් මුහුණුවරින්, නොයෙකුත් කාලයන්හි දී, නොයෙකුත් දේශයන්හි දී, නැවත නැවතත් දිගහැරෙයි. නමුත් ලෝකයේ බහුතරය ලෝක ඉතිහාසය නොදන්නා බැවින් ඉතිහාසයෙන් පාඩම් ඉගෙන ගන්නේ ද නැත.

අප ගැන තීන්දු ගන්නට, අප විසින්, අපේ කැමැත්තෙන්ම, අප සතු බලය පවරා දෙන්නේ දේශපාලකයාට නම් ඒ පවරන මහා බලයේ ඇති අනතුරුදායක අවදානම ගැන අප මුලින්ම සහ පරතෙරට කතාබහ කළ යුතු නොවේද?

පුරාතනයේ පටන් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ක්‍රමයේ දකින්නට ලැබෙන අපූරු ලක්ෂණයක් ඇත. පුරවැසියන්ගේ සිත් දිනා ගන්නට, ජනතාවගේ “හද ගැස්ම දන්නා” දේශපාලකයෙක් හැටියට සමස්තයේ කැමැත්තෙන් ඉහළම පුටුවට තෝරා පත්වෙන්නට නම් තරඟකරුවන් අතර වැඩියෙන්ම වාග් කෞශල්‍යය හැකියාව තිබීම පමණක් ප්‍රමාණවත් වීම ඒ අපූරු ලක්ෂණයයි.

මේ බව ඉතිහාසයෙන් ඉගෙන ගත් මෑත කාලීන ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය වෙනුවෙන් පෙනී සිටි උගතුන්, ජනතාව අතරින් වැඩිම හදවත් දිනාගන්නට සමත් වූ අයෙක්ව මෙල්ල මට්ටු කරන්නට හැකි පියවර පිහිටුවා ගත්හ.

ජනතාවගේ නියෝජිතයන් තුලින් පාලන බලය මෙහෙයවීම එයින් එකකි. සම්පාදකය, විනිසුරු සහ විධායක ලෙසින් බලය බෙදී පැවතීම අනෙකයි. ඒ අනුව යමින් චන්ද පෙට්ටිය හමුවේ නැවත නැවතත් ජනතාව සිය කැමැත්ත දැක්වීම නිසා පාලනයක් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී යැයි සැලකේ.

සිය කැමැත්ත දක්වන්නට සමහර රටවල පෝලිම්වල පැය ගණන් සිටගෙන ඉන්න ජනතාව තමන් තෝරන චන්ද අපේක්ෂකයන් ගැන දන්නේ අල්ප වශයෙනි. දේශපාලන සොයා බැලීම් සඳහා යන කාලය සහ මුදල් වෙනුවට තමන් වෙනුවෙන් කළ හැකි දේවල් ගණනාවක් ඔවුනට ඇත. උඩින් පල්ලෙන් බලා හිතෙන හැටියට චන්දය දෙන්නට බහුතරය පෙළඹෙන නිසා අර කාලයක් සහ මුදලක් වැයකර සොයා බලන්නාගේ චන්දයට කිසිත් වැදගත්කමක් නොලැබේ.

අයෙක් ඔහු පෞද්ගලික අයිතියක් කියන දේවල් ගැන කොතරම් දැන සිටිනවාද? ගෙයක් හදන්නට යද්දී, වාහනයක්, මහන මැෂිමක් නැත්නම් සීතකරණයක් ගනිද්දී, තැන්පතු සහ රන් ආභරණ යනාදිය ගැන කොතරම් සොයා බලනවාද? ඒත් අයෙක් ඔහු තම අනගිතම අයිතිය හැටියට සලකන චන්දය දෙන්නට යද්දී ඒ ඒ පුද්ගලයන් ගැන දන්නේ සහ විපරම් කරන්නේ කොපමණක්ද?

ප්‍රකාශ කරන චන්දය නිසා ඇතිවන ඵලවිපාක ගැන සහ එයින් තමන්ට සිද්ධවිය හැකි කුරිරු අවදානම ගැන සාමාන්‍ය චන්දදායකයාට ඇත්තේ අල්ප වැටහීමකි. අල්ප වැටහීම නිසා ප්‍රකාශ කරන චන්දයෙන් තමන් කැඳවන හානිය නොදැන ඔවුන් තමන්ගේ තෝරාගැනීම දක්වන චන්දය යනු තමන් සතු අනගි අයිතියක් යැයි විශ්වාසයෙන් ඒත් තමන් සේ ම වැඩි සොයාබැලීමක් නොකළ දහස් ගණනක් සමඟ පෙළ ගැසෙති.

ලින්ඩන් බී. ජොන්සන්ගේ LBJ ජනාධිපති පුස්තකාලය

Posted in Uncategorized by arunishapiro on පෙබරවාරි 15, 2019

ඔස්ටින්, ටෙක්සාස් (නගරය මුලින්, ප්‍රාන්තය පසුව) හි පිහිටන ලින්ඩන් බී. ජොන්සන් ජනාධිපති පුස්තකාලය නැරඹීමට අප ගියේ අහල පහලක එය පැවති නිසාත්, කිසිදිනෙක ඇමෙරිකන් ජනාධිපති පුස්තකාලයක් දැක නොතිබි නිසාත්ය.

මුලින්ම කිව යුත්තේ එය කාලය සහ මුදල් නාස්තියක් බවයි. අලුත් යමක් ඉගෙන ගන්නට හැකි කිසිවක් එහි වූයේ නැත. එසේම එහි පැවති තොරතුරු විකිපීඩියාවටත් වඩා අඩු විය.

ජනාධිපති පුස්තකාල හැදෙන්නට පෙර ඇමෙරිකාවේ ජනාධිපතිවරු සහ ඔවුන්ගේ උරුමක්කාරයන්, ජනාධිපතිව සිටියදී භාවිතා කළ පොතපත සහ ජනාධිපති තනතුරේ සිටියදී ලියූ ලිපි සියල්ල වාරය අවසන්ව ගෙදර යද්දී, විවිධ තැන්වලට යැවූහ. ජාතික ලේඛනාගාරයේ, ඉතිහාසය ආරක්ෂාව වෙනුවෙන් ඉදිරිපත් වූ සමිති සංගම්, සහ පෞද්ගලික එකතුවන් තුල ඒ ඵෛතිහාසික ලියැකියැවිලි තවමත් දකින්නට ලැබේ.

ජනාධිපති පුස්තකාල හැදීමේ රැල්ල බිහිවූයේ 1939 දී ෆ්‍රෑන්ක්ලින් රූසවෙල්ට් ඔහුගේ තනතුරේ සිටිය දී බිහිවූ පෞද්ගලික ලියකියැවිලි පවා ෆෙඩරල් ආණ්ඩුවට තෑගි කිරීමත්, ඔහුගේ හයිඩ් පාර්ක් වතුයායේ කොටසක් පුස්තකාලයක් හදන්නට වෙන් කිරීමත් සමඟයි. රූසවෙල්ට්ගේ හිතමිතුරන් ලාබ නොමැති සමාගමක් හදමින් පුස්තකාල සහ කෞතුකාගාරයක් සඳහා මුදල් එකතු කළහ.

නිව් ඩීල් ගෙනා රූසවෙල්ට් නිසා මහා අවපාතය තවත් දීර්ඝ ලෙසින් ඇදී ගියත්, අනුන්ගේ වත්කම් බෙදන්නට සහ රට ණය බරින් පුරවන්නට සමත් වූ ජනාධිපති රූසවෙල්ට් හිතුවේ ඔහු දුප්පත් අසරණයන් ගලවාගත්තෙක් හැටියටයි. තම නාමය ඉතිහාසයේ අමතක නොවන ලෙසින් පවතින්නට හේ සිය ලිපිගොණු සහ පොතපත ඇතුලත් ජනාධිපති පුස්තකාලය සංරක්ෂණය සහ පවත්වාගෙන යාම පිණිස ජාතික ලේඛනාගාරයට පැවරීය.

1950 දී හැරී එස්. ටෲමන් ද සිය ජනාධිපති ලිපි ගබඩා කිරීම සඳහා පුස්තකාලයක් හැදීය. 1955 දී ජනාධිපති පුස්තකාල පනත සම්මතයෙන් ඒ සඳහා පෞද්ගලික මුදලින් ඉදිකරන ෆෙඩරල් ආණ්ඩුවෙන් පවත්වාගෙන යන ජනාධිපති පුස්තකාල ක්‍රමය බිහි වූහ.

ඇමෙරිකන් ජනාධිපති පුස්තකාලයක් ඉදිකරන්නේ පෞද්ගලික මුදලින්. ඒත් ඉන් පසුව ඒ පෞද්ගලික සංවිධානය එම පුස්තකාලය ජාතික ලේඛනාගාරයට සහ වාර්තා පරිපාලන දෙපාර්තමේන්තුවට එය පවරයි.

තනතුරේ සිටියදී බිහි වූ වාර්තා සියල්ල ජනාධිපතිවරයාගේ පෞද්ගලික දේපල යැයි ජෝර්ජ් වොෂිංටන් සිට 1978 වර්ෂය දක්වා සියළු නීති වෘත්තීයවේදීන් සහ විද්‍යාර්ථීන් සැලකූහ. පසුව සම්මත කරගන්නා අතුරු පනත් වලින් ඒවා බහුතරය ජනාධිපතිවරයාගේ දේපල නොවී ඇමෙරිකන් රජයේ දේපල හැටියට වර්ගීකරණය විය. ජනාධිපතිවරයා සිය තනතුරෙන් ඉවත්වීමත් සමඟ ඒ වාර්තා සියල්ල ලේඛනාගාරයට අයිති වේ.

මුදල් ගෙවා යා යුතු LBJ පුස්තකාලයට ඇතුල්වෙද්දීම ඔහුගේ ගුණ වයන කෙටි වාර්තා චිත්‍රපටියක් දිග හැරේ. වියට්නාම් යුද්ධයට තරුණ ඇමෙරිකන් සොල්දාදුවන්ගේ මෙහෙයුම් අධික ලෙසින් වැඩිකළ නිසා, ඒ වෙද්දී රටපුරා ඇතිව තිබූ වියට්නාම් යුද විරෝධය හමුවේ LBJ නැවත වතාවක් චන්දය ඉල්ලන්නට ඉදිරිපත් වූයේ නැත. මෙම වාර්තාව තුල ඔහු තමන් ගත් පියවර ගැන කණගාටු වූ නිසා (ජනතා අප්‍රසාදය ගැන සඳහනක් නැත) නැවත චන්දය නොඉල්ලන සේයාවක් දක්වයි.

ඇමෙරිකන් ජනතාව යනු යුද්ධයට බෙහෙවින් කැමති පිරිසක් හැටියට නිරූපනය කරන බොහෝ තැන්වල දී ඇමෙරිකාව මැදිහත්වන යුද්ධ බොහොමයක් ආරම්භ කරන ලද්දේ සහ තව දුරටත් ව්‍යාප්ත කරන ලද්දේ සමාජවාදී පැත්තට බර වූ ජනාධිපතිවරුන් අතින් බව සඳහන්වීම මඟහැරී යයි. රටවැසියන්ට අනුගමනය කරන්නට සිද්ධ වූ, අනුගමනය නොකළ හොත් හිරබාරයට යන්නට සිද්ධ වූ, ඉහළින් ආ නියෝග කුමන අදහස් ඇති පුද්ගලයන් අතින් සිද්ධ වූවාදැයි නොපෙන්වනවා සේ ම, වෙනත් කිසිම රටක කිසිත් කලක දී දකින්නට නොමැති වූ තරම් ඇමෙරිකාවේ මහා ජනකායක් ඒවාට විරෝධය පෑවාදැයි යන්නත් දැක්වීම මඟහැරී යයි.

1964 චන්දය සඳහා LBJ යොදාගත්තේ රටේ මහා මාර්ග ඉදිකිරීම, පරිසරය සුරැකීම, අධ්‍යාපන සහ සෞඛ්‍ය ප්‍රතිසංස්කරණ, දුප්පත්කම සහ අපරාධ මර්ධනය යනාදී සියල්ල රැගත් “මහා සමාජය” යන සමාජවාදී චන්ද පොරොන්දුවයි. ආදීපීතෘවරු සකස් කළ රටේ ව්‍යවස්ථාව පහසුවෙන් වෙනස් කළ නොහැකි නිසා LBJ හදන්නට ගිය “මහා සමාජය” එවක මාඕගේ චීනයේ “මහා ඉදිරි පිම්ම” මෙන් දිගහැරුනේ නැත.

1937 වසරේ LBJ සහ ඇලිස් ග්ලාස් නම් කාන්තාව අතර අනියම් සබඳතාවයක් ඇතිවිය. ඇය LBJ ට දේශපාලන සහයෝගය දුන් ප්‍රධාන පුද්ගලයෙකුගේ බිරිඳයි. වසර 21 පුරා මැඩෙලින් බ්‍රවුන් නමැත්තියක් හා ඇසුරක් ද හෙළිවිය. LBJ ගේ බිරිඳ ඔහුට අනියම් සබඳතා තිබුණු බව දැන සිටියා යැයි කියැවේ. තමනට කෙනඩිටත් වැඩියෙන් කාන්තාවන් සිටියා යැයි සිය හිතවතුන් අතර LBJ පාරට්ටු බා ඇත්තෙකි. එහෙත් ඔවුන් ගැන කිසිදු සඳහනක් මෙම පුස්තකාලයේ නැත. LBJ පුස්තකාලයේ ඇති ඡායාරූප සියල්ලම දක්වන්නේ ඉතා ආදරබර යුගදිවියක් ගෙවන LBJ සහ ඔහුගේ බිරිඳ සහ දරුවන් වෙති.

සාමාන්‍යයෙන් කවුරු කා සමඟ අනියම් සබඳතා පවත්වනවාදැයි යන්නෙහි ඇති කිසිත් වැදගත්කමක් නැත. ඒත්, අනුන් අනුගමනය කළ යුතු, අනුගමනය කළේ නැත්නම් හිරේ යන නීති හැදීම ඉතා ඉහළින් අගයන අය අතරේ තමන් සමාජයේ සාමාන්‍ය පිළිගැනීම අනුව සිටියා යැයි පෙන්වීමට ගන්නා වෑයම් පුස්තකාලයක සහ කෞතුකාගාරයක පැවතීම ජනතාව නොමඟ යවන සුළු නොවේද?!

කළින් ලියූ සටහනක්: හොඳ සහ නරක ඇමෙරිකන් ජනාධිපතිවරු

2019 Asia Liberty Forum

Posted in Uncategorized by arunishapiro on පෙබරවාරි 14, 2019

සලාඩෝ නගරයේ බාර්ටන් නිවහන

Posted in Uncategorized by arunishapiro on පෙබරවාරි 13, 2019

1681 සිට පැවතෙන පිටකොටුවේ පැරණි ඕලන්ද රෝහල පටන් ගන්නා ලද්දේ ඩච් ඊස්ට් ඉන්දියා කොම්පැණියේ නිලධාරීන් සහ සේවකයන්ගේ සෞඛ්‍ය පහසුකම් සපයන්නට යැයි කියැවේ. 2011 දී එම ඵෛතිහාසික ස්ථානය සාප්පු සහ අවන්හල් සංකීර්ණයක් බවට හැරවිණ. කුමාර් සංගක්කාර, මහේල ජයවර්ධන සහ දර්ශන් මුනිදාස යන අයගේ මූලිකත්වයෙන් විවෘත වූ මිනිස්ට්‍රි ඔෆ් ක්‍රැබ් නම් භෝජනාගාරය අද ලංකාවේ අය මෙන්ම සංචාරකයන් ද ගැවසෙන තැනක් බවට පත්ව ඇත.

එලෙසින් වෙනත් අරමුණක් වෙනුවෙන් පටන්ගෙන පසුව අවන්හල් බවට වෙනස් වූ අපූරු ස්ථාන බොහොමයක් ලොව පවතී. ඇමෙරිකාවේ නිරතුරුව දකින්නට ඇති බැංකු වෝල්ට් එකක ඇතුලත අවන්හලක් බවට හැරවීම හෝ පැරණි ගුවන්යානාවක් හෝ දුම්රිය මැදිරියක් අවන්හලක් වීම එතරම් පුදුමයක් ඇති කරන්නක් නොවේ.

ඒත් වසර 80 කට පෙර අතීතයේ මෘතශරීරාගාරයක් හැටියට පැවති තැනක් අද අවන්හලක් වෙද්දී කී දෙනෙක් එහි දී බඩගිනි නිවාගන්නට යාවිද?! ලින්ගර් රෙස්ටුරාන්ට් නම් එය කොලරාඩෝ ප්‍රාන්තයේ ඩෙන්වර් නගරයේ පිහිටයි. 1917 වසරේ බෆලෝ බිල් නැමැත්තාගේ මෘතදේහය එහි මාස 6 ක් තිස්සේ රැඳී තිබුණා යැයි කියැවේ.

පැරණි ගොඩනැඟිලි ආරක්ෂාවට හා නඩත්තුවට ඒවායේ ඉඳුම් හිටුම් සපයන හෝටල් හෝ කෑම බීම ගන්නට හැකි අවන්හල් පිහිටුවා ගැනීම අලුත් අදහසක් නොවේ. පැරණි රජමාලිගා පවා අද අවන්හල් බවට පත්වී ඇති ආකාරය යුරෝපයේ සංචාරය කරන අයට දකින්නට ලැබේ.

ටෙක්සාස් ප්‍රාන්තයේ සලාඩෝ නමැති කුඩා නගරයේ දී අපි ගොඩවැදුනේ අවන්හලක් බවට හැරවුන පෞද්ගලික නිවහනකටයි.

1800 ගණන්වලදී නිමැවෙන ලද පෞද්ගලික නිවහන් බොහොමයක් තවමත් ඇමෙරිකාවේ විවිධාකාර ලෙසින් භාවිතයට ගැනෙන තැන් හැටියට පවතී. ඉතිහාසය ගැන උනන්දුවක් දක්වන අයට ඊට අගනා අවස්ථා සලසනවා මෙන්ම එවැනි තැනකට ඇතුල්වෙන එවන් රුචියක් නැති කෙනෙකුට පවා ඉතිහාසය සොයාබලන්නට කැමැත්තක් ඇති කරවයි.

සලාඩෝ බෙහෙවින් පුංචි නගරයකි. එහි ප්‍රධාන කඩමණ්ඩිය පයින් ඇවිද හැම තැන යන්නට හැකි තරම් ප්‍රමාණයෙන් කුඩා වූවකි. එහි දකින්නට ලැබෙන කඩ සියල්ලම සංචාරකයන් ඉලක්ක කරගත් ව්‍යාපාර වෙති.

මහ වීදියේ කුඩා කඳු ගැටයක් මුදුනේ පිහිටන ලද මෙම නිවස 1866 දී ඉදිවී ඇත්තේ වෛද්‍යවරයෙක් වූ වෙල්බෝර්න් බාර්ටන් සහ ඔහුගේ බිරිය වූ ලුයිසා ඇඩෙලින් කොක්ස් වෙනුවෙනි. ඔවුනට දරුවන් දහ දෙනෙක් වූහ. නිවස අදිරය 3 ක දී නිමැවී ඇත.

1854 දී ගැල්කරත්ත වලින් බටහිර පෙදෙස් බලා ඇදී ආ සියයක් පමණ පිරිසක් සමඟ බාර්ටන් පවුල ද ටෙක්සාස් වලට පිවිස ඇත. ගොවිතැන් සඳහා ඉඩමක් මිල දී ගෙන පදිංචි වෙන ඔහු වෛද්‍ය වෘත්තියේ යෙදෙන අතරේ ගොවිතැනේ ද යෙදෙන ලද්දෙකි.

ඇමෙරිකන් සිවිල් යුද්ධයේ දී දොස්තර බාටන් දකුණේ සමාබන්ධන හමුදාවේ වෛද්‍යවරයෙක් ලෙසින් කටයුතු කර ඇත. යුද්ධයෙන් පසුව පවුල සමඟ සලාඩෝ පැත්තට පැමිණෙන ලද්දේ ඒ පැත්තේ පාසැල් ඉතා දියුණු තත්වයක පවතිනවා යැයි ආරංචි වූ නිසා යැයි කියැවේ. සිය වෛද්‍ය වෘත්තිය නැවත පටන් ගත් ඔහු සමඟ හෙදියක් ලෙසින් කටයුතු කරන්නට ඔහුගේ බිරිඳ වූ ලුයිසා ඔවුන්ගේ අශ්ව කරත්තය පදවාගෙන යන ලදැයි කියැවේ.

මෙම නිවහනේ සියලු කාමර අද අවන්හලේ භෝජනාගාරය සඳහා පාවිච්චි වේ. අපි තෙමහල් නිවසේ හැම කාමරයක්ම නැරඹූ නමුත් ආහාරපාන පිළියෙල වෙමින් පැවති මුළුතැන්ගෙය බැලීමට නොගියෙමු. අවන්හල ඉදිරිපත් කළ ආහාර පාන රස නහර පිනා යන සේ ප්‍රණීත වූ අතර සේවාව ද ඉතා ඉහළ මට්ටමකින් විය. පරණ ගෙයක් ඇතුලතට ගියා යැයි මතක්වෙන්නේ එහි ගෘහ නිර්මාණය සහ බිත්තිවල ගසා ඇති පිංතූර නිසා පමණි. එදා වැහිබර දවසක් වුවද කිසිදු කුටිල ගඳක් එහි නොවීය.

පැරණි ගොඩනැඟිලි අබලන්ව ජරාවට පත්ව යා නොදී මෙසේ ඒවා ප්‍රයෝජනයට ගැනීම සහ ඒ නිසා පිරිසකට රැකියා සැපයීමට සමත්වීම ගැන බඩත් සිතත් පුරවා ගත් ප්‍රීතියෙන් අප සලාඩෝ නගරයෙන් නික්ම ආවෙමු.

මීචලාහ්ඩාහ් -ටෙක්සාස් හි ජනප්‍රිය බීර කොක්ටේල්

Posted in Uncategorized by arunishapiro on පෙබරවාරි 10, 2019

පළතුරු යුෂ, පොල්කිරි, තැඹිලි, තේ, පැණිරස, හොට් සෝස් යනාදීන් සමඟ මත්පැන් එකතු වූ පානය කොක්ටේල් නමින් 1776 ගණන්වලදී ලොවට පිරිනැමෙන ඇමරිකන් හඳුන්වාදීමකි.

මිමෝසා නමින් ඇත්තේ දොඩම් සමඟ ෂැම්පේන් මිශ්‍ර කර මත්පැන් උදේට බොන්න හැකි ක්‍රමයකි!

කොක්ටේල් උප්පත්තිය ගැන විවිධ කටකතා පවතී. නිව්යෝර්ක් ප්‍රාන්තයෙ එල්ම්ස්ෆර්ඩ් නගරයෙහි හෝල්ස් කෝනර්ස් නමැති මත්පැන්හලේ හැනාහ් ෆ්ලැනගන් නම් බාර් සේවිකාව බිත්තිය සරසන්නට කුකුල් පිහාටු එල්ලා තිබුණාය. එම බාර් එකට මත්පැන් සොයා ගොඩවූ අයෙක් ඔය තියන “කොක්ටේල්” එකක් දෙන්නැයි ඉල්ලා සිටියදී ඇය මත්පැන් මිශ්‍රණයක් කුකුල් පිහාටුවකින් සරසා දුන් බව කියැවේ. එහි උපත ගැන ඇති එක කතාවකි ඒ.

විස්කි, ජින්, රම් සහ අරක්කු වැනි විවිධ සැර මත්පැන් සමඟ වෙනත් ද්‍රව්‍ය එකතුවෙන කොක්ටේල් සාමාන්‍යයෙන් ලොව ජනප්‍රිය ඒවා වූවද ටෙක්සාස් වලින් අහන්නට ලැබෙන ජනප්‍රිය කොක්ටේල් එක බියර් සමඟ මුසු වූවකි.

මීචලාහ්ඩාහ් නමින් වූ එහි මූලාරම්භය ගැනද කොක්ටේල් හි පටන්ගැන්ම මෙන්ම විවිධ වූ කතන්දර බොහොමයකින් පිරී පවතියි. එය “මගේ සීතල බියර් එක” යන ස්පාඤ්ඤ වදන්වල එකතුවක් නිසා උපත ලැබුවා යැයි එක කතාවක් අනුව කියැවේ.

මීචලාහ්ඩාහ් හදන්නට ගන්නා ද්‍රව්‍ය විවිධ වෙති. එසේම ඊට එකතු කරන ප්‍රමාණයන් ද තමන්ගේ රස අනුව තීරණය කළ හැකියි. පහත සඳහන් කරන්නේ තම තමන්ගේ කැමැත්ත අනුව හැඩගස්වාගත හැකි මූලික රෙසිපියකි.

අවශ්‍ය අමුද්‍රව්‍ය:-

දෙහි ගෙඩියක්

ලුණු කුඩු

ගම්මිරිස් කුඩු

තක්කාලි යුෂ

සෝයා සෝස්

වොසේස්ටර්ෂර් සෝස්

ටබැස්කෝ සෝස්

මෙක්සිකන් බියර්

හදන හැටි:-

දෙහි ගෙඩියක් කපා වීදුරුවක කටේ ගාන්න. ලුණු කුඩු වලට ගම්මිරිස් කුඩු එකතු කර, වීදුරු කට එම මිශ්‍රණයේ ඔබා හොඳින් තවරාගන්න.

ලොකු අයිස්‍ කැට වලින් වීදුරුව පුරවා ගන්න. ඊට මුලින්ම තක්කාලි යුෂ දාගන්න. සෝයා සෝස්, වොසේස්ටර්ෂර් සෝස් සහ ටබැස්කෝ සෝස් යාන්තමට එකතු කරන්න. බියර් දමන්නේ ඒ සියල්ලටම උඩින්.

තමන් කැමති ප්‍රමාණයන් අනුව අඩුවැඩියෙන් එකතුකරගෙන මීචලාහ්ඩාහ් කොක්ටේල් එක හදාගත හැකියි. ගම්මිරිස් වීදුරු කටේ ගාන ලුණු සමඟ එකතු කරනවා වෙනුවට වීදුරුව ඇතුලට දාන්නට ද හැකියි. ටැබැස්කෝ සෝස් වෙනුවට වෙනත් හොට් සෝස් වර්ග ද පාවිච්චි කළ හැකියි. තක්කාලි යුෂ වෙනුවට දෙහි යුෂ භාවිතය ද දකින්නට ලැබේ.

කළින් දා මත්පැන් පානය වැඩි වූ නිසා හැදුන හිසරදයක් ඇත්නම් මෙම මීචලාහ්ඩාහ් එයින් සහනයක් ලබාගැනීම සඳහා භාවිතයට ගන්න පුළුවනැයි ද කියැවේ.

ටෙක්සාස් හරක් පට්ටි

Posted in Uncategorized by arunishapiro on පෙබරවාරි 5, 2019

දහස් ගණනක ගව පට්ටි තැනිතලාව හරහා දක්කාගෙන යාම, ඇමෙරිකන් සිවිල් යුද්ධය අවසානයත් සමඟ 1866 දී පමණ පටන් ගත්තකි. නැගෙනහිර පළාත්වල හරක්මස් සඳහා දැඩි ඉල්‍ලුමක් තිබියදී ටෙක්සාස් පැත්තේ ගවයන් බහුල වශයෙන් ඇතිදැඩි කිරීම නිසා එකෙක්ගේ මිල ඩොලරයක් තරමට ගණන් බැස තිබුණි.

එවක දී ඇමෙරිකාවේ මේ දකුණු ප්‍රදේශයට රේල් මාර්ග පහසුකම් නොතිබුණි. ඒ නිසා ටෙක්සාස් හි ගව පරිපාලනයේ යෙදුන ගොවීන් ඔවුන් ඇතිදැඩි කළ ලෝන්ග්හෝන් ගවයන් ද කැටුව රේල් පහසුකම් පැවති උතුරු පළාත් වෙතට යන්නට වූහ. මෙය විශාල භූමි ප්‍රමාණයක් පුරා පැතිරෙන ප්‍රාන්තයකි. එසේම කිසිවෙකුත් ජීවත් නොවූ පැතිවල ගමන්බිමන් සඳහා පහසුකම් නොවිණ. ඉතින් තැනිතලාවෙ ගවපට්ටි දක්කන ක්‍රමය “කැට්ල් ඩ්‍රයිව්” යැයි හැඳින්වෙන්නට පටන් ගැනිණ.

කැන්සාස් වල ඇති විචිටා, ඩොජ්, ඇබිලේන් යනාදී නගර මෙසේ රැගෙන එන ගවයන් ගාල් කරන, විකුණන, රේල්ලුවට පටවන යනාදී කටයුතු සඳහා ප්‍රධානත්වය ගත් ගව නගර (cow towns) වූහ. චිසම් සහ ගුඩ්නයිට්-ලවින් යනාදී නම් වලින් ඒ ගවයන් රැගෙන යන තැනිතලා පාරවල් හැඳින්විණ.

ඉතින් ඇමෙරිකාවේ උතුරු සහ නැගෙනහිර පළාත්වල එතෙක් පැවති යුරෝපීය හරක් වර්ග භාවිතය වෙනුවට අඩු මිලට ටෙක්සාස් වලින් එන ලෝන්ග්හෝන් හරක්මස් අලෙවිය වැඩිවිය. අධිවේගී මාර්ගයේ මෙන්ම කුඩා අතුරු පාරවල් වල යද්දී ද තැනිතලා යායන්හි නිදැල්ලේ ඉන්නා ලෝන්ග්හෝන් ගවයන් අදත් දැකිය හැකිය.

ටෙක්සාස් වෙතින් 1885 වෙද්දී ලෝන්ග්හෝන් ගවයන් මිලියන 6 කට ආසන්න ප්‍රමාණයක් එසේ උතුරු ප්‍රදේශවල රේල්ලු වෙතට දක්කාගෙන ගියා යැයි වාර්තා වෙයි.

1856 සිට 1896 දක්වා කාලය තුලදී ටෙක්සාස් වලින් ගවයන් මිලියන 27 කට ආසන්න සංඛ්‍යාවක් උතුරින් පිහිටන ආර්කන්සා ප්‍රාන්තයට මෙසේ දක්කාගන යන ලදැයි සැලකේ.

හැම “කැට්ල් ඩ්‍රයිව්” (cattle drive) එකකටම අරක්කැමියෙක් ද විය. ගව පට්ටි හසුරුවන මූලිකයාට පසුව මෙහෙයුමේ දෙවැනි වැදගත් පුද්ගලයා ලෙසට සැලකිල්ලට පාත්‍ර වූයේ අරක්කැමියායි. අනිකුත් අයට කළින් හිමිදිරි උදෑසන තනිවම ඔවුන් එන මාර්ගයේ පිටත්වී යන ඔහුගේ ගැල් කරත්තය හැඳින්වුනේ “චක් (chuck) වැගන්” කියායි. එයින් බෙදන ආහාර හැඳින්වුනේ “ග්‍රබ්” (grub) හැටියටයි. ගවයන් දක්කන අනෙකුත් කව්බෝයිස්ලා අරක්කැමියාගේ ඉඳුම්‍ හිටුම් සකස් කරදීම පමණක්‍ නොව ඔහුගේ අශ්වයන් සහ බූරුවන් ගැනද සොයා බැලූහ.

ඒ අරක්කැමියෙක් සාමාන්‍යයෙන් කව්බෝයිස්ලා 100 කට පමණ පිරිසකට එළිමහනේ ආහාර වේල් 3 ක් උයති. හැම දවසක්ම ඇරඹෙන්නේ ඊට කළින්දා ගෙවන ලද තැනෙන් ඈතක පිහිටි ස්ථානයකයි. හැම වේලක්ම උයන්නේ සහ බෙදන්නේ ගැල්‍කරත්තයේ පිටුපසිනි.

නැවුම් එළවළු සහ පළතුරු කිසිත් ආහාර වේලක දකින්නට නොලැබුණි. කෝපි පානය හැම වේලකටම එකතු වූ අතර විවිධ බෝංචි වර්ග විවිධාකාර වලින් උයන ලදි. හරක්මස් සහ පාංපිටි වලින් හදන බිස්කට් යැයි හඳුන්වන කුඩා පාන් කැබලි දිනපතා කන්නට ලැබුණු ආහාරය විය. ඉඳහිට ටින් කරන ලද පීච් ඔවුන්ගේ අහාරයට එකතු කර ගැනිණ. ටින් කරන ලද තක්කාලි වලින් ඔවුන්ගේ විටමින් සී ඌනතාවය පියවා ගන්නා ලදි.

සෑම චක් වැගන් එකකම පැත්තකින් කෝපි කුඩුකරන මෝලක් එල්ලාගෙන යන ලදි. කෝපි ඇට ගෙන යන ලද්දේ රාත්තල් 100 ක ගෝනිය බැගිනි.

අරක්කැමියා සතුව මස් අඹරන මෝලක් ද විය. දක්කාගෙන යන පට්ටියේ ගවයෙක් මරා උයන ආහාරය ‘බැල්ලිගෙ පුතාගේ ඉස්ටුව’ (son of a bitch stew) නමින් විය.

1873 ඉලිනොයි ප්‍රාන්තයේ ඩ කැල්බ් කවුන්ටියේ කෘෂිකාර්මික සංදර්ශනයක දී කටුකම්බි වෙළඳපොලට හඳුන්වා දුනි. ඉඩම් අයිතිකරුවන් සිය භූමිය වටකර කටුකම්බි ගැසීම පටන් ගත්හ. 1886-1887 හේමන්තයේ මහා තැනිතලාවට ගසා ආ හිම කුණාටුව හමුවේ මංමුලාවූ හරක් පට්ටි හැර ගොස් කටුකම්බි ගැසූ ඉඩම්වල හිරවූහ. හිම දියවී යද්දී කටුකම්බි අසල සීතලට ගල්වී මිය ගිය ගවයන් දහස් ගණනක් දකින්නට ලැබිණ. එය මහා මිය යෑම (The Big Die-Up) යැයි හැඳින්වේ.

තවමත් එළිමහනේ හරක් දක්කාගෙන යෑම සිද්ධ වේ. ඒත් අතීතයේ සිදු වූ තරම් මහා පරිමාණයෙන් සහ එතරම්‍ දුර බැහැරකට නොවේ.

මෙම සටහනට එකතු කරන ඡායාරූපය කව්බෝයිස්ලා නැඟ ගිය අශ්වයන් හෝ ඔවුන් දක්කාගෙන ගිය ගවයන් නොවේ. මෙය කුඩා නගර චතුරශ්‍රයක බූරුවන් සඳහා ඉදිකරන ලද ස්මාරකයකි. ගව පට්ටියක රැගෙන යන බූරුවා යනු ඉතා අඩු වියදමකින් එහි යන සියල්ලන්ටම අනතුරුදායක තත්වයක් ගැන පළමුවෙන්ම ඇඟවීමක් ලබාදෙන සත්වයායි.

කුඩා නිවස හැදූ තැනිතලාවේ පිහිටි විශාල නගරය

Posted in Uncategorized by arunishapiro on පෙබරවාරි 4, 2019

කල් තියා සූදානම් කරගත් දුර ගමන අරඹන ලද එදින ඩෙලවෙයාර් පැත්තට හේමන්තයේ සීතල සුළං සමඟ යාන්තමට හිම වැටෙන්නට පටන් ගත් උදෑසනක් විය. ෆෝඩෝර් සිතියම් පොත් බලමින් සහ කාලගුණය හොයාගන්නට මගදිගට රේඩියෝ ස්ටේෂන් හොයමින් ගිය කළින් ගමන් ගැන සිහිකරමින් බඩු පටවා තිබුණ වාහනයට නැඟ ගමන ආරම්භ කළේ තනියමයි.

කලබලකාරී නොවන සංචාරක අවාරය වෙළාගත් අපේ ගම්බිම් පසුකර ඊටත් තදින් දරුණු සීතලකින් පොරවන ලද නිව්යෝර්ක් නාගරික කලබලයට මම රිංගා ගත්තෙමි.

අප පදවාගෙන යන වාහනය කුඩා බැවින් පටවාගෙන යන්නට නොහැකි ඇඳුම් පැළඳුම් තොගයක් ළඟම ඇති ප්‍රවාහන සේවාවක් හරහා අපේ ගමනාන්තය වෙත පැටෙව්වේ 1971 වසරට කළින් එවැනි සේවයක් නොමැති වූ බව සිහිවෙද්දීය. බඩු මුට්ටු යවත හැකි සේවා ඈත අතීතයේ පටන් පැවතිය ද, මෙතරම් ඉක්මණින් සහ සුරක්ෂිත බව සහතික කරමින් සපයන සේවා නොමැති විය. ඒ නිසා අපට ලෝරාට මෙන් වැඩියෙන් පිරවූ බැවින් අතරමග දමා යන්නට සිද්ධ වූ ගැල් කරත්තයක අභියෝගයකට මුහුණ දෙන්නට සිද්ධ වූයේ නැත.

නිව්යෝර්ක් නගරය හිමෙන් වැසී යද්දි එම ප්‍රාන්තය පසුකර නිව් ජර්සි හරහා ඇවිත් නැවතත් ඩෙලවෙයාර් ගඟ හරහා මේරිලන්ඩ් ප්‍රාන්තයට පිවිසුනෙමු. එවැනි කටුක කාලගුණයකට මුහුණ දෙමින් ගෑණු පරාණ දෙකකට තනිවම ගමන්කළ නොහැකි වූ ඉතිහාසයක් තිබුණා නේද යැයි සිහිකරමින් තවමත් එවැනි රටවල් ලොව කොතරම්දැයි විමසමින් මාත් දියණියත් රාත්‍රී 9 පසුවෙද්දී සෙල්ෆෝන් වලින් ගූගල් කර නවාතැනක් සොයාගත්තෙමු.

නුදුරු අතීතයක දී රට හරහා ගමන් ගනිද්දී අපි නවාතැන් ගන්නට සුදුසු නගර සහ නවතින පහසුකම් ගැන කළින් සොයා බලා තිබුනෙමු. ඒත් මේ ගමනෙ අපේ අභිප්‍රාය වූයේ හැකි ඉක්මණින් ගමනාන්තයට යෑමයි. නිව්යෝර්ක් සිට ටෙක්සාස් දක්වා යන අධිවේගී මාර්ග අසලින්ම පිහිටන හෝටල්වල නවාතැන් ගන්නට අපි අදිටන් කරගෙන සිටියෙමු.

පළමු දිනය ගෙවූ රාත්‍රිය ඉතා තද සීතලකින් පරිසරය වෙව්ලන ලද්දකි. ඊ ළඟ දිනයේ උදෑසනින් නැඟිට නැවත ගමන අරඹන්නට සූදානම් වූ අපට වාහනය පණගන්වත නොහැකි විය. ඇමෙරිකන් ඔටොමොබිල් ඇසෝසියේෂන් නොහොත් AAA (ට්‍රිපල් ඒ) සාමාජිකත්වයෙන් සපයන පහසුකම් අනුව වාහනය ළඟම ඇති ගරාජ් එකකට ඇදගෙන යවන ලදි. එහිදී ස්ටාටර් මෝටරය කැඩී ඇති බව දැනගන්නට ලැබිණ. එපමණක් නොව මෙය අද සුලබව දකින්නට නොමැති වාහනයක් නිසා අලුත්වැඩියාවට අවශ්‍ය කොටස් ගෙන්වා ගන්නට හැකිවනුයේ ඊළඟ උදෑසන බවත් අපිට දැනගන්නට ලැබිණ.

රෙපෙයාර් වැඩ තනියම කරගන්නට සිද්ධ වූ යුගයක් ලොව තිබුණ බවත්, නොදන්නා නොහඳුනන ගරාජ් වෙත සිය වාහනය පමණක් නොව ජීවිත ආරක්ෂාව ද පවරන්නට සිද්ධ වූ කාලයක් පැවති බවත් මතක් කරමින් අපි සැනසුම් සුසුම් හෙළා දිනයක් පරක්කු වීම ගැන දුක් වූයේ නැත. වාහනය අලුත්වැඩියා කළ ගරාජ් එකෙ කිසිවෙක් අප නොදත්තෙමු. ඒත් අපිට වගකීම සහතික වූයේ එතැන වාහන නිමැවුම්‍කරුවන් විසින් අනුමත කරන ලද ස්ථානයක් වූ නිසයි. එය වර්තමානයේ දී අපි අත්විඳින අපූරු පාරිභෝගික සේවාවකි.

දිනයක් ගෙවී සහ ඩොලර් ගණනාවක් ගෙවා දැමූ අපි තුන්වැනි දින රාත්‍රියේ වර්ජීනියා ප්‍රාන්තයෙ මායිම්බඩ නගරයක් දක්වා එන්නට සමත්වීමු. දකුණට පිවිස ඇතැයි සිහිකරවන පරිසරය සීතලෙන් ඉතාමත් අඩු විය.

කලකට පෙර අප ජීවත්වූ ටෙනසි ප්‍රාන්තයෙ නොක්ස්විල් නගරය හරහා අපේ ගමන වැටී තිබුණි. අප කල් තියා සූදානමින් සිටියේ එහි දී අපේ පරණ යාළුවෝ රැසක් මුණ ගැහෙන්නටයි. ඒත් දවස වෙනස් වූ බැවින් අපට හමුවූයේ දෙතුන් දෙනෙක් පමණි.

වර්ජිනීයාවෙන් පටන් ගත් එදින අප ටෙනසි හරහා ගොස් ලෝරාගෙ තැනිතලා නගරයෙ කුඩා නිවස කෞතුකාගාරයක් හැටියට පවත්වාගෙන යන මිසූරි ප්‍රාන්තයට දකුණින් වන ආර්කන්සා ප්‍රාන්තයට ඇතුල් වූයෙමු. තැනිතලාව මැදින් දුවයන, ක්ෂිතිජය පෙනෙන තරම් ඈතට ඉරක් ගසා ඇති ලෙසකින් දිස්වන අධිවේගී මාර්ගවල ගමන් කරමින් අප ලිට්ල් රොක් වැනි හැම අත විසිරී ගිය විශාල නගර පසුකරමින් ටෙක්සාස් ප්‍රාන්තයට ඇතුල් වුනෙමු.

ටෙක්සාකාර්නා එදා රෑ අපි නැවතුන නගරයයි. එය පිහිටි ප්‍රදේශය තුල දකින්නට ලැබුනේ ඇමෙරිකාවේ නැගෙනහිර පැත්තෙ ඇති ගම් නගර වලින්ම හැඳින්වෙන ගම් හා නගර වූහ. ස්පාඤ්ඤ නම් වලටත් වැඩියෙන් යුරෝපීය ආභාසයෙන් යෙදූ නම් සහ මුල් ඇමෙරිකන් ජනාධිපතිවරුන්ගේ නම් ඔවුන් සිය නගර වලට යොදා ඇති බව කැපී පෙනුණි. ඒ, සමහර විට මේ පැත්ත ලෝරා වැනි අයගේ සංක්‍රමණය නිසා ජනාවාස වූ පළාත් හේතුවෙන් යැයි සිතිය හැකියි.

ගමන පටන්ගෙන තිබියදී මට ලැබුන ඉඟියක් හරහා 1981 දී උසස්පෙල පංතියේ දී අවසානවරට දැකපු යෙහෙළියක් මුණගැසීමට අවස්ථාවක් පාදාගත හැකිවිය. සෙල්ෆෝන් සහ ෆේස්බුක් මාර්ගයෙන් අප දෙදෙනා ඩැලස් ෆෝට් වර්ත් හි පිහිටන ශ්‍රී ලාංකික පංසල් භූමියෙ රථගාලේ දී හමුවුනෙමු.

දින හතරකින් සහ සැතපුම් දහස් ගණනකින් පසුව දියණියව සහ ඇත් පැටියෙක් බරට වාහනයේ පැටවූ පොත්, විස්කි, තුවක්කු, සහ වෙඩිබෙහෙත් සමඟින් ඇයව ඇයගෙ සැමියා වෙතට ගෙනෙන්නට මම සමත්වීමි. අප දෙදෙනා නොයෙකුත් මාතෘකා ගැන සංවාදයෙ යෙදීම නිසා අපි සවන්දුන් කතන්දර පොත නම් ඉවර කරන්නට අපිට නොහැකි විය.

කළින් ලියූ සටහන් දෙකක්: විස්කොන්සින් පැත්තෙන් යද්දි ලියපු ලෝරා ඉන්ග්ල්ස් වයිල්ඩර් ගැන විස්තර අඩංගු සටහන සහ ලිට්ල් හවුස් ජීවිතය සැබැවින්ම ගෙවූ දැරිය ලෝරාගේ දියණිය රෝස් ගැන සටහන.